ปกติ ผมต้องบินไปบรรยายที่ต่างประเทศประจำ

ปีนี้ ก็ได้รับเชิญจากทางมหาวิทยาลัยฮานยาง
ให้ไปเล่าเรื่องอาเซียน แล้วก็เลยถือโอกาส
เลยไปญี่ปุ่น สนใจ “วิจัย” ๒ ประเด็นหลักคือ
“ไฮเทค” แนว “สตาร์ตอัพ” กับ “พุทธศาสนา”

เท่าที่พบเห็นจากการไปใช้ชีวิตที่นิวยอร์ก
ในอดีต อาชีพในฝันของฝรั่งอเมริกันคือ
แพทย์ วิศวะ กฎหมาย

ปัจจุบัน เด็กหนุ่มสาวทั่วอเมริกาและทั่วโลก
เลิกคิดฝันเป็นหมอ แพทย์ หรือนักกฎหมาย

แต่ฝันที่จะประกอบ
๑. อาชีพทำธุรกิจแฟรนไชส์
๒. อาชีพทำธุรกิจเสริมความงาม
๓. อาชีพ “โค้ช” คนที่พูดเก่ง พูดเป็น
และเขียนหนังสือเป็น จะรวยเอาๆ
๔. อาชีพ “สตาร์ตอัพ” เริ่มต้นกิจการไฮเทค
อาจเก่าในอเมริกา แต่ยังคงทันสมัยในเมืองไทย
๕. อาชีพ “ค้าขายออนไลน์”
อยากขายอะไรก็ได้ เวลาไหนก็ได้
กับลูกค้าคนไหนก็ได้ จากทั่วโลก
ร้านค้าเปิดได้ตลอด ๒๔ ชั่วโมง

แต่ละอาชีพที่ว่า
ทำรายได้เดือนละ ๑ ล้านบาทไทย
หรือ ๓ หมื่นเหรียญ เป็นอย่างน้อย

เล่า “กระแส” อาชีพคนยุคดิจิตอลให้ฟัง
เป็นการอัพเดตข้อมูล

บอกตรง
ผมประทับใจ “หลวงพ่อโต” วัดโทได
ที่เมืองนาราเป็นพิเศษ

ปีที่แล้ว ช่วงเดือนนี้ ผมก็ไปสักการะหลวงพ่อโต
ไหว้พระ ขอพร อธิษฐาน เชื่อแน่วแน่ แล้วรับพร

สิ่งที่ไม่น่าจะเป็นไปได้ ก็เป็นไปได้
สิ่งที่ยากจะเกิดมี ก็เกิดขึ้น
คืออะไรที่ว่าได้ยากเย็นแสนเข็ญ
ก็พลันสำเร็จ ๆ อย่างที่ไม่น่าเชื่อ
ว่าผมจะทำได้

ระหว่างคบหาคนธรรมดาสามัญทั่วไป
กับ “คบหา” เทวดา
แนะนำให้คบหา “เทวดา”
เพราะสูตรสำเร็จ จะมิใช่สมการคบคนที่
1+1= 2 อีกต่อไป

แต่คบหากับเทพเทวา
1+1 จะเท่ากับ ++++มีพลังไร้ขีดจำกัด

อยากเฮง อยากมั่งมี อยากร่ำรวย
เผื่อใจ เชื่อถือ และสัทธา
พลังอำนาจของคุณพระช่วย
ทวยเทพเทวาอวยโชค
และสิ่งศักดิ์สิทธิ์อวยชัย
เอาไว้บ้าง

วัดโทได เป็นวัดที่มี “หลวงปู่” สายนิกายเซ็น
คล้าย “วัดป่า” บ้านเมืองเรา
มรณภาพแล้วร่างไม่เน่า

ตามประวัติการก่อสร้าง หลวงพ่อโต ไดบุตสึ
ใหญ่ขนาดนี้ มีเพียงแค่ ๒ องค์ทั่วเกาะญี่ปุ่น

อีกองค์อยู่กลางแจ้งที่โตเกียว

วันนี้ พักนี้ งานยุ่ง
ที่จริงจะใช้รูปการอื่น ๆ
เอาภาพปีที่แล้วมาชม ขยายพิจารณาเอาเอง
ค่อยๆ เรียงลำดับ

“ปาฏิหาริย์” มีจริง
คือรอบๆมุมกล้อง
ไม่มี “ควันธูป” ใดๆ
และสังเกตว่า “ควัน”
ลอยลงหาองค์หลวงพ่อโต
ตั้งแต่ภาพที่ ๗
ขัดกับความจริงที่ “ควัน”
จากธูปที่คนจุด
จะลอยขึ้นสู่ฟากฟ้า

แล้ว “ควัน” ลอยมาจากที่ใด?**
เห็นแล้วรู้สึก “ปลาบปลื้มใจ”

**หมายเหตุ
เป็น “ความศรัทธา” ส่วนบุคคล
อย่า “งมงาย” ใช้หลักกาลามสูตร
หลักวิทยาศาสตร์ พิสูจน์เอาเอง

——-

๒.๑๐.๒๕๖๕
ข้ออรรถ ข้อธรรม
“ชีวิตคือการค้นคว้าและค้นหา”
อุทิส ศิริวรรณ
เขียน

**********

สิ่งที่ทำให้ผมรู้สึกว่าตัวเรา
มีคุณค่าและคุณภาพ
มิใช่คุณวุฒิ มิใช่แค่อ่านหนังสือมากๆ

แต่คือการที่ตัวเราและคนรอบตัว
ได้แสดงออกถึงความมีน้ำใจ
ความเต็มใจช่วยคนรอบตัวทุกวงการ
ให้ยกระดับจิต
ให้มีความสุขตามประสา
และรับรู้ว่าแต่ละคน
มิได้อ้างว้างเดียวดาย
ในการทำบุญทำทาน
ให้เชื่อมั่นว่าทำดีแล้ว
สักวันจะมีเทวดาสัมมาทิฐิลงมาช่วยท่าน
ขอเพียงท่าน เป็นคนจริง เอาจริงเอาจัง ไม่เห็นแก่ตัว

ผมมั่นใจว่าในคนสัมมาทิฐิท่ามกลางคนมิจฉาทิฐิ
มีคนชั่วมากกว่าคนดี
แทรกปะปนกัน ทุกวงการ

แต่เราเลือกคบหาสมาคมกับคนดีคนชั่วได้
ใครมิจฉาทิฐิ เราก็ไม่พาตัวไปคบหา

ทุกคน
คนดี คนเลว คนจริง คนชั่ว
สามารถช่วยเหลือกัน
ตามคติพวกเราต้องรักกัน
โดยไม่ต้องหวาดระแวง
จะถูกใครแทงลับหลัง

๖.๕.๒๕๖๗

ข้ออรรถ ข้อธรรม

“คำสอนหลวงเตี่ย
วาระชาตกาล ๑๐๐ ปี
พระธรรมราชานุวัตร
วัดพระเชตุพน
๗ พฤษภาคม ๒๔๖๗”

อุทิส ศิริวรรณ

เขียน

———-——————
ผมได้รับประชาสัมพันธ์
ชาตกาลร้อยปีหลวงเตี่ย
จากท่านเจ้าคุณพระสุธีวชิรปฏิภาณ
และเจ้าประคุณ สมเด็จพระมหาธีราจารย์

แต่ผมมีภารกิจสำคัญ ไม่ว่างไป

การแสดงออกความกตัญญูกตเวที
ผมก็ทำได้ สไตล์ผม
คือปกติ ผมจะนำและทำ
การสั่งสมบุญ ทุกวัน ตลอดเวลา
ไม่ทำด้วยของ ก็ทำด้วย “ธัมมทาน”
ให้ความรู้ เป็นแสงสว่างส่องทาง ในใจคน
—————

เช้านี้ ผมเลยตั้งจิตอธิษฐาน
แผ่บุญ อุทิศเจาะจง
หลวงเตี่ยพระธรรมราชานุวัตร
ขอดวงวิญญาณท่าน
จงมีส่วนแห่ง
– มหากุศล บุญใหญ่ สร้างมหาสถูปธัมมเจดีย์
สนับสนุนส่งเสริม การค้นคว้าแต่งแปลพระไตรปิฎกบาลีเถรวาท
-มหาสังฆทาน บุญใหญ่ สร้างศาสนทายาท
สนับสนุนส่งเสริม ถวายอุปถัมภ์ เป็นทุนการศึกษา
ลักษณะเบี้ยยังชีพ พระสงฆ์สามเณร ๕๐๐ รูปเศษ
เล่าเรียนบาลีสนามหลวง
วัดโมลีโลกยาราม
ตั้งแต่ครั้งที่ ๑ จนถึงครั้งที่ ๑๒๔
ทำประจำ สม่ำเสมอ ทำทุกเดือน ในรอบ ๑๑ ปี
เป็นปรมัตถทาน ธัมมทาน สร้างคน สร้างคัมภีร์ ทั้ง ๒ บุญ

ตามที่ทุกท่านทราบชัด
ผมโฟกัส เจาะจง เลือกทำแค่ ๒ บุญใหญ่
ในชีวิต ไม่มีโอกาสทำบุญได้ครอบจักรวาล

ทำได้เป็นชิ้นเป็นอัน
ทำได้เป็นเรื่องเป็นราว แค่ ๒ มหาทาน คือ
“มหาสถูปธัมมเจดีย์” กับ “มหาสถูปสังฆเจดีย์”

ส่วน “มหาสถูปพุทธเจดีย์”
มีคนคิดอ่านและลงมือทำ
เยอะแยะมากมาย

มากจนทุกวันนี้ ในหลายพื้นที่
ศาสนสถาน ศาสนวัตถุ
ขาดศาสนทายาทดูแล

ปัจจุบัน ศาสนทายาท กับ ศาสนธรรม
กำลังเป็นวิกฤต วิบัติ และหายนะของพุทธศาสนาเถรวาท
ในประเทศไทย

——————————–

ประวัติย่อ

หลวงเตี่ย ราชทินนามก่อนมรณภาพคือ พระธรรมราชานุวัตร
เกิดเมื่อ ๗ พฤษภาคม ๒๔๖๗
ถึงปีนี้ก็ครบ ๑๐๐ ปี

ท่านมรณภาพเมื่อวันจันทร์ที่ ๒ กันยายน ๒๕๔๕
เวลา ๑๖.๐๔ น. ณ ตึกอัษฎางค์ โรงพยาบาลศิริราช
ด้วยโรคติดเชื้อในกระแสเลือดและโรคแทรกซ้อน
กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด สิริอายุได้ ๗๘ ปี ๓ เดือน ๒๕ วัน ๕๗ พรรษา

วิทยฐานะท่านคือ ป.ธ. ๖, พ.ม. , น.ธ. เอก, พธ.ด. กิตติมศักดิ์
เป็นอดีตผู้ช่วยเจ้าอาวาสพระอารามหลวง วัดพระเชตุพน
และอดีตเจ้าคณะภาค ๓

หลวงเตี่ย สนองงานพระมหาเถระ คือสมเด็จพระสังฆราชป๋า
เลยไม่มีโอกาส ไม่มีเวลา ไม่ได้เรียน มจร เหมือนท่านอื่นๆ

ท่านเป็น “ดี ๑ ประเภท ๑” พระราชาคณะชั้นธรรม
ขณะคู่แข่งในวัดเป็นแค่พระราชาคณะชั้นราช
แม้กรรมการมหาเถรสมาคมส่วนใหญ่จะเลือกและสนับสนุนท่าน
ทว่าเมื่อบางรูป ที่มีตำแหน่งและอำนาจเหนือกว่า ไม่เอาด้วยกับท่าน
ท่านเลยชนะไม่เป็น แพ้ตลอดกาล 
เป็นตำนานเล่าขาน วัดพระเชตุพน และตำนานการเมืองคณะสงฆ์ จนถึงบัดนี้ 

ส่วนสาเหตุเป็นเช่นใด บางเรื่องราว ผมก็เก็บไว้ในใจตลอดกาล ไม่เล่า ไม่เอ่ยถึง 

————–

คำสอนหลวงเตี่ย

เมื่อเราไม่สามารถ “ย้อน” อดีต ที่กลายเป็นเพียงแค่ “ความหลัง”
ประเด็นที่หาอ่านยาก และน่าสนใจเรียนรู้มากกว่าการเมืองวัด
นั่นคือ “คำสอนหลวงเตี่ย”

หลวงเตี่ยฝากอะไรดีๆ เอาไว้ ให้ขบคิดและนำไปใช้
หลายเรื่อง คือถ้าเขียน “หลวงเตี่ยศึกษา”
ก็คงเป็นตำราหนานับหมื่นหน้า
ผมจะคัดเลือก คัดกรอง คำสอนบางประเด็น ที่น่าสนใจ

คำสอนดีๆ คือ
การใจกว้าง เปิดช่องทางและโอกาส

ประเด็นนี้ หลวงเตี่ย เป็นผู้นำที่ใจกว้างมองกว้างคิดไกล ใฝ่สูง
ไม่ใจคอคับแคบ เหมือนผู้นำบางรายที่ ปากอย่าง ทำอย่าง
หลายราย พูด ฟังแล้ว ดูดี แต่เอาเข้าจริง มีดีแค่ลมปาก

ผมเจอผู้นำแบบที่ว่า เยอะมาก แล้วคนเหล่านี้ อาฆาต มาดร้าย พยาบาท
ผูกใจเจ็บ แทนที่จะนำความที่เล่า ไปขบคิด พิจารณา ปรับปรุง แก้ ไข
กลับคิดลบ คิดร้าย แปลงมิตรให้กลายเป็นศัตรู

ในสังคมเวลานี้ มีคนที่ผันแปรมิตรให้เป็นอริ เยอะมาก ทุกวงการ

เลือกได้ พยายามมีอิสรภาพ เสรีภาพ การงานและการเงิน
อย่าไปอยู่ใต้บังคับบัญชาใคร
การเที่ยวไปคนเดียว เหมือนแรดที่มีนอ ประเสริฐกว่า

ในพระไตรปิฎก มีคำสอนว่า
เอโก จเร ขคฺควิสาณกปฺโป
หามิตรสหายที่เป็นคนจริงไม่ได้
ก็พึงเที่ยวไปคนเดียว เหมือนนอแรด ฯ

——————————-
ช่องทางและโอกาสสไตล์หลวงเตี่ย
หลวงเตี่ย เป็นพระเถระชั้นผู้ใหญ่ ที่หาได้ยาก
ท่านสนใจ สนับสนุน ส่งเสริม และอุดหนุน อุปถัมภ์ อุปการะ
เด็ก เยาวชน สามเณร พระหนุ่ม เณรน้อย
ใจกว้างแบบว่า ไร้กำแพงกั้น

– คนบ้านเดียวกัน
– คนจังหวัดเดียวกัน
– คนภาคเดียวกัน

หลวงเตี่ยไม่มี หลวงเตี่ย เปิดรับศิษย์ ทุกคน
ขอให้เป็นคนจริง เป็นคนใฝ่ดี
————
ความใจกว้างของหลวงเตี่ย
การสนับสนุนส่งเสริมคนรุ่นหลังของหลวงเตี่ย
ท่านชอบคนที่มากด้วย “ความสามารถ”
มิใช่ชอบคนตรงที่ มากด้วย “ปริญญาบัตร”
—————

ผมเล่าประเด็นนี้ น่าสนใจ
ผมเป็นที่รู้จักของหลวงเตี่ย
จากสามเณรโนเนม
ในคราวอบรมบาลีสนามหลวงก่อนสอบ
ปี ๒๕๒๘

ปีนั้น ชั้นอบรมบาลีประโยค ป.ธ. ๕
ในภาค ๑๔ อันประกอบด้วย
พระสงฆ์สามเณร
จากสำนักศาสนศึกษา บาลีสนามหลวง
จังหวัดนครปฐม กาญจนบุรี สุพรรณบุรี และสมุทรสาคร

หลวงเตี่ย ในฐานะเจ้าคณะภาค ๑๔ ได้หารือคณะสงฆ์ แล้วมีมติ
เปิดช่องทาง เปิดโอกาส ให้พระและสามเณรจากต่างภาค
ที่สนใจติวเข้มอบรมบาลีก่อนสอบ มีส่วนร่วมอบรมบาลีก่อนสอบได้ด้วย
มีที่พักฟรี น้ำไฟฟรี อาหารฟรี เช้า เพล น้ำปานะ
สบายจัง สตังค์อยู่ครบ ไม่เสียเงินสักบาทเดียว

การที่มีผู้หลักผู้ใหญ่ ให้โอกาส ให้ช่องทางการศึกษาบาลีสนามหลวง
ให้เปล่า ให้ฟรี ไม่มีข้อแม้ ไม่มีข้ออ้าง ไม่มีเงื่อนไข
มีผลทำให้กาลต่อมา
ผมนำมาเป็นแรงบันดาลใจแรงดลใจ
รวบรวมผู้คน ทุกวงการ ช่วยกันคนละ ๕๐๐ บาท
มอบทุนการศึกษา ในลักษณะเบี้ยยังชีพ
อุดหนุน อุปถัมภ์ อุปการะ เณรน้อย เรียนดีแต่ยากจน
จากจังหวัดต่างๆ ภาคต่างๆ ที่มาอยู่พำนัก วัดโมลีโลกยาราม

เณรน้อยเหล่านี้ ส่วนมาก ฐานะทางบ้าน ยากจน 
แต่ใจสู้ ใจเต็มร้อย ออกบวช อุทิศตนเพื่อพุทธศาสนา
มุ่งมั่น พากเพียร พยายาม ที่จะเป็น “คนดี” ของสังคม
บวชแล้ว จะอยู่หรือลาสิกขา ก็เป็นคนมีคุณภาพ และคุณค่า 
ช่วยกันพัฒนาสังคม สถาบันครอบครัว สถาบันหลัก รุ่นต่อรุ่น

เพราะผมพอรู้ว่า วัดสำนักบาลี ยกตัวอย่าง วัดโมลี
ข้าว อาหาร น้ำ พอมีผู้บริจาค พออยู่ พอขบฉัน ตามอัตภาพ
แต่ที่จะใจกล้า ใจถึง ควักทำบุญ เดือนละ ๕๐๐ บาท
อุดหนุน ในลักษณะเบี้ยยังชีพ บอกตรง หาคนทำยาก มีน้อยวัดที่ทำได้

ขนาดกิจการระดับพันล้าน หมื่นล้านบาท
ที่จะควักเงินสดทำบุญ เต็มที่ก็แค่แสนบาท
แต่ก็เข้าบัญชีเฉพาะวัด ฝนตกไม่ทั่วฟ้า
พระหนุ่ม เณรน้อย เข้าไม่ถึง เงินบริจาคดังกล่าว

จากการสังเกต
รายบุคคล ทำส่วนตัว
ที่จะควักรายละ ๕๐๐ บาท ทุกเดือน
ไม่ว่ากรรมการบริษัทยักษ์ใหญ่
หรือข้าราชการชั้นผู้ใหญ่
ที่จะช่วยเบี้ยยังชีพ ค่าใช้จ่ายส่วนตัวแต่ละเดือน

บอกตรง หายาก
อาจเพราะไม่มีการรณรงค์สร้างค่านิยม
หรือเพราะมองว่าเป็นหน้าที่รัฐบาล ต้องสนับสนุนและทำส่วนนี้

เบี้ยยังชีพสำหรับเด็กๆ พอมี

แต่เบี้ยยังชีพ สำหรับพระหนุ่มเณรน้อย อาชีพนักบวช
ไม่มีค่าตอบแทนประจำ ไม่มีรายได้เป็นเงินเดือนประจำ
ต้องบวชเรียนไปนานๆ จนจบ ป.ธ. ๙ จนเป็นอาจารย์สอน มจร มมร
จนมีสมณศักดิ์ เป็นพระสังฆาธิการ จึงจะได้เบี้ยหวัด นิตยภัต ค่าตอบแทนรายเดือน
ซึ่งกว่าจะถึงตำแหน่งตรงนั้น ต้องใช้เวลาอีกนานนับ ๑๐ ปี

กองทุนนิตยภัตร ถือกำเนิด ในปี ๒๕๕๗
จุดประกาย โดย พันโทไพโรจน์ พนารินทร์
เพียงปีเดียว ก็ยุติลงในปี ๒๕๕๘
ท่านจากไปทำที่อื่น ที่ท่านเห็นว่าขาดแคลนกว่า
ท่านไปทำต่อ ที่วัดพิชโสภาราม อุบลราชธานี
เพียงแค่ปีเดียว ก็เลิกโครงการเช่นกัน
ล่าสุดท่านหันมาสนใจ อุปถัมภ์ บาลีเถรวาทราชวิทยาลัย
อุปถัมภ์ส่วนตัว เดือนละแสนบาทเศษ ลงทุนไปแล้วหลายล้านบาท
จนสายสถาบันบาลีพุทธโฆส ยกย่อง มอบปริญญากิตติมศักดิ์ เชิดชูเกียรติ

มีผมเพียงคนเดียว ไม่เลิกทำ ยังคงทำต่อเนื่อง แม้ทุกคนจะลาจาก
ผมทำต่อเนื่องอีกหลายเดือนในปี ๒๕๕๘
จนถึงไตรมาสสุดท้ายปี ๒๕๕๘
ก็มีแนวร่วมเข้ามา โดยผมไม่ได้บอกบุญ
ไม่ได้เรี่ยไร ไม่ได้ขอใคร
ไม่ได้รบกวนใคร
ใครที่ชอบทำบุญด้านการศึกษาสามเณร ก็มาร่วมกัน
แต่ต้องวิจัยจนละเอียดลึกซึ้ง ตกผลึกค่อยทำ
เพราะเป็นมหาสังฆทาน ที่ให้เปล่า ไร้ข้อแม้ ไร้เงื่อนไข เน้น “ฟรี”

ทุกท่านที่ร่วมกันจนถึงปีที่ ๑๑ ครั้งที่ ๑๒๔
คิดตรงกัน คือใจรักการศึกษาโดยเฉพาะบาลีสนามหลวง
ซึ่งบุรพมหากษัตริย์ สมเด็จพระสังฆราช ในแต่ละรัชกาล ให้ความสำคัญ
ลงมือจัดการศึกษาด้วยตนเอง กระทั่งผ่องถ่ายอำนาจมอบให้สมเด็จพระสังฆราช
ซึ่งมอบอำนาจให้มหาเถรสมาคมจัดการแล้วมอบช่วงต่อ
ให้แม่กองบาลีสนามหลวง รับผิดชอบ จัดการสอบไล่ จนบัดนี้

บาลีสนามหลวงคือปราการแข็งแกร่ง
ในการทำนุบำรุงพุทธศาสนานิกายเถรวาทให้มั่นคง
ถึงขนาดฝรั่งนานาชาติ ยังกล่าวสดุดียกย่องว่า
Where there is Pali there is Buddhism
ที่ใดมีบาลี ที่นั่นมีพุทธศาสนา

บาลีสนามหลวง
เป็นการจัดการศึกษาพระธรรมวินัย กล่าวคือพระปริยัติธรรม
ที่พิสูจน์ทราบแต่สมัยสุโขทัยว่าได้ผล
ในด้านความมั่นคงพุทธศาสนา จนถึงปัจจุบัน 

เพื่ออุดช่องโหว่ สนับสนุนผู้ขาดโอกาส และไม่มีช่องทาง
นี่คือช่องโหว่ทางการศึกษาบาลีสนามหลวง
ที่ผมและทีม พยายาม พากเพียร ตั้งใจ ทุ่มททำกัน
จนทำได้ถึง ๑๒๔ ครั้ง เป็นเวลา ๑๑ ปี ต่อเนื่อง
แต่ยังคงต้องทำต่อไป เพราะยังไม่มั่นคง ยังไม่มีเสถียรภาพ ยังไม่แน่นอน

ผมอยากเห็นผู้ออกบวข สมัครใจเป็นนักบวช อายุน้อยๆ มีเบี้ยยังชีพทุกราย
ซึ่งไม่มาก แค่พอยังชีพ สักเดือนละ ๓ พันบาท จะบรรลุเป้าหมาย ที่ผมฝัน

ผมยังไปไม่ถึงจุดนั้น แต่จะพยายาม ฝันให้ไกล ไปให้ถึง

ควรทราบว่าหลวงเตี่ย เป็นผู้ที่ทุ่มเท เอาจริงเอาจัง 
มุ่งมั่น พากเพียร พยายาม ในอันที่จะสนับสนุนส่งเสริม
บาลีสนามหลวง ให้รุ่งเรือง ก้าวหน้า รุดหน้า สืบไป ในช่วงที่ท่านมีชีวิต 

ผลงานเชิงประจักษ์ของหลวงเตี่ยคือ
โครงการอบรมบาลีสนามหลวงก่อนสอบ คณะสงฆ์ภาค ๑๔
ยังคงจัดต่อเนื่อง จนถึงบัดนี้
ผลิตผลของการอบรมบาลีก่อนสอบ ประโยค ๑-๒ ป.ธ. ๓-๔-๕ คือ
สามเณรเปรียญ พระมหา พระครู พระราชาคณะ ดร.
นักวิชาการ นักวิจัย
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ รองศาสตราจารย์ ศาสตราจารย์
ที่กระจายกันสอนมหาวิทยาลัยต่างๆ
สร้างชื่อเสียง ผลิตคนดีสู่สังคมในประเทศและต่างแดน
รวมถึงผู้ประกอบการอิสระ ข้าราชการกระทรวงทบวงกรม
อนุศาสนาจารย์ ๔ เหล่าทัพ ตลอดทั้งกรมราชทัณฑ์

ผลลัพธ์ที่ได้ สังคม มีคนรุ่นต่อรุ่น
ที่มีศีลธรรมอันดีงาม
ทำหน้าที่ช่วยกันสร้างสถาบันหลักคือสถาบันครอบครัว
และจงรักภักดีต่อสถาบันชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์
อานิสงส์ ชาติมั่นคง และมั่งคั่ง จีรังยั่งยืน

——–
ในยุคนั้น
ช่องทางและโอกาสการยกระดับ ยกสถานะ
เลื่อนชั้นทางสังคม มีน้อย
แต่เปิดกว้าง
ที่วัดไร่ขิง สามพราน นครปฐม
สำหรับนักบวชทุกราย
ที่เรียนบาลีสนามหลวง
ประโยค ๑-๒ ป.ธ. ๓-๔-๕
—————
สนามอบรมบาลีสนามหลวงก่อนสอบ
จะอบรมล่วงหน้า ประมาณ ๑๘ วัน ปีละครั้ง
อบรมจริง ๑๕ วัน เหลือ ๓ วันให้กลับไปเตรียมตัวสอบ
เป็นจุดมุ่งหมาย เป็นปลายทาง
ของพระสงฆ์สามเณรทั่วประเทศในยุคนั้น

ขอเพียงแค่เตรียมหลักฐานคือใบสุทธิ
มีตำรับตำราในมือครบ
และเลือกชั้นที่จะอบรม
ผู้สนใจก็มาวัดไร่ขิงได้เลย

สมัยปี ๒๕๒๘ กางเตนท์
เรียนกันบนสนามหญ้า
ไม่มีอาคารเรียน ไม่มีแอร์
แต่ก็มาเรียนกัน เฉียดพันรูป

อาหารแม่ครัว วัดไร่ขิง อร่อยจนบัดนี้
หาอาหารไทย รสบ้านๆ แบบวัดไร่ขิง หายาก
แม่ครัวที่นี่ ฝีมือระดับดาวมิชลิน แข่งขันระดับนานาชาติได้สบายมาก
วัดไร่ขิง จัดคอร์ส อบรมแม่ครัวส่งนอก เปิดร้านไทยได้เลย
เป็น Food Power
หลวงพ่อเจ้าคุณแย้ม นำและทำทันที
ครัวไทยสู่ครัวโลก

—————————-

ในยุคที่หลวงเตี่ยเป็นเจ้าคณะภาค ๑๔
ยุคนั้น เป็นยุคทองบาลีสนามหลวง
น่าเสียดาย สถิติบาลีสนามหลวงล่าสุดปี ๒๕๖๗
วัดต่างๆ ในเขตคณะสงฆ์ภาค ๑๔
หาคนบวชเรียนยาก คนบวชน้อยลง
น้อยมาก จนน่าเป็นห่วง
อนาคตบาลีสนามหลวง
ซึ่งส่งผลกระทบถึง มจร และมมร
ที่อาจมีตึกเกิดใหม่จำนวนมาก แต่คนเรียนไม่มี
เหมือนที่พบเห็นในประเทศพัฒนาอย่างสหรัฐอเมริกา
มหาวิทยาลัย ปิดตัวลงนับร้อยแห่ง
ต้องเบนเข็มไปเปิด ระบบมหาวิทยาลัยออนไลน์ทดแทน

ยุคนี้ ตึก ไม่มีความสำคัญอีกต่อไป
คณาจารย์ ที่มีความรู้และความสามารถ
มีประสบการณ์ มีความชำนาญการ มีความช่ำชอง
สำคัญกว่า “ตึก”

แน่นอนว่า app IT สมาร์ทโฟน สำคัญกว่า “ตึก”
ทุกคน อยู่ที่ไหนของโลก ก็เรียนรู้ได้
ภายใต้มาตรฐานเดียวกัน
ปรากฏการณ์สังคมวันนี้คือ คนรุ่นใหม่ สนใจเรียนรู้ผ่าน
ซอฟต์แวร์ โปรแกรม และแอ็พต่างๆ มากกว่าเรียนรู้ในห้องเรียน

ความข้อนี้ ตรงตามที่หลวงเตี่ยทำนายเอาไว้
ท่านบอกผมว่า อนาคต คนที่มี idea มีความสามารถ
ทำอย่างเดียว ได้ดีกว่าคนอื่นๆ
คนที่มีความสามารถหลากหลาย
จะเอาตัวรอดได้ ในศตวรรษหน้า
เมื่อเทียบกับ คนที่รู้เฉพาะแค่มีศักดิ์และสิทธิ์แห่งปริญญา
แปลว่า ความสามารถ สำคัญกว่า เหนือกว่า ปริญญา
หลวงเตี่ย ชอบย้ำประเด็นนี้กับผมเสมอ

ท่านเปิดโอกาส เปิดช่องทาง สนับสนุนส่งเสริม ให้ผมเรียน
ทางโลกและทางธรรม

แต่…บนหลักการว่า
ผมคิดเอง ผมก็ต้องควักเอง
ดิ้นรน หาเงินจ่ายค่าเทอมเอาเอง
ตามพุทธภาษิตว่า
อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ
ตนแล เป็นที่พึ่งแห่งตน

ผมเล่าไว้ในวัยสนธยาว่า
อยากได้อะไร ต้องดิ้นรนขวนขวายเอาเอง
น้อยราย ในชีวิตจริง ที่ราชรถมาเกย …

หลวงเตี่ย ไม่เคย “ปวารณา” ออกปาก
ให้ผมมาขอการสนับสนุนแต่อย่างใด
ในชีวิตผม เจอพระที่สนใจสนับสนุน อุดหนุนทุนการศึกษา
ให้เปล่า ไม่มีข้อแม้ ไม่มีเงื่อนไข เพียงแค่ ๒ ท่าน
– ท่านแรก พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ วัดไร่ขิง
ท่านอุดหนุนทุนการศึกษาปริญญาโท บาลี-สันสกฤต จำนวน ๕๐,๐๐๐ บาท
ในปี ๒๕๓๔ เปิดโอกาสให้ผมได้มีทุนเล่าเรียน ค้นคว้าวิจัย จนจบปริญญาโทจากจุฬาฯ
แม้ไม่เพียงพอ แต่ก็พอยังประทังตน พอซื้อหนังสือ ถ่ายเอกสาร ค้นคว้า จิปาถะ

– ท่านต่อมา พระพรหมวชิรปัญญาจารย์ ราชบัณฑิต วัดราชโอรส
ท่านเมตตา อุปถัมภ์ ทุนการศึกษาปริญญาเอก ปีละ ๑ แสนบาท เป็นเวลา ๔ ปี
สายบริหารธุรกิจระหว่างประเทศ ท่านบอก เอามาจาก มูลนิธิพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว
ที่ท่านดูแลบริหาร ท่านเน้นย้ำว่า ไม่พอ แต่ผมต้องดิ้นรนขวนขวายหาเอาเองจากหลายช่องทาง
ให้นึกถึงคำว่า “ผ้าป่าสามัคคี” คือหาจากทำงานหลายอย่างผสมผสาน เก็บเล็กผสมน้อย

ผมเล่าตรงไปตรงมาว่า คนไทย ยังไม่เปิดใจเรื่องให้ทุนการศึกษา
ยังใจคอคับแคบ ไม่เหมือนฝรั่ง ญี่ปุ่น จีน อินเดีย
ที่ให้ทุนการศึกษาค้นคว้าวิจัยแบบให้เปล่า
บ้านเรา ยังมองว่า การเรียนหนังสือ เป็นเรื่องส่วนตัว
หนำซ้ำ ผู้ใหญ่บางราย ยังมองว่าเป็นความเห็นแก่ตัว ไปโน่นเลย…

ที่พูดน้อย แต่ทำจริงจัง
กลับเป็นหลวงพ่อเจ้าคุณ
พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ วัดไร่ขิง
เวลานั้น ยุคนั้น ท่านเป็นศูนย์กลาง
ทุนสนับสนุนการศึกษาต่อระดับบัณฑิตศึกษา
รวมถึงทุนค้นคว้าวิจัย บาลี

ท่านรักบาลี เป็นนักบาลีตัวยง

ผมสังเกต โอกาสที่ผู้กำลังเรียน
จะพบผู้อุปถัมภ์ สนับสนุนทุนวิจัย ทุนเรียนดี
มีน้อยรายมาก…

สังคมไทย โดยเฉพาะผู้นำที่มีทุนและมีอำนาจ
ควรแผ่บารมี สร้างบารมี เอาทรัพย์สินเงินทองที่มีมากมาย
มาช่วยเหลือเจือจานผู้อุปการะอุปถัมภ์เด็ก เยาวชน สามเณร
ผู้ด้อยโอกาส และอยากพบช่องทาง อยากมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นกว่าเดิม

นอกจากยกระดับ ยกสถานะให้พ้นความยากจนด้วยการศึกษาดีๆ แล้ว
ผมไม่พบทางเลือกอื่นๆ สำหรับเด็กๆ สามเณรชาวต่างจังหวัด

————

ย้อนอดีต

บาลีอบรมคณะสงฆ์ภาค ๑๔ รุ่งเรืองเฟื่องฟูจนบัดนี้

เหตุผล หลวงพ่อปัญญา
พระอุบาลีคุณูปมาจารย์
เจ้าอาวาสวัดไร่ขิง เอาจริงเอาจัง
ต่างสนใจ สนับสนุน และชอบการศึกษาบาลีสนามหลวง
ท่านวางฐานไว้ดี จนพระธรรมวชิรานุวัตร หลวงพี่แย้มของผม
สานต่อ สืบต่อ รับช่วง พัฒนา อบรม จนมั่นคง ยั่งยืน
ต้องยอมรับว่า หลวงพี่เจ้าคุณแย้ม เป็น อภิชาตศิษย์จริงๆ
จากผลงานเชิงประจักษ์  ไม่ใช่ชมคนกันเอง
หลายท่าน ยกย่องชื่นชมผลงานหลวงพี่แย้มเข้าหูผมประจำ
เช่นงานคณะสงฆ์ หมู่บ้านรักษาศีล ๕ รวมถึงงานประชุมอื่นๆ
หลวงพี่แย้ม กล้าลงทุน เสียสละ ใจถึง พึ่งได้ สไตล์หลวงพ่อเจ้าคุณอุบาลีฯ
ลูกไม้หล่นไม่ไกลต้น

สะท้อนความจริงว่า “ต้นแบบ” ที่ทำให้ “เจริญรอยตาม” มีนัยสำคัญ
มีอิทธิพลต่อ วิธีคิด วิธีพูด วิธีทำ ของผู้ที่ปฏิบัติตาม “ผู้นำ” ที่ล่วงลับ

ผมเอง ส่วนหนึ่งที่ทำกองทุนนิตยภัตร ถวายอุปถัมภ์พระสงฆ์สามเณร
ให้เปล่า ไร้ข้อแม้ ไร้เงื่อนไข ปีละ ๔ ล้านบาทเศษ ทำติดต่อมาได้ถึง ๑๑ ปี
ทำได้ถึง ๑๒๔ ครั้ง ทำได้ทุกเดือน แรงบันดาลใจส่วนหนึ่ง
ก็จากหลวงพ่อเจ้าคุณ พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ วัดไร่ขิง สามพราน นครปฐม
ท่านให้โอกาส เปิดช่องทาง ให้ทุนการศึกษา ให้เปล่า ไม่มีข้อแม้ ไม่มีเงื่อนไข 

เช่นเดียวกับ พระธรรมวชิรานุวัตร (แย้ม สิรินฺธโร) เจริญรอยตาม ในช่วงเวลานี้ 
ท่านเห็นความสำคัญ ให้ความสำคัญ สนับสนุนการศึกษา ทุกระดับชั้น 
แต่ผมไม่ไปออกปากขอทุนสนับสนุนจากหลวงพี่แย้ม เพราะท่านมีภาระค่าใช้จ่ายมาก
ได้แต่อนุโมทนาความดีท่านในใจ อะไรที่ช่วยทางวิชาการได้ ก็ช่วยท่าน ตามที่ท่านขอความร่วมมือมา
————

ตัวหลวงพ่อเจ้าคุณปัญญา วัดไร่ขิง สมัยนั้น ยังเป็นกำลังหลัก
ร่วมกับหลวงเตี่ย ช่วยกันระดมสมอง ระดมทีม ระดมทุน
จนกระทั่งสำนักอบรมบาลีสนามหลวงก่อนสอบ คณะสงฆ์ภาค ๑๔ 
วัดไร่ขิง มีการอบรมต่อเนื่องจนถึงบัดนี้

ศิษย์เก่าสำนักอบรมบาลีก่อนสอบวัดไร่ขิง
มีชื่อเสียงดีเด่นดังในหลากหลายวงการ
เช่น พระพรหมกวี เจ้าคณะภาค ๓ วัดกัลยาณมิตร
พระพรหมบัณฑิต ศ.ดร.  ไม่แน่ใจ แต่ที่แน่ๆ
ได้ทุนวัดไร่ขิง เรียนต่อจนจบ ดร. ที่มหาวิทยาลัยเดลี
ดร. วัชระ งามจิตรเจริญ
ศาสตราจารย์ประจำ คณะศิลปศาสตร์
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
วัดไชยชุมพลชนะสงคราม กาญจนบุรี
พระเทพวัชราจารย์ รศ. ดร.
วัดพระเชตุพน  ก็ด้วย
ฯลฯ

ในจำนวนนั้น ก็รวมถึง “ผม”
ผมเองได้รับเมตตา หลวงพ่อเจ้าคุณ พระอุบาลีคุณูปมาจารย์
ให้ทุนการศึกษา จนจบปริญญาโท บาลีสันสกฤต จุฬาฯ
ส่วนการเรียนปริญญาโท เอก สหรัฐอเมริกา
คิดเอง ควักเอง ไม่มีอะไรซับซ้อน

————-

มีวันนี้ เพราะหลวงเตี่ยให้
โอกาสและช่องทาง

จนถึงทุกวันนี้ ผมเชื่อว่า “วัด” เป็นสถาบันหลักในสังคม
ที่แปรวิกฤตให้เป็นโอกาส
สำหรับ “เยาวชน” ชาย
ถ้าใครมีลูกมีหลาน เป็นชาย
มืดแปดด้าน ไม่มีทางออก ไม่มีทางเลือก
วัดใกล้บ้าน ทุกวัด สายบาลีสนามหลวง
ทั่วไทย ยังเป็นที่หวังได้

นึกอะไรไม่ออก
ก็นึกถึง
พระธรรมราชานุวัตร สุทัศน์ วรทสฺสี ป.ธ. ๙, ดร.
วัดโมลีโลกยาราม
ส่งลูกๆ ที่อนาคตดับวูบลงเพราะพิษภัยเศรษฐกิจ
ปัญหาครอบครัว มาเรียนต่อ มาเริ่มต้นชีวิตใหม่
กับท่านได้ 

ปฏิปทา วัตรปฏิบัติท่าน อาจจะไม่เหมือนหลวงเตี่ย
แต่สมณศักดิ์ชื่อเดียวกัน ก็มีผลงานโดดเด่น ไม่แพ้กัน

ถ้าผมจัดอันดับ พระธรรมราชานุวัตร วัดโมลี
ทุ่มเท เอาจริงเอาจัง ทำงานหนัก

หลวงเตี่ย ท่านจับงานหลายอย่างมากเกินไป จนเข้าลักษณะ “จับฉ่าย”
เลยไม่เกิดผลงาน เป็นชิ้นเป็นอัน เหมือนเจ้าอาวาสวัดโมลี

ที่สำคัญ คือหลวงเตี่ยท่านมี “อริ”
ที่มีตำแหน่งและอำนาจให้คุณให้โทษได้
ถ้าท่านไม่มีเจากรรมนายเวร
หลวงเตี่ย อาจสร้างผลงานเปรี้ยงปร้างได้
หลากหลายชิ้นงาน 

แต่ใครจะสามารถแบบท่านวัดโมลี
บอกตรง สัก ๑ แสนวัด คงมีแค่วัดเดียว ที่สามารถทำได้
เพราะต้องทุ่มเท เอาจริงเอาจัง ทั้งวัด

—————————–
ข้อจำกัด จุดอ่อนหลวงเตี่ยคือ ทำตามหน้าที่
ตอนท่านเป็นเจ้าคณะภาค ๑๔ ผลงานโดดเด่นมาก
พอท่านถูกคำสั่งย้ายเป็นเจ้าคณะภาค ๓ ผลงานลดฮวบ
ด้อยลงมาก อาจเพราะเขตปกครองภาค ๓
อุทัยธานี ชัยนาท สิงห์บุรี ลพบุรี

มิใช่จังหวัดสำคัญทางเศรษฐกิจ
ผลงานเลยวูบ ไม่โดดเด่นเหมือนตอนเป็นเจ้าคณะภาค ๑๔
ปกครองนครปฐม สุพรรณบุรี กาญจนบุรี และสมุทรสาคร

และที่แก้ไม่ตก คือ “โชคร้ายนายชัง”
ชกเท่าไหร่ ต่อยรัวกี่หมัดกี่ชุด
กรรมการตัดสิน ตัดสิทธิ์ ไม่นับคะแนนให้
อุปมาเลยเหมือน “ชกลม” วืดวาด วูบวาบ
สุดท้าย ไปไม่ถึงฝั่งแห่งฝัน

เลือกได้ อย่ามีศัตรู แม้แต่รายเดียว

—————————
ผมเอง ได้ดิบได้ดี มีวันนี้
ผมได้ “ครูบาอาจารย์”
อย่างหลวงเตี่ย พระธรรมราชานุวัตร
อย่างหลวงพ่อปัญญา พระอุบาลีคุณูปมาจารย์
รวมถึง
หลวงพ่อ หลวงปู่ ที่ใจดี มีเมตตา
จำนวนมาก ตามวัดวาอารามต่างๆ
ที่สนใจ และสนับสนุน เณรน้อย ที่เรียนบาลีสนามหลวง
เป็นไปตามคติธรรมที่ว่า
“คนรักเท่าผืนหนัง
คนชังเท่าผืนเสื่อ”
คือถ้าไปคุยกับสายอื่นๆ เช่น เกจิ สายกรรมฐาน
ผมก็คงเอาดีไม่ได้ การเลือกอยู่ในวงการ
ที่คิด เชื่อ ชอบ ใช่ เหมือนกัน
จึงสำคัญและจำเป็นต่ออนาคต

ผมเล่า เป็นข้อคิดว่า
ทุกคน ทุกวงการ
ท่านไม่ทำอะไรก็มีคนชัง
ท่านขยับตัวทำอะไร
คนก็จะทักท้วงว่า
…จงทำดีแต่อย่าเด่นจะเป็นภัย
ไม่มีใครอยากเห็นเราเด่นเกิน…

ดังนั้น คนส่วนมาก จึงเลือกที่จะ
ไม่ทำอะไรเลย ไม่มีผลงาน ไม่มีความผิด
เพราะกลัวกระแสลมปากคน

แต่ถ้าท่านเป็นตัวของตัวเอง
กล้าที่จะนำและทำอะไร
ที่ไม่ทำให้ใครเจ็บ ไม่ทำให้ใครตาย

กาลเวลาล่วงเลย เมื่อสังคมพิสูจน์ทราบ
ก็จะยื่นมือเข้ามาช่วยเหลือสนับสนุนท่าน
ทีละรายสองราย

แต่คติผม คิดอะไร ทบทวนแล้ว มีคุณค่า มีคุณประโยชน์

ผมจะลงมือ ทำทันที
เพราะหลวงเตี่ย ท่านเองมีคนรักท่านมาก ขณะเดียวกัน
ก็มีคนชังท่านไม่น้อย

ท่านบอกเล่า เบื้องหลัง ความขมขื่น ชะตากรรม
ที่ท่านเล่าสาธารณะไม่ได้
ผมได้แต่รับฟัง และหดหู่ใจ ในบางเรื่องราวว่า
ผู้นำอย่างท่าน ทำดีแทบตาย ทุ่มเททุกสิ่งทุกอย่างเพื่อพุทธศาสนา
กระนั้น ก็ยังไม่ถูกใจ “ผู้นำ” ที่อยู่สูงกว่าท่าน เหนือกว่าท่าน

ความจริงข้อนี้ ต้องหาหนังสือที่ ส. ศิวรักษ์ เขียน
จะเล่าสะท้อนเรื่องราว การเมืองคณะสงฆ์ ในลักษณะที่ คล้ายคลึงกัน
เข้าทำนองว่า ทำดีแต่อย่าเด่นจะเป็นภัย
จนถึงทุกวันนี้ ก็ยังคงเดิม ไม่มีใครอยากเห็นเราเด่นเกิน

ยกเว้น เลือกเดินออกจากวัด มาเป็นราษฎร คนเดินดิน

กระแสที่ว่า ก็จะมลายหายวับ …

ผมจำหลวงเตี่ยได้ ในแง่ที่ว่า
หลวงเตี่ย เป็นผู้นำต้นแบบ
ท่านคิดอ่านอะไรทันสมัยแล้ว
ท่านจะ ทำทันที ไม่สนใจ ฝ่ายค้าน
ผมเคยอ่านหนังสือ เลขาป๋าทำกูป่น จนจบ
อ่านจบแล้ว ผมก็ถามหลวงเตี่ยตรงๆ
ท่านถูกผมถามตรง ท่านก็เล่าตรง

กาลต่อมา ผมเจออริท่าน ทั้ง ๒ ท่าน
ฟังความ ๒ ฟาก ผมสรุปว่า
“ทิฐิพระ มานะกษัตริย์”

ถ้าเล่าแบบติดตลก
คิดเห็นไม่ตรงกัน
การพนันเลยเกิดขึ้น
แต่ถ้าเล่าแบบสุนทรภู่

ผลประโยชน์ขัดกันก็บรรลัย
ตายลงไปข้างหนึ่งจึงจะดี

ทุกวันนี้ ทั้ง ๒ ฝ่าย ละโลก สลายร่าง
อภัย อโหสิ กันทุกฝ่ายแล้ว

ผมก็ไม่อยากเล่า แต่นำความมาขบคิด
ก็พบความจริงว่า ตอนขัดแย้งกัน ไฟยังแรง
พอกาลเวลาผ่านพ้นไป เยือกเย็นลง
เวลาเปลี่ยน ใจคนเปลี่ยน
สั้น ๆ ไม่มีอะไรซับซ้อน

โบราณถึงสอนว่า
เวลาอารมณ์ยังร้อน
อย่าเพิ่งคุยกัน เพราะจะเถียงเอาชนะกัน
รอวันเวลาผ่านพ้นไป นานสักพัก
กลับมาคุยกัน จะเข้าใจกันดีขึ้น

แต่ต้องได้คนกลาง ที่ดี ก็มีส่วนสนับสนุน
ให้เกิดความปรองดอง สามัคคี

———————————

นับย้อนอดีต นับแต่ปี ๒๕๓๐
ที่ผมพึ่งพาอาศัย
ใต้ร่มใบบุญหลวงเตี่ย
เมื่อย้อนอดีต พบว่า
รายที่ขวนขวาย เอาใจใส่
เอาจริงเอาจัง
ศิษย์หลวงเตี่ย
ได้ดิบได้ดี ทุกราย

รายที่ตั้งตัวไม่ได้
ไม่เป็นโล้เป็นพาย
ก็มีเยอะมาก
ในหลากหลายวงการ
เป็นไปตามบุญวาสนาที่แต่ละคนมี

คือชะตาชีวิตคนเรา บุญทำ กรรมแต่งจริงๆ
– บางคน มืดมา มืดไป
– บางคน มืดมา สว่างไป
– บางคน สว่างมา มืดไป
– บางคน สว่างมา สว่างไป

————
กำลังใจ และแรงบันดาลใจจากหลวงเตี่ย

ปกติ วันสุดท้ายของการอบรมทุกปี
คณะสงฆ์ภาค ๑๔
จะยกย่อง เชิดชูเกียรติ ให้กำลังใจ สร้างแรงบันดาลใจ
สนับสนุน ส่งเสริม ผู้ที่สอบได้ประโยค ๙
ที่เคยอบรมบาลีสนามหลวง แล้วสอบได้ ในปีก่อนหน้า
เช่นปี ๒๕๒๘ ผู้ที่สอบได้ในปี ๒๕๒๗ ก็มารับรางวัลกัน

ปี ๒๕๒๘ นั้น พระมหาสมบูรณ์ ทสฺสธมฺโม
วัดพระงาม นครปฐม
สอบได้ ป.ธ.๙
ท่านมีชื่อรับรางวัล แต่เพียงผู้เดียว
เพราะเป็นนักเรียนในภาค ๑๔ ที่สอบได้เพียงรูปเดียว

ปี ๒๕๒๗ ทั้งประเทศมีผู้เข้าสอบ ป.ธ. ๙ จำนวน ๘๙ รูป สอบได้จริง ๑๒ รูป
มีสามเณรสอบได้เพียงแค่ ๑ รูปคือ สามเณรเสน่ห์ เขียวมณี วัดชนะสงคราม
เลยไม่มีสามเณรในภาค ๑๔ ที่สอบได้

หลวงเตี่ย ท่านทำให้ผมซาบซึ้งใจ ตื้นตันใจยิ่งนัก
ผมเอง นิรนาม โนเนม เพิ่งเตรียมสอบ ป.ธ. ๕
มีวุฒิการศึกษาแค่ชั้น ป.ธ. ๔ วัดพิชัยสงคราม สมุทรปราการ
หลวงเตี่ยท่านให้พระมาบอกผม เตรียมตัวขึ้นรับรางวัล
ผลงานเชิงประจักษ์คือ
เป็นผู้เข้าอบรมชั้น ป.ธ. ๕
เพียงรายเดียว
ที่ทำสถิติที่ทำได้ยาก คือทำข้อสอบวิชาแปลไทยเป็นมคธ
และวิชาแปลมคธเป็นไทย สอบผ่านทั้ง ๒ วิชา ได้ ๓ ให้
ครบ ๓๐ ครั้ง สมัยนี้เรียก clean sheet
ไม่เสียสถิติ แม้แต่ครั้งเดียว

หลวงเตี่ยและคณาจารย์ มองว่า
เป็นโจทย์ยาก โจทย์ใหญ่ที่ทำได้ยาก

หลวงเตี่ย ถึงกับพยากรณ์ล่วงหน้า
จากผลการสอบว่า
ผมจะเป็นสามเณรประโยค ๙ นาคหลวง ในอนาคต !!!
ท่านเจอผมกี่ครั้ง ท่านก็จะพร่ำพูดทำนองนี้
แม้ปีที่ผมสอบตก ป.ธ. ๘ ครั้งเดียวในปี ๒๕๓๑
ท่านก็ยังมั่นใจ
และบอกเล่า untold story ที่ผมไม่เล่าจนบัดนี้
แต่ให้เดินตามแผนที่หลวงเตี่ยวางไว้
สุดท้ายในปี ๒๕๓๓ วันที่ผมได้ ป.ธ. ๙
หลวงเตี่ยมาแสดงความยินดีถึงวัด
และบอกว่า ยินดีด้วย ผมทำได้ตามแผนที่หลวงเตี่ยวางไว้…

ปี ๒๕๓๔ ผมก็ได้รับติดต่อคณะสงฆ์ภาค ๑๔
ให้มารับรางวัล ในฐานะศิษย์เก่า
หนนี้ รับในฐานะที่จบเปรียญธรรม ๙ ประโยค
ขณะเป็นสามเณร
ทำได้ตามที่หลวงเตี่ยฝันไว้ และคาดหวังเอาไว้ จริง
———-

คำสอนหลวงเตี่ย ที่ผมไม่เคยเล่าคือ
อยากได้ลูกเสือ ผมต้องเข้าถ้ำเสือ
ยุคนั้น เสือ ๒ ผู้ยิ่งใหญ่ในเชิงอุปมา
คือสมเด็จฟื้น วัดสามพระยา กับสมเด็จนิยมวัดชนะสงคราม
เมื่อผมย้ายค่าย ไปอยู่วัดราชบุรณะ สายสมเด็จวัดชนะ
๒ ปีต่อมา ผมก็ไม่สอบตกอีกเลย
จะว่าเก่งอย่างเดียว ก็ไม่ใช่
ในยุคปี ๒๕๓๓ ชื่อชั้นฐานะวัด และปัจจัยที่คาดไม่ถึง
ยังมีอยู่ ไม่ใช่ไม่มี
และไม่ใช่ว่าเก่ง จะสอบได้
การจะสอบได้ประโยค ๙ ขณะเป็นสามเณร
จึงต้องเงียบงัน ทุ่มเทสุดตัว แบบเอาชีวิตเป็นเดิมพัน
อย่าทำตัวดี เด่น ดัง  อย่าให้วงการหมั่นไส้
ให้บังเอิญว่า ผมเป็นคนมีชื่อเสียง ดี เด่น ดัง ในวงการ
วงการบาลีสนามหลวงจึงจับตาดูเป็นพิเศษ
แต่ผม low profile นอบน้อม อ่อนน้อม ติดดิน ปฏิสันถาร
โอภาปราศรัย ทักทายก่อน ไหว้ก่อน ไปลา มาไหว้
เลยไม่มีปัญหาเรื่องการเข้าหาคน การเข้าถึงคน การคบหาสมาคมคน
จนถึงบัดนี้

คนที่ดีเด่นดัง ทุกวงการ จะเผชิญอะไรคล้ายกัน

ด้วยมุมมอง ๓ ฝ่าย
-ถ้าชนะฝ่ายสนับสนุนก็เฮ

-ถ้าแพ้ ฝ่ายต่อต้านก็บดขยี้ซ้ำ

และจะเจอคนอีกกลุ่ม ที่กลางๆ คืออาจสนใจเรา หรือไม่สนใจเลย
สนใจแต่เรื่องตัวเอง คนกลางๆ มีเยอะมาก ไม่เข้าข้างเรา
แต่ก็ไม่กระทืบเรา จมปฐพี

คติประจำใจผม
ไม่ยอมผิดพลาดอะไรในชีวิตสองครั้ง
ผมยึดถือจนบัดนี้ และทำเป็นประจำ จนบัดนี้
กล่าวคือ เมื่อสอบตก ก็ขอตกแค่ครั้งเดียวในชีวิต

บาลีสนามหลวงเหมือนกัน

ผมเรียนประโยค ๑-๒ ควบ ปีเดียวได้
ผมตกประโยค ๘ ครั้งเดียว ๑ ปี
พอปี ๒๕๓๒ และ ๒๕๓๓ สอบได้ ป.ธ. ๘ และ ป.ธ. ๙
ก็เท่ากับว่าผมเรียนเพียงแค่ ๙ ปีจบ
ไม่เสียสถิติทางด้านเวลา แต่อย่างใด
จบตามเกณฑ์

————-
กำลังใจที่ผมได้รับมากมายคือ
ตัวหลวงเตี่ยเอง ได้ยินครูบาอาจารย์ที่สอนเล่า
ว่างก็จะเมตตา ลงทุนเดินมาเยี่ยมผม และลูกพระลูกเณร
ที่เข้าติวบาลีประโยคต่างๆ
พอท่านเดินมาถึงเตนท์อบรม ป.ธ. ๕
ก็จะหยุด ทักทาย ปฏิสันถาร
ชักชวนผมสนทนา แววตาเปี่ยมเมตตา ชักชวนผมไปอยู่ด้วย

มอบนามบัตรให้ บอกให้ไปหานะ ถ้าสนใจอยู่วัดพระเชตุพน

เมตตาที่หลวงเตี่ยมอบให้เณรน้อย มีนัยสำคัญ
เป็นแรงบันดาลใจ ให้ผมลุกขึ้นมานำและทำ
กองทุนนิตยภัตร ที่ทำยาวนานถึง ๑๒๔ ครั้ง ในรอบ ๑๑ ปี
และทำให้ผม ลุกขึ้นอาสา นำและทำ ค้นคว้าวิจัยแต่งแปลบาลี
จนเกิดมี พจนานุกรมบาลีพระไตรปิฎกบาลีเถรวาท ชุด ๒๓ เล่มจบ
ฉบับเฉลิมพระเกียรติแผ่นดินรัชกาลที่ ๑๐
ที่พระธรรมราชานุวัตร เมตตาเป็นบรรณาธิการบริหาร
เจ้าคุณพระสินีนาฏ พิลาสกัลยาณี เมตตา เป็นบรรณาธิการ

ณ เวลานี้ ผมกำลังซุ่มเงียบ ทำเป็นบาลีอักษรโรมัน
เพื่อประโยชน์แก่วงการบาลีนานาชาติ
ต้นฉบับเสร็จทางการ ก็จะบอก
อยู่ระหว่างตรวจสอบ ตรวจทาน ตรวจชำระ
คงเสร็จในปีนี้

หลวงเตี่ย เวลาว่าง จะคุยกันกับผม
ประเด็นเขียนหนังสือ
ท่านจะเล่าถึง สมเด็จพระสังฆราชป๋า
สมเด็จพระพนรัตน
และเกร็ดความรู้ เรื่องต่างๆ ในวงการคณะสงฆ์
ส่วนตัว ให้ผมฟัง คล้ายพ่อกับลูก นั่งสนทนากัน

—————-

แม้จะเจอหลวงเตี่ยในปี ๒๕๒๘

ปี ๒๕๒๙ ผมก็ยังไม่ได้ไปพบ
จนถึงปี ๒๕๓๐ หลังสอบได้ ป.ธ. ๗
ระหว่างนั้น ผมกำลัง “passion”
มีกุสลฉันทะ คลั่งไคล้การทดลอง ทดสอบ และลงมือสอน บาลี ภาคปฏิบัติ
ที่วัดป้อมวิเชียรโชติการาม สมุทรสาคร และวัดเพชรสมุทร สมุทรสงคราม
เวลาที่เหลือ ผมก็เก็บตัว ค้นคว้า รวบรวม เรียบเรียง
หนังสือชื่อ “ธรรมบทแปลโดยพยัญชนะ”
แปลคัมภีร์อรรถกกถาธรรมบท ครบ ๘ เล่ม

สไตล์ผม สบายๆ ทำงานหนัก ทำงานมาก ก็เหมือนคนไม่ทำงาน
คือใช้สมอง คิดอ่าน ทำงาน แต่ไหนแต่ไร จะวางแผนเป็นระบบ
จัดระเบียบความคิดและแผนงาน เป็นเรื่องเป็นราว จนบัดนี้

เหตุผลที่ลุกขึ้นมาแต่งแปลเรียบเรียงตำราบาลีสนามหลวง
เพราะยุคนั้น ตำราทันสมัย อัพเดต ตรงตามมติสนามหลวง หายาก

ผมจะไม่แปลให้วิจิตรพิสดาร เอาแค่พอสอบได้

และยึดเป็นมาตรฐานจนบัดนี้ กับทุกการสำคัญในชีวิต
คือ made it easy ทำอะไร ๆ ให้ง่าย
อย่าคิดเยอะ คิดมาก
อย่าเรื่องเยอะ เรื่องมาก
อย่าทำอะไรให้ซับซ้อน
อย่าทำเรื่องง่าย ให้เป็นเรื่องยาก

แต่หลวงเตี่ย ท่านเคร่งครัด มาตรฐานสูง
โดยเฉพาะการห่มจีวร ท่านเนี้ยบ
เอาแค่ถ่ายรูปติดบัตรทำพาสปอร์ต
หลวงเตี่ย สั่งให้ผมไปร้านตรงประตูวัด
ตรวจแล้วตรวจอีก กว่าจะได้รูปที่งดงาม
ดูแล้วสง่างาม ดูดี มีคลาส มีระดับ

ท่านเนี้ยบกระทั่งการขบฉัน
ต้องไม่มีเสียงดัง
ไม่มีซดโฮกๆ เหมือนฮ่องกง
มีมรรยาท แบบผู้ดี มีระดับ
ต้องโกนหนวด ตัดเล็บ โกนผม ต่อศีล
ท่านเอาจริงเอาจัง เข้มงวด วัตรปฏิบัติ
คล้ายหลวงพ่อสมเด็จวัดชนะสงคราม

ถ้าใครเป็นคนช่างสังเกต
พระวัดพระเชตุพน
พระวัดสุทัศน์
พระวัดประยุรวงศาวาส
จะแต่งตัว ห่มจีวร สง่างาม
ดูแล้ว ไฮคลาส มีระดับ

หลวงเตี่ยไม่ได้ฝึกแค่การห่มจีวร
แต่ยังฝึกยัน “ปฏิสันถาร”
การใช้คำพูด การโอภาปราศรัย
การลำดับความคิด
ท่านจะเมตตา บอก สอน สั่งสอน อบรม ทุกเรื่อง

ถ้ารายที่เบื่อหน่ายก็จะไม่เข้าหา
แต่ผม ชอบเข้าหา ชอบชวนท่านคุย
นอกจากเข้าหาหลวงเตี่ย
ที่ผมไปขลุก คลุกคลี บ่อยๆ คือ
หลวงพี่เทียบ พระเทพวัชราจารย์
แต่ภายหลัง ท่านมีคนเข้าหาเข้าถึงเยอะแยะมากมาย
ผมก็เลยไม่ได้แวะหา

ไม่เหมือนพบปะ
ท่านเจ้าคุณประเทือง
ท่านเจ้าคุณริด

ไม่มีวันนั้นสองครั้ง …

แต่ที่แน่ๆ ท่านก็งานยุ่ง ผมก็งานยุ่ง
ไม่มีอะไรซับซ้อน

—————————–
โอกาสทอง ไม่มีสองครั้ง

หลวงเตี่ย ฟูมฟัก ดูแล เอาใจใส่ ให้ความเมตตา
ให้ความรัก ให้ความห่วงใย ราวกับ “พ่อ” ตัวจริง
ยกตัวอย่าง ที่พำนัก หลวงเตี่ยให้ผมอยู่ น. ๑๗
กุฏิติดแอร์เย็นฉ่ำ นั่งทำงาน นั่งแต่งหนังสือ สัปปายะ
ยกเว้นเรื่องอาหาร หลวงเตี่ยชอบผูกปิ่นโต
ผมเอง กินยาก อยู่ยาก ก็ดูแลตัวเอง ไม่ทำตัวให้หลวงเตี่ยอึดอัดเลี้ยงยาก
คือเลี้ยงยาก ก็ต้องเลี้ยงตัวเอง ไม่มีอะไรซับซ้อน
กอปรกับผมเป็นคน “โชคดี” ไม่ลำบากเรื่องคนชุบอุปถัมภ์
แต่ไหนแต่ไรมา คิดอ่านทำอะไร ก็มีเทวดาดี คอยสนับสนุนช่วยเหลือตลอด
ราวกับมีมือที่มองไม่เห็นช่วย ผมถึงชอบใช้คำว่า
“พระพุทธเจ้าไม่ใช้คนทำงานฟรี”

ที่พำนักผม ยามดึกดื่น ผมชอบมองลอดหน้าต่าง
ดูแสงไฟส่องสว่างบนพระธาตุ นึกถึงเรื่องราวสมเด็จพระพนรตน
ผมจินตนาการตามพระนิพนธ์ที่ทรงแต่ง ไม่ว่าจะเป็นปฐมสมโพธิกถา
ลิลิตเตลงพ่าย ตำนานรบสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ฯลฯ
ห้องที่ผมพำนักตรงข้ามเจดีย์พระอัฐิ สมเด็จพระพนรตน อดีตอธิบดีสงฆ์วัดพระเชตุพน
หลวงเตี่ยท่านบอก ท่านฝัน อยากเห็นผม เป็นนักปราชญ์ บาลี
เป็นนักคิด นักเขียน คล้ายพระราชวรมุนี ป.อ. ปยุตฺโต สมณศักดิ์สมัยนั้น
รวมถึงเจริญรอยตาม สมเด็จป๋า สมเด็จพระพนรตน
และท่านก็เปิดโอกาส เปิดทุกช่องทาง ให้ผมก้าวหน้ารุ่งเรือง

แต่ชะตาวาสนาคนเรา คนลิขิต ลางที มิสู้ฟ้าลิขิต
ระหว่างพำนักวัดพระเชตุพน ปี ๒๕๓๐ ถึง ๒๕๓๑
ผมก็พยายามสอบ ป.ธ. ๘
เรียนทุกสำนักที่เปิดสอนวิชาแต่งฉันท์และสอนแบบตัวต่อตัว
– คณะ ๕ วัดมหาธาตุ กับพระธรรมธีรราชมหามุนี
– วัดดาวดึงษาราม กับอาจารย์ พันเอก ดร. ชรินทร์ จุลคประดิษฐ์
– วัดนรนาถสุนทริการาม กับอาจารย์ บานเย็น ลิ้มสวัสดิ์
ไม่ได้ไปเรียนโรงเรียนคณะสงฆ์ส่วนกลาง เหตุผล
ติดเรียน มจร กับ มสธ เวลาไม่เหลือ
แต่งแปลหนังสืออีก หลายงานประเดประดัง

แต่โชคร้าย ปี ๒๕๓๑ ผมสอบตก
ชะตาชีวิตผม ก็เผชิญโลกธรรมฝ่ายเสื่อม
ดวงตก ดวงไม่ดี รู้สึกย่ำแย่ ทั้งที่พยายามเต็มที่
ทั้งที่ทุ่มสุดตัว เอาจริงเอาจัง ดูหนังสือแบบหักโหม ทั้งวันทั้งคืน
แม้จะเรียน มจร เรียน มสธ และแต่งแปลหนังสือ
ทว่าผลลัพธ์ที่ได้ ทั้งที่ผมยุติการสอนหนังสือ ทุ่มเท ป.ธ. ๘
เมื่อชีวิตลงเอยด้วย “สอบตก”

ทางเลือกชีวิตมีแค่ ๒ ทาง
ย้ายวัด หรือลาสิกขา?
——————–
สติ สพฺพตฺถ ปตฺถิยา
ในทุกสถานการณ์ จำต้องปรารถนาสติ
เป็นคำสอนที่สมเด็จพระมหามุนีวงศ์ สนั่น จนฺทปชฺโชโต ป.ธ. ๙
วัดนรนาถสุนทริการาม เล่าให้ผมฟัง เป็นข้อคิด
ท่านเมตตา เล่าหลายเรื่อง ตั้งแต่การรวมนิกาย วัดพระศรีฯ ทุ่งบางเขน
รวมถึงตัวท่านเอง ที่สอบได้สอบตกตลอดเวลา
ท่านเล่าว่าตัวท่านเอง พยายามสอบใหม่ สอบซ้ำ สุดท้ายก็สอบได้
ท่านสรุปสั้นๆ ว่า

สติ สพฺพตฺถ ปตฺถิยา
ในทุกสถานการณ์ จำต้องปรารถนาสติ
และที่ผมชอบมาก อีกคติคือ
อุกฺกฏฺเฐ สูรมิจฺเฉยฺย
ในคราวอุกฤษฎ์ ราษฎรต้องการผู้นำที่กล้า

———————————

การใช้ชีวิตอยู่ใต้ร่มเงาหลวงเตี่ย
หลวงเตี่ยท่านสอนหลายอย่าง
-สอนงาน
-สอนคิด
-สอนเสขิยวัตร
-สอนยันการแต่งตัว
ลาสิกขามาเยี่ยม ท่านจะสอนอีกแบบ
-สอนให้สวดมนต์
เวลาท่านอยู่กับผม ท่านก็จะก่นด่า ดุ สั่งสอน สารพัด
ราวกับผมเป็นลูกที่เลี้ยงไม่โต

กลับกัน เวลาท่านพูดถึงผมลับหลัง
มีแต่คำชื่นชม ยกย่อง ฟังแล้วชวนเคลิบเคลิ้ม
บางรายอยู่ถึงสิงห์บุรี บอกได้ยินหลวงเตี่ยพูดถึงผมมานาน
จนอยากเจอตัว เจอแล้ว คุยกันแล้ว ก็เป็นอย่างที่หลวงเตี่ยท่านว่า
———–
หลวงเตี่ยละโลก ช่วงที่ผมยังคงเดินสายสอนแถวซีแอตเติ้ล
ผมไม่ได้มาร่วมงานทางการ แต่ทุกครั้งที่ผมทำบุญประจำสม่ำเสมอ
ก็อุทิศส่วนกุศลให้หลวงเตี่ยทุกครั้ง
วันที่ ๗ พฤษภาคม ๒๕๖๗
ครบรอบชาตกาลหลวงเตี่ย ๑๐๐ ปี
ผมได้เจริญรอยตามหลวงเตี่ย
ขวนขวาย วิริยะ อุตสาหะ
ร่ำเรียนจนจบชั้นสูงสุด ทางโลกและทางธรรม
อดทนใช้เวลากว่า ๒๐ ปี สร้างตัว
– มีบ้านเป็นที่พำนักมั่นคง
– มีครอบครัวมั่นคง
– มีศีลมีธรรมนำชีวิต

เพราะเป็น “ผู้ตาม” ที่ตาม “ผู้นำ”
เจริญรอยตาม จนวันนี้ กลายเป็น “ผู้นำ”
ที่ได้รับ “ปลูกฝัง” แนวคิด ให้โอกาสคน ชี้ช่องทางคน
สนับสนุนคน ส่งเสริมคน ให้เจริญรุ่งเรือง
ตามความรู้ ความสามารถ ความชำนาญ ความช่ำชอง
ยอมเสียเปรียบคน กล้าที่จะนำและทำ
คิดที่จะให้เปล่า ไม่มีข้อแม้ ข้ออ้าง เงื่อนไข

———-
คำสอนหลวงเตี่ย ที่ผมจดไว้ มีเยอะมาก
ประเด็นที่ หลวงเตี่ยย้ำชัด
“ความรู้ท่วมหัว เอาตัวไม่รอด”
หลวงเตี่ยยกตัวอย่างผู้นำ ที่ดีเด่นดัง ในวงการต่างๆ ให้ผมฟัง
แล้วสรุปว่าเลือกได้ อย่าเป็นคนที่
“ความรู้ท่วมหัว เอาตัวไม่รอด”
คำสอนอื่นๆ ที่หลวงเตี่ย เมตตา เทศนาผม สั่งสอนผม อบรมผมอีกหลายข้อ ยืดยาว
นั่นคือ คำสอนว่าด้วยความสามารถ
หลวงเตี่ยนิยาม “ความสามารถ” ไว้ว่า
แตกต่างจาก “ชำนาญ” “ช่ำชอง” “มีฝีมือ”
ท่านเล่าว่า “ความสามารถ” ไม่มีในตำรับตำรา
บอกสอนกันไม่ได้ เป็นปัจจัตตัง คือเฉพาะตัว

ท่านแปล “ความสามารถ” ไว้น่าขบคิดว่า
“ความสามารถ แปลว่าอาจจะทำการงานให้เป็นผลสำเร็จ
ได้ดียิ่งกว่าผู้ที่มีโอกาสเท่าๆ กัน
เช่นต่างว่า คน ๒ คน
ให้เรียนหนังสือโรงเรียนเดียวกัน
สอบไล่ได้จบเท่ากัน
ได้ไปยุโรปด้วยกัน
เรียนเท่าๆ กันอีก
และกลับพร้อมกัน
เข้ารับราชการพร้อมกัน
ในหน้าที่คล้ายๆ กัน
แต่ครั้นเมื่อทำงานแล้ว
คนหนึ่งรู้จักใช้วิชาของตนให้เหมาะแก่กาลเทศะ
และสมเหตุสมผล
อีกคนหนึ่งต้องคอยให้นายชี้หนทาง
ให้ทำก่อนจึงทำ
เช่นนี้นับว่าคนที่ ๑
เป็นผู้ที่มีความสามารถมากกว่าคนที่ ๒”

ผมจดจำคำสอนหลวงเตี่ยข้อนี้ได้แม่นยำ
และเอามาปรับใช้ โดยเฉพาะที่ท่านอธิบายเล่าเสริมว่า
“…ความสามารถเป็นสิ่งซึ่งต้องการสำหรับคนที่จะเป็นผู้นำ
ไม่ว่าในฝ่ายทหารหรือพลเรือน
และเมื่อผู้หลักผู้ใหญ่จะเลือกหาผู้นำ
ย่อมจะเพ่งเล็งดูความสามารถมากกว่าภูมิวิชา
(ถ้าเขาคิดถูก)
แต่ผู้ใหญ่ที่หลงไปเพ่งเล็งกับวุฒิปริญญาโท ปริญญาเอก
บ้าปริญญาก็มี
ซึ่งในไม่ช้าก็ต้องรู้สึกว่าคิดผิด เพราะคนที่เป็น ดร. จบ ดร.
แต่ไม่รู้จักใช้วิชาให้เป็นประโยชน์จริงๆ
ก็ไม่ต่างจากวานรได้แก้วไว้ในมือ
แต่จะรู้ราคาแห่งแก้วนั้นก็หามิได้
สรุปว่า ความสามารถ
เป็นคุณสมบัติอันดับ ๑ ของผู้นำ ที่จะเป็นผู้บังคับบัญชาคน…”

ผมจดจำนำคำสอนข้อนี้มาใช้ จนกระทั่งบัดนี้

ข้ออื่นๆ เช่น
– ความเพียร
– การมีไหวพริบ
– ความรู้เท่าถึงการณ์
– ความซื่อตรงต่อหน้าที่
– ความซื่อตรงต่อคนทั่วไป
– การอ่านนิสัยคน
– การรู้จักผ่อนผัน
– การมีหลักฐาน หลวงเตี่ยเล่าถึง
ประเด็นมีศีลมีธรรมนำชีวิต
หลวงเตี่ยชอบยกตัวอย่างฝรั่งมาเล่าให้ฟัง
เพราะท่านอยู่แอลเอ แคลิฟอร์เนียนาน
ท่านว่าคนไทยชอบอ้างฝรั่ง
แต่ประสบการณ์ตรงท่าน ฝรั่งมิใช่ดีทั้งหมด
เพราะถ้าฝรั่งดีจริง ก็คงไม่มีคุกตะราง
มีตำรวจมีทนายมีอัยการมีผู้พิพากษา
ท่านสอนสั้นๆ เพียงว่า สึกออกไปแล้ว
ให้นึกถึงศีลธรรม อย่ามัวเมาหลงติดอบายมุข
อย่าติดเหล้า อย่าติดหญิง
อย่าทำตัวเป็นคนจรจัด
นอนบ้านคนนั้นคนนี้
นอนไปทั่ว ไม่มีที่อยู่เป็นหลักแหล่ง
พยายาม ขยัน ทำงาน ตั้งใจทำมาหากิน
ให้มีหน้าที่การงาน มีงานทำเป็นชิ้นเป็นอัน
สร้างตัวให้สังคมยอมรับให้ได้ว่า
เป็นคนมีหลักฐาน มีบ้าน มีเงิน มีรถ มีงาน
มีผลงานเชิงประจักษ์

ที่ผมประทับใจคือ คำสอนว่าด้วย ความจงรักภักดี

หลวงเตี่ย สอนสั้นๆ สอนง่ายๆ จำแล้วนำไปทำได้ทันที
ท่านสอนว่า
“ความจงรักภักดี” แปลว่า “ความยอมสละตนเพื่อประโยชน์แห่งท่าน”
คือถึงแม้ว่าตนจะได้รับความเดือดร้อน รำคาญ ตกระกำลำบาก หรือจนถึงเสียชีวิต
ก็ยอมได้ทั้งสิ้น เพื่อมุ่งประโยชน์แท้จริงให้มีแก่ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์

คนสมัยนี้ พูดแต่คำว่ารักชาติจนติดปาก แต่จะหาผู้ซึมซับซึมซาบเข้าใจละเอียดลึกซึ้งจริงๆ นั้น
หาได้ยากนัก

คำสอนเรื่องความจงรักภักดี
หลวงเตี่ยกำชับเป็นนักหนา ท่านเล่าว่า
ท่านเจอคนมาเยอะ ที่รักชาติแต่ปาก
ที่จะทำการที่ชำนาญ ช่ำชอง ตามความสามารถ
มีน้อยรายนักที่จักมีผลงานเชิงประจักษ์

ท่านสรุปว่า มิใช่มีเพียงแค่ตำแหน่ง อำนาจหรือปริญญา
แต่ต้องสามารถที่จะ
“สละตนเพื่อประโยชน์ท่าน”

มีเวลา ปีต่อๆ ไป ผมจะเล่า คำสอนหลวงเตี่ย ต่อ…

——–
ต่อจาก ทีม – ทุน ก็ถึงทำเลที่ตั้ง
ที่อยู่ ที่ทำงาน ที่ทำกิน

เลือกได้ ต้องเลือกที่อยู่ ที่ทำงาน ที่ทำมาหากิน
เหตุผล เพราะคนเรา จะทำอะไรประสบความสำเร็จ
หมู่บ้าน ตำบล อำเภอ จังหวัด ประเทศที่เราทำงาน
เป็นดัชนีบ่งชี้ ตัววัดความสำเร็จของเรา

 คัมภีร์มังคลัตถทีปนี แสดงความหมายของ “มงคล”
ได้อธิบายว่า “ปฏิรูปเทสวาส” คือการอยู่ในดินแดนประเทศที่สมควรอยู่

มีหมู่บ้าน เทศบาลนคร ชนบท เป็นต้น

ปัจจัยแห่งความสำเร็จ คาถามงคล ๓๘ ลำดับคาถาที่ ๒ ได้แก่
– ปฏิรูปเทสวาโส อยู่ในประเทศที่เหมาะสม
– ปุพฺเพ จ กตปุญฺญตา ความเป็นผู้ได้สะสมบุญกุศลไว้ในอดีตชาติที่เคยเกิด
– อตฺตสมฺมาปณิธิ การวางตน วางจิตไว้ถูกต้อง โดยชอบธรรม

————-

มงคล คือความสำเร็จทางธัมมะ เมื่อลงมือปฏิบัติธัมมะสมควรแก่ธัมมะแล้ว
จะเรียกว่า “มงคล” ก็ต่อเมื่อได้อยู่ในประเทศที่มีพระภิกษุ สงฆ์ สามเณร แม่ชี
อุบาสก อุบาสิกา สัญจรแวะเวียนไปมา มีการทำบุญทำทานรักษาศีล เจริญภาวนา
ต่อเนื่อง คำสอนพุทธ ที่เรียกว่า “นวังคสัตถุศาสน์” คำสั่งสอนของพระศาสดา มีองค์ ๙

       ส่วนประกอบพุทธพจน์ ๙ ข้อที่เป็นคำสอนพุทธดั้งเดิม คือ

           ๑. สุตตะ (พระสูตรทั้งหลาย รวมทั้งพระวินัยปิฎกและนิทเทส)

           ๒. เคยยะ (ความที่มีร้อยแก้วและร้อยกรองผสมกัน ได้แก่ พระสูตรที่มีคาถาทั้งหมด)

           ๓. เวยยากรณะ (ไวยากรณ์ คือความร้อยแก้วล้วน ได้แก่ พระอภิธรรมปิฎกทั้งหมด และพระสูตรที่ไม่มีคาถาเป็นต้น)

           ๔. คาถา (ความร้อยกรองล้วน เช่น ธรรมบท เถรคาถา เถรีคาถา เป็นต้น)

           ๕. อุทาน (ได้แก่ พระคาถาพุทธอุทาน ๘๒ สูตร)

           ๖. อิติวุตตกะ (พระสูตรที่เรียกว่าอิติวุตตกะ ๑๑๐ สูตร)

           ๗. ชาตกะ (ชาดก ๕๕๐ เรื่อง)

           ๘. อัพภูตธรรม (เรื่องอัศจรรย์ คือพระสูตรที่กล่าวถึงข้ออัศจรรย์ต่างๆ)

           ๙. เวทัลละ (พระสูตรแบบถามตอบที่ให้เกิดความรู้และความพอใจแล้ว ซักถามยิ่งๆ ขึ้นไป เช่น จูฬเวทัลลสูตร มหาเวทัลลสูตร เป็นต้น)

การอยู่ในเมืองไทย พม่า ลาว เขมร ศรีลังกา เวียดนาม เป็นต้น เรียกว่าได้อยู่ในประเทศที่ได้บำเพ็ญบุญ สร้างบารมี สั่งสมบุญไว้ ต่อเนื่อง นับจากอดีต ถึงปัจจุบัน จึงนับเป็น ความสำเร็จทางธัมมะ

พระสิริมังคลาจารย์ ปราชญ์บาลีล้านนา
ท่านเมตตาอธิบายประกอบความ
คาถา “ปฏิรูปเทสวาโส จ” ไว้
น่าขบคิด

ท่านยืนยันว่า การอยู่ในเมืองที่เป็นเมืองพุทธ
เช่น ไทย พม่า ลาว เขมร เวียดนาม
จีน เกาหลี ญี่ปุ่น เป็นต้น
มีโชคดี มีโอกาสได้เห็นได้กราบพระพุทธรูป
สิ่งศักดิ์สิทธิ์ เจดีย์  เรียก “ทัสสนานุตริยะ”
ได้ฟังพุทธพจน์คือพระไตรปิฎก
มีโอกาสได้รับอริยทรัพย์ ๗ ประการ คือ
ศรัทธา ศีล หิริ โอตตัปปะ พาหุสัจจะ จาคะ ปัญญา
ได้บำเพ็ญไตรสิกขา คือ อธิศีลสิกขา อธิจิตสิกขา อธิปัญญาสิกขา
มีโอกาส มีโชคดี ได้สักการะ นบนอบไหว้สา
กราบไหว้ บูชาพระรัตนตรัย เป็นนิตย์
มีโอกาสได้รำลึกนึกถึงคุณของพระรัตนตรัย
เป็นประจำ  ถี่และบ่อย
เทียบเคียงกับไปพำนักอยู่
ในดินแดนที่มิใช่เมืองพุทธ
จะแตกต่างกันมาก

บางประเทศ อยากไหว้พระก็ไม่มีพระให้ไหว้
อยากทำบุญตักบาตร ก็ไม่มีพระบิณฑบาต โปรดญาติโยม
เป็นต้น

พระสิริมังคลาจารย์ ท่านได้ยกตัวอย่าง
ชีวิตและงานของพระอานนท์ องค์อรหันต์ผู้มีส่วนสำคัญ
ทำให้เกิดสังคายนาพระธรรมวินัย
ทำคำสอนพุทธดั้งเดิมให้บริสุทธิ์บริบูรณ์
จนเกิดมี “พระไตรปิฎกบาลี”
จารึกคำสอนพุทธเก่าแก่ดั้งเดิมขึ้น

พระอานนท์ ได้เฝ้าพระพุทธเจ้าทุกวัน
ได้มีโอกาสทองคือได้เห็นพระพุทธเจ้าด้วยสายตา
ทั้งเช้าจรดเย็น เรียกว่า “ทัสสนานุตตริยะ”

ท่านยังโชคดี ได้มีโอกาสฟังคำสอนพระพุทธเจ้า
ถี่บ่อยกว่าพระอรหันตสาวกองค์อื่นๆ
เรียกว่า “สวนานุตตริยะ”

ท่านได้รับแรงสัทธาเลื่อมใสในพระพุทธเจ้า
ว่า “พระผู้มีพระภาคเจ้า
ตรัสรู้ชอบด้วยพระองค์เอง”
เรียกว่า “ลาภานุตตริยะ”

ท่านได้ศึกษาสิกขา ๓ ในพระศาสนา
ของพระบรมศาสดา เรียก “สิกขานุตตริยะ”

ท่านได้อุปัฏฐากบำรุงบริการรับใช้พระพุทธเจ้าตรง
เรียก “ปาริจาริยานุตตริยะ”

และสุดท้าย ท่านได้อนุสรณ์ถึงรำลึกนึกถึง
ความดีของพระพุทธเจ้า
ทั้งในส่วนของความดีที่เป็นโลกิยะ
และความดีที่เป็นโลกุตตระ เรียกว่า “อนุสสตานุตตริยะ”

ที่มา : สรุปจาก มงฺคลตฺถทีปนี (ปฐโม ภาโค) ฉบับบาลีอักษรไทย มจร ๒๕๓๑, หน้า ๗๓-๗๙

ผมคิดอะไร?

คิดถึงคำว่า “เกิดเป็นมนุษย์นั้นไซร้ ยาก”
รายที่มีมือถึง ตาถึง ทุนถึง บุญถึง และใจถึง
ก็จะเข้าใจและเข้าถึง คำว่า “ปฏิรูปเทสวาส”

และจะประคับประคอง ดำเนินชีวิต
ให้ประสบความสำเร็จทางธรรม มิใช่ทางโลก
เจริญรอยตามพระอานนท์

ซึ่งทุกวันนี้ เมืองไทย เมืองพุทธ
มี “อนุตตริยะ” ครบถ้วน
เป็นทรัพย์มรดกทางธัมมะ
ที่ดีกว่า สูงกว่า
ยิ่งกว่า “ดิรัจฉานวิชา”
ทั้งหลายทั้งปวง

ที่เกินคาดคือ หลายคน
ไม่เคยแม้แต่จะเปิดหนังสือสวดมนต์
นั่งในที่ลับ พยายามสวด อย่างน้อยอิติปิโส
ให้ได้สัก ๑ จบ

สุดท้าย หมดลมหายใจ
“เสียดาย…คนตายไม่ได้อ่าน”

ทุกวันนี้ ผู้นำทุกวงการ โดยเฉพาะวงการพุทธ
ที่ป่าวประกาศไทยจะเป็นศูนย์กลางพุทธโลก
ทว่าสิ่งที่พูด กับสิ่งที่ทำ ตรงกันข้าม
ที่พบเห็น หน่วยงานกำกับดูแลสำนักงานเกี่ยวกับพุทธ
ไม่มีงบประมาณ งบลงทุน งบค้นคว้าวิจัย เท่าที่ควรจะเป็น
มีแต่เงินเดือน และอื่นๆ เช่น สิ่งปลูกสร้าง
ปล่อยปละละเลย
ทอดทิ้ง “บาลี” คำสอนพุทธดั้งเดิม
ให้นิ่ง เงียบ สงบ

ถ้าไปตามวัดต่างๆ
พระไตรปิฎก “ตายสนิท”
ตายคาตู้พระไตร
หนำซ้ำยังถูก “ขัง”
ล็อกด้วยกุญแจ แน่นหนา

จนยากจะเข้าถึง พระไตรปิฎกบาลีเก่าแก่
ที่ฉบับแรก ยกตัวอย่าง
ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๕ ทรงตีพิมพ์เผยแพร่
หลายวัดที่ผมไปหยิบจับ
ยุ่ย ย่อย สลายกับมือ คลุกฝุ่น ราวกับว่า
นับแต่รัชกาลที่ ๕ เมื่อร้อยกว่าปีก่อน
ก็ยังไม่มีใครหยิบจับ ยกขึ้นมาหยิบอ่านอีกเลย

ผมเล่าถึง “ปฏิรูปเทส” ไว้ เป็นแรงบันดาลใจให้ขบคิดว่า
“มงคล” แปลว่า “ความสำเร็จที่มาจากคำสอนพระพุทธเจ้า”
ว่าแตกต่างจาก “ความสำเร็จทางธรรม”
คือ แค่มีเงินใช้ มีงานทำ
ฟังเพลงไพเราะ อาหารอร่อย กิน ดื่ม เที่ยว
มีบ้านหรู มีรถหรู ที่พบเห็นกันทั่วไป

ความสำเร็จทางธรรม ที่แท้จริงคือ
การฝึกจิต การตามดูเจตสิก
กิเลส ๑๐๘ ที่เกาะติด ฝังแน่นในจิต

การพัฒนาจิต จนยกระดับพ้นจากทุกข์
ที่เรียกว่า วิมุตติ หลุดพ้นจากทุกข์
ลอยตัวเหนือบุญและบาป
เมื่อจิตลุถึงสภาวธรรม
ที่เรียกว่า “นิพพาน”
แปลว่าดับกิเลสโดยไม่มีอาลัย
ที่อยู่แห่งกิเลส
จึงจะชื่อว่า “อริยจิต” ดับกิเลสได้สนิท

ส่วนมาก เท่าที่ประสบพบเห็น
และพบพานด้วยตนเอง
เอาเข้าจริง จิตและกิเลส ฝึกได้ยาก ควบคุมได้ยาก
ฟุ้งซ่านตลอด  คือสภาวจิตที่ “เบื่อๆ อยากๆ”

การเลือกอยู่ในถิ่นที่อยู่เหมาะสม ยกตัวอย่างเช่นประเทศไทย
และประเทศอื่นๆ ที่มีพุทธศาสนาสถิต ข้อดีคือ
มีวัดวาอาราม มีพระสงฆ์สามเณร มีนักปราชญ์ผู้รู้จำนวนมาก
ได้เรียนรู้หลักปริยัติ นำมาเป็นแนวปฏิบัติ ที่จะนำไปสู่วิมุตติ
ยกระดับจิตให้ลอยเหนือบุญและบาป หลุดพ้นจากทุกข์

ดังนั้น ทุกๆ ความสำเร็จทางธรรม จึงอยู่ที่ “ปฏิรูปเทส”
การอยู่ในถิ่นที่อยู่เหมาะสม ซึ่งนั่นนับว่าเป็นมงคลสูงสุดในชีวิต

การพาตัวไปอยู่ “อปฏิรูปเทส” ถิ่นที่อยู่ไม่เหมาะ
ท่ามกลางเหล่าคนที่ “อาสัตย์” ตระบัดสัตย์
“อาธรรม์” ไม่มีธัมมะในใจ
จึงเป็น “โชคร้าย” ที่ตรงข้ามกับ “โชคดี”
เป็น “มลพิษ” “มลภาวะ”
ที่ส่งผลเสียต่อการพัฒนาและฝึกจิต

หลายคน ไม่เลือก “ปฏิรูปเทส” ฝากตัวรับใช้นาย
เลือกอยู่กับนายที่อาสัตย์ อาธรรม์
ผล… ชะตาขีวิตก็ย่ำแย่

กลับกัน ผมพบว่า ฝรั่ง นานาชาติ
พอลองผิดลองถูก ลองใช้ชีวิตในสังคมมาหลายรูปแบบ
สุดท้าย เลือก “ไทย” เป็นปฏิรูปเทส
เป็นดินแดนฝึกกาย วาจา จิต
เราจึงเริ่มพบเห็นพระฝรั่ง บวชเพื่อฝึกจิตกันมากขึ้น
บางวัด เราจะพบเห็นฝรั่ง บวชเรียน บาลีสนามหลวงด้วย
บางวัด มีสตรีชาวญี่ปุ่น อุทิศตนเรียนบาลี จนได้ประโยคบาลีศึกษาชั้นสูง

การเลือกถิ่นที่อยู่ไม่เหมาะ เลือกกิจการไม่เหมาะสม
มีแต่พาลชน คนที่ตาไม่บอด แต่ใจมืดบอด
เห็นผิดเป็นถูก เห็นกงจักรเป็นดอกบัว
หลายคนทั้งที่พยายามเป็นคนดี
แต่เอาเข้าจริง กลับไม่ได้ดิบได้ดีอย่างที่ใจต้องการ
บั้นกลาง บั้นปลายชีวิต ชะตาตก ดวงไม่ดี
ต้อง “ครุฑบิน”
โดนออกหมายเรียก หมายจับ หมายศาล
แก้ตัวแก้ต่างไม่สำเร็จ
ชะตาชีวิตก็ตกต่ำ ต้องหมายขัง
เสียผู้เสียคน
ทั้งที่อยากจะเป็นคนดี
แต่ไม่ได้ดิบได้ดีอย่างที่ใจคิด
ส่วนหนึ่งเพราะเลือกอยู่ใน “อปฏิรูปเทส”
คืออยู่ในถิ่นที่อยู่ไม่เหมาะสม ไม่สัปปายะ

เลือกได้ พยายามเลือก
๑. ปฏิรูปเทส อยู่ในถิ่นที่อยู่เหมาะสม
๒. ปุพเพ กตปุญญตา ภาวะที่มีบุญทำสะสมไว้แต่ปางก่อน
๓. อัตตสัมมาปณิธิ วางจิตไว้ตามแนวทางสัมมาทิฐิ คือเห็นถูก

๑๙.๔.๒๕๖๗

“คำสอนหลวงปู่โต๊ะ วัดประดู่ฉิมพลี”

อุทิส ศิริวรรณ

เขียน

————————

บันทึกจากพระตำหนักจิตรลดารโหฐาน
สมเด็จพระนางเจ้า พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ ๙
ทรงแต่ง ถวายหลวงปู่โต๊ะ
ในหนังสืออนุสรณ์หลวงปู่โต๊ะ
แจกในงานพระราชทานเพลิงศพ
เมื่อวันที่ ๙ ธันวาคม ๒๕๒๔
เมื่อ ๔๓ ปีก่อน

น่าสนใจ

——–

ผมอ่านแล้วประทับใจ เลยนำมาเล่าต่อ

สมเด็จพระพันปีหลวง ทรงบันทึกไว้น่าสนใจหลายตอน
ยกตัวอย่าง

…ลูกศิษย์ใกล้ชิดเล่าว่า

“ปกติวันๆ มีคนไปกราบท่านมาก
แทบว่าจะไม่มีเวลาจำวัด
แต่หลวงปู่ท่านเมตตาล้นเหลือ
ใครมีทุกข์มุ่งมาหาท่าน
ต้องได้รับกระแสเมตตาจากท่านถ้วนหน้า”
พวกเราทั้งหลายที่ยังมีกิเลสหนาแน่น
ยึดรูปกายของหลวงปู่
และรบกวนท่านอยู่ตลอดเวลา

ต่างคนต่างมุ่ง
นึกถึงเรื่องของตัวเองทั้งนั้น

เจ้าพระคุณหลวงปู่
ยอมผ่อนผันให้กับคนทุกประเภท
ท่านมุ่งให้ทุกคนมีจิตเบิกบานขึ้น
ตามวาระของเขาเหล่านั้น
เท่าที่จะพึงทำได้

ใครอยากได้ธรรมะขั้นสูงสุด ท่านก็ให้
ใครอยากได้โชคลาภ ขอน้ำมนต์
ขอพระจากท่าน ท่านก็ให้

แต่ท่านจะต้องเน้นให้ระลึกถึง
คุณพระรัตนตรัยอยู่เสมอ
ไม่ให้ก่อความชั่วเพิ่มขึ้น

อยู่ใกล้หลวงปู่เข้า
รู้สึกว่า

“ไม่มีศัตรูอาฆาตเสียเลย
มีแต่คนที่เขารู้เท่าไม่ถึงการณ์
น่าสงสารเขาทั้งนั้น
ถ้าเขาเหล่านั้นเกิดปัญญาขึ้นแล้ว
ก็จะไม่กระทำเช่นนั้นดอก
อภัยให้เขาเถิด”

ถ้าแม้มีทุกข์โศกซึ่งไปกราบหลวงปู่
ท่านก็ว่า

“ความทุกข์โศกทั้งหลาย เป็นของเก่าแก่
หลายร้อยหมื่นพันปี เป็นเรื่องของโลกเขา
เรื่องทุกข์โศกเศร้าเสียใจนี่นะ แต่มีทางแก้”

พระพุทธเจ้าของเรา
ท่านพบทางพ้นทุกข์แล้ว
และด้วยพระมหากรุณาธิคุณ
ต่อมวลสัตว์โลกทั้งหลาย
จึงได้ทรงประดิษฐานพระบวรพุทธศาสนาขึ้นในโลกนี้
เพื่อให้พวกเราทั้งหลายได้มีโอกาสอยู่ในโลกนี้
ด้วยความทุกข์ทรมานที่น้อยที่สุด

อยู่อย่างนี้
ผู้ที่รู้จักเข้าใจเรื่องราวของโลกนี้ดี
ไม่ประมาท ลุ่มหลง มัวเมา
จนพาตตนไปสู่ความวิบัติ

ในคราวที่เครื่องบิน บ.ด.ท.* ตก
*บริษัทเดินอากาศไทย จำกัด ภายหลังคือ การบินไทย

และ ท่านอาจารย์วัน และพระอริยเจ้า
ผู้ร่วมเดินทางมากรุงเทพฯ พร้อมกันหลายองค์
มรณภาพหมด

ข้าพเจ้ามีความทุกข์โศกมาก
กราบเรียนหลวงปู่ว่า

“รู้แล้วว่าคนเรานั้นตายเมื่อไรก็ได้ทั้งนั้น แต่กลับคิดไปว่า
พระอริยเจ้าทั้งหลายนั้น ท่านปฏิบัติแต่กรรมดีเท่านั้น
เลยมิได้คิดว่าพระอริยเจ้าท่านจะต้องมาประสบอุบัติเหตุเช่นนี้”

หลวงปู่กล่าวว่า
” โลกนี้เขาเป็นของเขาอย่างนี้แหละ
ไม่มีอะไรที่ยึดถือได้ว่าแน่นอน
ถ้าคนเรามีศรัทธาว่า
พระพุทธองค์ท่านหยั่งรู้ซึ้งโลกนี้เป็นอยา่งดี
ด้วยพระปัญญาคุณของพระองค์ท่านเอง
พระพุทธองค์ทรงเมตตาสัตว์โลก
ว่าวนเวียนอยู่ในความทุกข์ทรมานไม่มีที่สิ้นสุด”

พระพุทธองค์ ได้ทรงพบ
ทางพ้นความทุกข์โดยสิ้นเชิงแล้ว
ด้วยพระปัญญาคุณ
ทรงพระเมตตาบอก
ทางพ้นความทุกข์ให้แก่ทุกๆ คน
จะไปหาที่ไหนอีกล่ะ
ผู้ที่เปี่ยมล้นไปด้วย
ความเมตตาอันบริสุทธิ์ต่อมวลมนุษย์
เจ้าพระคุณหลวงปู่สอนข้าพเจ้าเช่นนี้

หลวงปู่หยั่งความได้ว่า
“สำหรับข้าพเจ้านั้น
พระพุทธองค์คือ
องค์พระประทีปแก้วของสัตว์โลกทั้งปวง”

และข้าพเจ้านั้น มีบุญเหลือหลาย
ที่ได้ฟังพระธรรมจากพระอริยสาวก
ของพระบรมโลกนาถเจ้าเอง

อุทิส ศิริวรรณ
เขียน
—————
ผม “สังเกต”
ชีวิตทุกคนรอบตัว
เวลาชะตาเป็น “ขาขึ้น”
จะลืมนึกถึงหลัก โลกธรรม ๘
คือชีวิตตอน “ขาลง”

ขาขึ้นอะไรก็ดูดีไปหมด
แต่วันที่ชะตาตกต่ำ
ที่เคยได้ ก็เสีย
ที่คนเคยชม ก็ก่นด่า
มีแต่กระแสจับผิด ยัดเยียด ปรักปรำ ใส่ร้าย ใส่ความ สารพัด
มีตำแหน่ง ก็ถูกย้าย ถูกไล่ออก ถูกปลดออก
ด้วยข้อหาสารพัด
เคยกินอิ่มนอนอุ่น มีแต่คนห้อมล้อม
คนที่เคยคบ ก็หายวับ สลายไปกับสายลม
โทรถึงใครก็ไม่รับสาย ที่รับก็ถามคำ ตอบคำ อึดอัด

ก็เป็นไปตามสัจธรรมชีวิต ที่ว่า
เมื่อมั่งมี มากมาย มิตรหมายมอง
เมื่อมัวหมอง มิตรมอง เหมือนหมูหมา
เมื่อไม่มี หมดมิตร มุ่งมองมา
เมื่อมอดม้วย แม้หมูหมาไม่มามอง

ระหว่างไม่มี กับมัวหมอง

ผมว่า ตอนที่มัวหมอง อึมครึม ทรมานจิตใจ
ในวันที่ตกเป็นเหยื่อ กลายเป็นผู้ต้องหา
วันที่ถูกสังคมพิพากษาตัดสินล่วงหน้า
ทั้งที่เรามิได้เป็นเช่นนั้น แต่ไม่มีโอกาสแก้ตัวแก้ต่าง
ให้คนที่เข้าใจเราคลาดเคลื่อน รับรู้ รับทราบความจริง

สภาวะไม่รู้อนาคต ชะตาชีวิตเรา จะรุ่ง หรือร่วง
บั่นทอนสภาพจิตใจยิ่งกว่าตอนที่ ไม่มี
คือถ้าจนลง หรือตกต่ำสุดๆ ไปเลย
คนที่จะกระทืบซ้ำ ไม่มี หายาก
มีแต่สงสาร เห็นอกเห็นใจ
แต่ตอนที่ชีวิตเต็มไปด้วยหมอกควัน กระแสอึมครึม
มืดมน มืดมิด ไม่รู้จะออกหัวออกก้อย
น่าขบคิด เพราะหลายคนเครียด เลือก “ตาย”
หรือ “ซึมเศร้า” รอวันตาย “เครียด” “กลุ้ม”
เพราะทำใจไม่ได้

ปุจฉาคือ จะกิน จะอยู่ จะใช้ อย่างไร
ในวันที่มืดแปดด้าน
ในวันที่มืดมิด
ในวันที่ไม่มีใคร
ในวันที่รักแล้วพลัดพราก
ในวันที่รู้สึกเคว้งคว้าง
ในวันที่อ้างว้าง ว้าเหว่ เดียวดาย?

————————
ผมโชคดีและโชคร้ายในตัว
ชีวิตเหมือนเส้นโค้ง S ของโรเจอรส์
ผมมั่่นใจว่า แทบทุกคน คล้ายผม
10% แห่งการปรับตัว ตะเกียกตะกาย
ดิ้นรนให้หลุดพ้นจากความมืดมิด
เพื่อ 80% ที่มีแสงสว่างปลายอุโมงค์
เป็นอะไรที่ทำนาย พยากรณ์ คาดการณ์ ยากที่สุด

คือเคยเผชิญความเวิ้งว้าง ท่วมท้นใจ
ในวันที่เฉียด “ความล้มเหลว”
วิธีแรก “ลืม”
การ “ลืม” ง่ายสุดคือ “อาบน้ำ” ราดน้ำให้เยอะๆ
ฉีดน้ำให้แรงๆ แล้วนอน
พยายามข่มใจ ฝืนใจ ไม่คิดอะไร
นอนให้หลับ

นอนตาหลับแล้ว
เมื่อลืมตา จะลืม
แล้วกาลเวลาจะค่อยๆ สมานรอยร้าวลึกบาดแผลในใจ

วิธีที่ ๒
ฝึก “นับลม”
ทางพระเรียก “อานาปานัสสติ”
ดึง “จิต” ให้จดจ่อเฉพาะลมหายใจเข้าออก
ตรงจมูก
หายใจเข้า นับพุทธ
หายใจออก นับโธ
พุท โธ พุท โธ
นับไปเรื่อยๆ
ย้ำอย่าส่งใจไปไกล ไปนอกตัว
ไปเรื่องเดิมๆ ปัญหาเก่าๆ เดิมๆ ที่เราแก้ไขไม่ได้
พอเริ่มหายฟุ้งซ่าน
ค่อยๆ คิดถึง “ความมืดมิด” คือ “ความล้มเหลว”
“ความพลัดพราก” “ความสูญเสีย”
อะไรก็แล้วแต่ที่ทำให้เรารู้สึก “มืดแปดด้าน” “มืดมิด”
จะค่อยๆ พบ “แสงสว่าง” “โอกาส” “ช่องทาง” อัตโนมัติ

————
ล่าสุด ผมพบคำคมของอดีตประธานาธิบดีอินเดีย
ดร. อับดุล กาลาม ให้กำลังใจคนทั้งโลกสั้นๆ
ด้วยคำว่า “โอกาส” โดยเปรียบเทียบกับคำ ๓ คำ
Yesterday Today Tomorrow
ดร. อับดุล ในฐานะเป็นนักเทคโนโลยีคนดัง
ให้ข้อสังเกตว่า คำว่า Opportunity ที่แปลว่า “โอกาส”
คำย่อคือ O
คำว่า Yesterday แปลว่าวันวานที่ผ่านเลย
ไม่มีคำย่อ O ที่แปลว่าโอกาส
ความจริงข้อนี้ สะท้อนว่า เมื่อเราเผชิญความมืดมิด
อย่าย้อนกลับ อย่าฟุ้งซ่าน เพ้อ คร่ำครวญถึง อดีต
ให้อยู่กับปัจจุบัน

แต่ทว่า Today ที่แปลว่า วันนี้
โอกาส มีเพียงครั้งเดียว คือ o
ระหว่าง T & D
สมมติ T ย่อจาก Time
D ย่อจาก Do
Do on time
คนที่ไม่คิดเยอะ ไม่คิดมาก
คนที่ลงมือทำทันที ทำทันใด ทำทันใจ
จะพ้นจากห้วงเวลาอันมืดมิด
ได้เร็วกว่า ดีกว่า คนที่จมปลัก สลด หดหู่ ท้อแท้ สิ้นหวังไปกับ
ความมืดมิด มืดมนอนธการ มืดแปดด้าน
เพราะคิดไม่ออก คิดไม่แตก จะทำอย่างไร

แต่ Tomorrow ที่แปลว่า วันพรุ่งนี้
พบ O อยู่มากถึง ๓ ครั้ง OOO
เมื่อพิเคราะห์ O ที่เรียงกัน
มุมมองแบบฮ่องกง จะเรียกเลข Infinity
แปลว่า ไม่มีสิ้นสุด
ดังนั้น เมื่อพอมีสติ ขบคิดอย่างใช้เหตุผล
จนตกผลึก จะพบว่า วันพรุ่งนี้
ยังมีความฝัน ยังมีความหวัง
ที่เราจะหลุดพ้นจากห้องมืดมิด อับแสง อับเฉา

——–
อีกวิธีคิด พระพุทธเจ้าสอนเอง
อชฺเชว กิจฺจมาตปฺปํ โก ชญฺญา มรณํ สุเว
เราต้องทำความเพียรเผากิเลส วันนี้เลย
เพราะพรุ่งนี้ ใครจะรู้ล่วงหน้าว่ามรณะ จะมาเยือน

—————–

วิธีสุดท้าย ที่ผมนำมาใช้ ให้ตัวเองพ้นจากความมืดมิดคือ
“ทัศนคติ” ห้วงเวลาที่มืดมิด พยายามอ่านหนังสือ อ่านข้อคิดข้อเขียน
ฟังบทสนทนา คำพูด แนวให้กำลังใจ สร้างแรงบันดาลใจ
ที่มีให้อ่านมาก ตามร้านหนังสือเฉพาะทาง หรือสื่อออนไลน์ทั่วไป
แล้วนำมาอ่าน ซ้ำแล้วซ้ำเล่า ซ้ำไปซ้ำมา
ยกตัวอย่าง
นโปเลียน ฮิลล์ ยืนยันว่า
“สิ่งที่เราคิดและเชื่อ
เราทำให้สำเร็จได้
ด้วยการคิดบวก”

วิธีปฏิบัติอีกด้าน
พาตัวไปอยู่ท่ามกลางคนที่
พูดให้กำลังใจเรา
ปลอบใจเรา
สร้างกำลังใจเรา
สร้างแรงบันดาลใจเรา  
หลีกเลี่ยงวงการที่
คิดลบกับเรา
คิดร้ายกับเรา
หวาดระแวงเรา
หมั่นไส้เรา
ด้อยค่าเรา
อิจฉาริษยาเรา
พูดให้เราไขว้เขว
พูดไม่ยั้งคิด
ดับฝันเรา
ดับความหวังเรา
ดับจินตนาการเรา

ถ้าเลือกได้ เลือกออกจากวงการที่คุ้นเคย

ไปคบหาคนใหม่ๆ คนนอกวงการ คนที่ไม่คุ้นเคยเรา
แต่สนใจ และชอบอะไร ที่นำไปสู่ความสำเร็จและความรุ่งเรือง

ถ้าหาไม่เจอ ก็ “อ่านมากๆ – ฟังมากๆ – ทำมากๆ “
อย่าอยู่เงียบๆ อย่าอยู่นิ่งๆ อย่าอยู่เฉยๆ
หางานที่สนใจ เอามาทำ ไม่ให้ฟุ้งซ่าน
หยุดคิด ตั้งสติ ตั้งหลัก ทบทวน แก้ไข
อะไรที่นำเราไปพบกับสภาวะ “มืดแปดด้าน” “มืดมิด”

อีกวิธี ถ้าพอมีกำลัง
ก็เดินสายไปไหว้พระและสิ่งศักดิ์สิทธิ์ต่างๆ
ที่นับถือ ศรัทธา เลื่อมใส
พาตัวไปสวดมนต์ แผ่เมตตา อุทิศ เจ้ากรรมนายเวร
ตั้งสัจจะ อธิษฐาน ปรารถนา ในสิ่งที่ประสงค์แบบ “โฟกัส”
เจาะจง สิ่งที่เป็น “แสงสว่าง” ได้มาแล้ว ทำให้เรารู้สึกสดชื่น
มีกำลังใจ มีแรงบันดาลใจ มีความหวัง ที่จะลุกขึ้นสู้ต่อไป
ไม่ว่าจะเป็น
ยศ ตำแหน่ง
เงินค่าตอบแทนที่ลงทุน
เวลาที่สูญเสียไป
สุขภาพที่แข็งแรงกว่าเดิม
ความรัก และความมีหน้ามีตา จากคนรอบข้างที่เดินจากเราไป

เมื่อเลือกทำ ๒-๓ วิธีข้างต้น
ในที่สุด ก็จะผ่านพ้น “ความมืดมิด” ไปได้
ถ้ายังไม่ผ่าน ก็นึกถึง “กราฟ”
ให้มั่นใจได้เลยว่า ทุกคน เมื่อตกต่ำจนถึงที่สุดแล้ว
ชีวิตจะพุ่งทะยาน ดีดตัวขึ้นแรง ตามความหนักเบาของกราฟชีวิต

ท่องไว้ในใจ ปลอบใจตัวเอง ดังๆ ในใจว่า

“ตกต่ำถึงที่สุดแล้วจะเฮง”

ยังเครียด ก็หาเพลงฟัง หาอาหารอร่อยชิม
หาเครื่องดื่มอร่อยๆ ชิล หาคนคุยถูกใจ ถูกคอ คุย
หาหนังสือดีๆ อ่านสักเล่ม
แล้วจะพบว่า “ตกต่ำถึงที่สุดแล้วจะเฮง” เป็นเรื่องจริง

สำคัญที่สุด บอกตนเอง
เมื่อชนะแล้ว อย่าระแวง อย่าอาฆาต อย่าพยาบาทคน
พยายาม อย่ามีศัตรูแม้แต่คนเดียว
เลี่ยงได้ อย่าทะเลาะวิวาทใคร
พยายาม อย่าทำให้ใครเจ็บ อย่าทำให้ใครตาย
เพราะความคิด คำพูด และการกระทำของเรา

เคยคิดลบคิดร้าย ก็คิดบวก คิดดี กับทุกคนรอบตัว
เคยพูดไม่ดี ไม่ถนอมน้ำใจ ไม่ให้กำลังใจคนรอบตัว
ก็เปลี่ยนคำพูดใหม่ ให้กำลังใจคน สร้างกำลังใจคนรอบตัว
เคยทำผิด ทำร้ายคนรอบตัว ด้วยความคิดและคำพูด
ก็เลิกคิดไม่ดี เลิกพูดไม่ดี กับคนรอบตัว
ทดสอบทดลองปฏิบัติ ทำดู
ทำได้ จะพบว่า แสงสว่างแห่งความหวัง และความสำเร็จ
ใดๆ อยู่ที่ใจเรากำหนดได้จริง ๆ

ข้ออรรถ ข้อธรรม

“อุดมคติ เรื่อง พุทธานุวัตร”

อุทิส ศิริวรรณ

เขียน

——————-——–
เกิดเป็นคน ควรมีอุดมคติ มีอุดมการณ์
มีปณิธาน มีเป้าหมาย ที่ชัดเจน

ในทางธรรม สรุปสั้น
คนเรา มีผลประโยชน์
ต่างตอบแทน
– เพื่อตน
– เพื่อญาติ
– เพื่อส่วนรวม

คนไหนที่กอบโกย ก้มหน้าก้มตา
ทำงานเพื่อตนและญาติ
พอตายลง สังคมก็ลืม กลายเป็นคนไม่สำคัญ

ส่วนคนที่สมดุล ทำเพื่อตนและส่วนรวม
ตายลงไป คนจะจดจำได้ ในรายที่ทำเพื่อส่วนรวม
เป็นผลงานยิ่งใหญ่ มีคุณค่าต่อคนในวงกว้าง

เช่น พระเจ้าอโศก ละร่างไปนับพันปี คนก็ยังไม่ลืม

เลือกได้ พิจารณาเอาเอง อยากเป็นคนแบบไหน

แต่ส่วนมาก ไม่ค่อยมีเวลาเลือก เพราะงานเฉพาะหน้ารึงรัดตัว
ทำให้หมดเวลา กระทั่งคิด ยังไม่มีเวลาคิด

——————–
พุทธานุวัตร แปลตรงตัวว่า
หมุนไปตามพระพุทธเจ้า
การที่มีคนหลายร้อยล้านคน
เลื่อมใส ศรัทธา พระพุทธเจ้า
เพราะความคิดอ่าน คำสอน และการกระทำ

เป้าหมายมนุษย์ทั่วไป ทุกวันนี้ มี ๒ แบบ
– อุดมคติ จากความไม่มีสู่ความมั่งมี
– อุดมคติ จากความมั่งมี สู้ความไม่มี
พุทธานุวัตร เจริญรอยตามพระพุทธเจ้า คือแบบหลัง
อุดมคติ จากความมั่งมี สู่ความไม่มี

—————-
ข้อสังเกต พระพุทธเจ้า กล้าที่จะใช้ชีวิต
ท้าทายขนบความเชื่อเก่า หลายเรื่อง
บางเรื่อง ทำได้สำเร็จ  เช่น หลัก อัตตา หิ อัตตโน นาโถ
ตนแลเป็นที่พึ่งแห่งตน ไม่ต้องเชื่อนักบวช พราหมณ์ บูชายัญ
บางเรื่อง ยังเป็นปัญหาจนบัดนี้ เช่น วรรณะ
ซึ่งเมืองแขก ยังแก้ไม่ตกประเด็นวรรณะ

———–
พุทธานุวัตร ที่น่าสนใจคือ ไลฟ์สไตล์ วิถีชีวิต
การตัดสินใจ เลือกใช้ชีวิต “ภิกษุ” ที่แปลว่า
ผู้เห็นภัยในวัฏฏสงสาร หรือ ผู้เที่ยวขออาหารคนเลี้ยงชีพ
น่าสนใจตรงที่ ใช้ผ้า “บังสุกุล” คลุกฝุ่น ที่คนไม่ใช้กัน
และใช้เพียงแค่ ๓ ผืน สบง อังสะ จีวร มีรัดประคตเอว แทนเข็มขัด
เครื่องมือหากิน มีแค่บาตรใบเดียว
ยุคแรกเคร่ง ไม่สวมรองเท้า
มาอนุญาต อนุโลมภายหลัง
———-
พระพุทธเจ้า มีคำสอนที่น่าเจริญรอยตามอยู่ข้อคือ
-ไม่ให้สะสม งดสะสม ห้ามสะสม
โดยเฉพาะ ทรัพย์สินมีค่า เช่น เงิน ทอง เงินสด
วิชา “บาตรเปล่าใบเดียว” ของพระพุทธเจ้า น่าขบคิด

เพราะพบว่า ภายหลัง พระภิกษุ ที่เจริญรอยตาม

ใช้แค่บาตรใบเดียว ทว่า อาหารไม่เคยพร่อง

และมีอติเรกลาภ ที่คนนำมาถวาย ล้นเหลือ เหลือเฟือ
ด้วยเพียงแค่บาตรใบเดียว และเครื่องแบบคือผ้า ๓ ผืน

ชุดเดียว โลว์คอสต์ ประหยัด เรียบง่าย ดูดี แต่สะอาด
————–

อาหารขบฉัน เครื่องดื่ม มีที่ห้ามไว้ชัดเจน และที่อนุญาต

อ่านได้ในหมวดวินัยปิฎก ตอนว่าด้วยปาติโมกข์

คำสอนที่เป็นอมตะ สองพันหกร้อยปี เกือบถึงสามพันปี

คือ บาลี คำสอนพุทธดั้งเดิม ที่มีเคล็ดวิชาคือ

สอนให้ยกระดับจิตถึงระดับ “วิมุติ” แปลว่าหลุดพ้นจากทุกข์

เป็นสุดยอดวิชา ที่ฮาร์วาร์ด และมหาวิทยาลัยทั่วไปไม่ได้สอน

ยกเว้นสายบริหาร วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

ที่มีการเรียนการสอนคล้ายกันคือหลักอริยสัจ

– ทุกข์ = ความเป็นมาและความสำคัญของปัญหา

– สมุทัย = การทบทวนเอกสาร

– นิโรธ = ระเบียบวิธีวิจัย

– นิโรธคามินีปฏิปทา = ข้อค้นพบ สรุป อภิปรายผล

———————————-

พุทธานุวัตร ที่น่าสนใจคือ “การทำตัวจน”

คนทั่วไป จะชอบภาพลักษณ์ ปอนๆ มอซอ ยากจน

อย่างภาพลักษณ์ มหาตมะ คานธี

ภาพพระนักปฏิบัติ อย่างครูบาศรีวิชัย

แต่ก็มีคนจำนวนไม่น้อย ที่ชอบภาพลักษณ์

พระแบบพระสังข์กัจจายน์ อ้วนพี ยิ้มแย้ม ใจดี อิ่มหมีพีมัน

หัวเราะ สนุกสนาน เบิกบาน ร่าเริง อารมณ์ดี

วงการชนชั้นสูง

ชอบพระมีสมณศักดิ์ พัดยศ ตำแหน่งใหญ่โต

ที่ชอบพระวัดป่า สายกรรมฐาน ก็มีผสมผสาน

นานาจิตตัง

———————–
พุทธานุวัตร ที่โดดเด่น คือ ไม่เก่งคนเดียว ไม่ดีคนเดียว
ไม่เด่นคนเดียว ไม่ดังคนเดียว แต่มีชื่อเสียงที่คนร่ำลือแบบ
“ยกทีม” ทำงานกันเป็นทีม

ข้อสังเกต เวลาจะไปในที่ทุรกันดาร ยากลำบาก
พระพุทธเจ้าวาน “พระสิวลี” ที่ทำบุญมาดี ด้านทานบารมี
ให้ร่วมทางไปด้วย

สะท้อนการทำงานเป็นทีม ของพระพุทธเจ้า

===========================

นอกจากนี้ พระพุทธเจ้า ยังทรงตั้งตำแหน่ง เอตทัคคะ
เป็นยอดสูงสุดกว่าพระรูปอื่นๆ ในสาขานั้นๆ เช่น
พระมหากัจจายนเถระ
เอตทัคคะในทางผู้อธิบายความย่อให้พิศดาร

พระสีวลี
เอตทัคคะในทางผู้มีลาภมาก

พระมหาโกฏฐิตเถระ
เอตทัคคะในทางผู้แตกฉานในปฏิสัมภิทา 4 (แตกฉานในอรรถ-ธรรม-นิรุตติ (ภาษา)-ปฏิภาณ)

พุทธานุวัตร ที่น่าสนใจคือ ตำแหน่งเอตทัคคะ
ชาววัดวาอาราม ต้องพยายาม ยกย่อง พระและสามเณรที่มีผลงานโดดเด่น
ด้านต่างๆ เป็นเอตทัคคะ ในยุคดิจิทัล

เอตทัคคะ เป็นตำแหน่งทางพุทธศาสนา ที่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทะเจ้าทรงแต่งตั้งให้พุทธบริษัท ๔ คือ ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา ผู้มีความรู้ความสามารถเด่นกว่าท่านอื่นๆ ในด้านนั้นๆ และควรทราบว่าแต่ละตำแหน่ง พระพุทธองค์ทรงแต่งตั้งเพียง ท่านเดียวเท่านั้น

เหตุผลที่พระพุทธองค์ทรงยกย่องพุทธบริษัททั้ง ๔ ไว้ในตำแหน่ง คือ

๑. ได้รับการยกย่อง ตามเรื่องที่เกิดขึ้น (อัตถุปปัตติโต) ได้แสดงความ สามารถให้ปรากฏโดยสอดคล้อง กับเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น

๒. ได้รับการยกย่อง ตามที่ได้สะสมบุญมา ในอดีตชาติ (อาคมนโต) ได้สร้างบุญสะสมในด้านนั้นมาตั้งแต่อดีตชาติ พร้อมทั้งตั้งจิตปรารถนา เพื่อบรรลุตำแหน่งนั้นด้วย

๓. ได้รับการยกย่อง ตามความเชี่ยวชาญ (จิณณวสิโต) มีความเชี่ยวชาญเฉพาะเรื่องเป็นพิเศษ

๔. ได้รับการยกย่อง ตามความสามารถเหนือผู้อื่น (คุณาติเรกโต) มีความสามารถในเรื่องที่ทำ ให้ได้รับตำแหน่งเอตทัคคะเหนือกว่าผู้อื่น ที่มีความสามารถอย่างเดียวกัน

=========================
พุทธานุวัตร ที่ควรเจริญรอยตามพระพุทธเจ้า ยังมีอีกหลายเรื่อง
ที่ผมประทับใจที่สุด คือ หลักคำสอน “อัปมาทธัมมะ”
จงใช้ชีวิตอยู่อย่างคนไม่ประมาท
คนที่ประมาท เหมือนคนที่ตายแล้ว

ดังนั้น เมื่อเกิดเป็นมนุษย์ การจะทำตามอุดมคติ
คือพยายามสร้างตัวให้มั่นคงเป็นปึกแผ่น

พอมีฐานะดี มีเงินเหลือกินเหลือใช้ ก็แบ่งปัน ตามกำลัง
ทำบุญแบบเรียบง่าย ไม่ยาก ไม่ซับซ้อน
– ให้ทาน ตามกำลัง ทำเท่าที่สบายใจ วัดไหนๆ ก็ทำได้
– ศีล รักษาศีล ๕  สมาทานไว้ตลอดเวลา ไม่ให้ศีลขาด ทะลุ ด่าง พร้อย
– ภาวนา เจริญสติ นั่งสมาธิ ทำภาวนา กำหนดนับลมหายใจเข้าออก
ในวันเวลาที่พอเหมาะพอควร
 

ข้ออรรถ ข้อธรรม

“ทฤษฎีเอาตัวรอด

ทฤษฎีนวัตกรรมเอาตัวรอด”

อุทิส ศิริวรรณ

เขียน

ว่าง ผมจะเขียน

เป็นธัมมทาน

ลอกเลียนได้ ไม่สงวนลิขสิทธิ์

นำไปปรับใช้ได้ ไม่ต้องอ้างอิงก็ได้

ไม่ต้องขออนุญาต

ฝรั่งอเมริกา

ทั่วโลกยอมรับ

เก่งที่สุด ด้านบริหารจัดการ

เก่งกว่าเรา

อะไรที่ดีกว่าเรา

เรียนรู้ไว้

แต่อย่าถึงขั้นตามฝรั่งทุกเรื่อง

รัชกาลที่ ๓ ทรงเตือนไว้

ผมเอง เรียนทฤษฎีฝรั่ง

แต่ไม่งมงาย ใช้การปรับแต่ง

ให้ตะวันตก พบตะวันออก

เสริมจุดแข็ง

ไม่ด้อยค่า

ยอมรับความแตกต่าง

============

ปี ๒๕๔๔  สถิติที่บันทึกไว้

ผมจบ ดร. ปริญญาเอก ทางสาขาบริหารธุรกิจระหว่างประเทศ

ที่ The Wayne Huizenga

Graduated School of Business & Entrepreneurship

Nova Southeastern University,

Fort Lauderdale, Florida, USA

เป็นคนแรกของครอบครัวสกุล ศิริวรรณ

เป็นคนแรกของภาควิชาบาลีสันสกฤต คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

เป็นคนแรกของภาควิชา พุทธบริหารการศึกษา คณะครุศาสตร์

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย และทั้งมหาวิทยาลัย

เป็นคนแรกของมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ทุกคณะ (ผมจบ มสธ. รุ่น ๗)

คณะศึกษาศาสตร์ สาขาบริหารการศึกษา มสธ.

เป็นคนแรกของศิษย์เก่าวัดราชบุรณะ กรุงเทพมหานคร

เป็นคนแรกของศิษย์เก่าวัดพระเชตุพน กรุงเทพมหานคร

เป็นคนแรกของศิษย์เก่าวัดบุพพาราม เชียงใหม่

เป็นคนแรกของทำเนียบ “เปรียญธรรม ๙ ประโยค”

กองบาลีสนามหลวง การศึกษาพระปริยัติธรรม

ที่พระเจ้าแผ่นดินทรงจัดการศึกษา

แล้วทรงมอบให้คณะสงฆ์โดยสมเด็จพระสังฆราชดำเนินการแทน

แล้วต่อมา มหาเถรสมาคม มอบหมาย แม่กองบาลีสนามหลวง จัดการ

ปริญญาตรี  ๓ ใบ

พุทธศักราช ๒๕๓๓
ปริญญาตรี ใบที่ ๑
เปรียญธรรม ๙ ประโยค สำนักเรียนวัดราชบุรณะ กรุงเทพมหานคร
นาคหลวงสายสามเณรเปรียญ ๙ รูปที่ ๓๖ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์
ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๙
ทรงรับไว้ให้อุปสมบทในพระบรมราชูปถัมภ์ ณ พระอุโบสถ
วัดพระศรีรัตนศาสดาราม กรุงเทพมหานคร

ปริญญาตรี ใบที่ ๒
พุทธศาสตรบัณฑิต สาขา พุทธบริหารการศึกษา
คณะครุศาสตร์ มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย รุ่นที่ ๓๕

ปริญญาตรี ใบที่ ๓
ศึกษาศาสตรบัณฑิต สาขาบริหารการศึกษา
คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช รุนที่ ๗

เป็นคนไทยคนแรก ที่จบปริญญาตรี และรับปริญญาตรี พร้อมกัน ๓ สาขา
๓ สถาบัน ในปีพุทธศักราช ๒๕๓๓

ปริญญาโท ๒ ใบ

พุทธศักราช ๒๕๓๖
ปริญญาโทใบที่ ๑
อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาภาษาบาลีและสันสกฤต
คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

เปลี่ยนเส้นทางเรียน แบบ disruptor
ถ้าทำได้สำเร็จ คนก็ยกย่องเป็น “อัจฉริยะ”
ถ้าทำไม่ได้ ล้มเหลว คนก็ด้อยค่าเป็น “คนบ้า”

พุทธศักราช ๒๕๓๙
ปริญญาโท ใบที่ ๒
Master of Business Administration in Finance & Insurance
The School of Risk Management, Insurance & Actuarial Science,
St. John’s University,* New York, USA
*AACSB Accredited

พุทธศักราช ๒๕๔๔
ปริญญาเอก
Doctor of International Business Administration (D.I.B.A.)*
The Wayne Huizenga Graduate School of Business & Entrepreneurship
Nova Southeastern University*, Fort Lauderdale, Florida, USA
*AACSB Accredited

AACSB is The Association to Advance Collegiate Schools of Business
เป็นสมาคมวิชาชีพทางบริหารธุรกิจชั้นสูง ที่รับรองมหาวิทยาลัยในสหรัฐอเมริกา และนานาชาติ
ที่เปิดสอนทางบริหารธุรกิจ ถือเป็น top accredited institution ค่าเรียนแพงระยับ
เพราะคุณภาพและมาตรฐานทางบริหารธุรกิจสูง ข้อดี จบมหาวิทยาลัยที่ AACSB รับรอง
จะสมัครเป็นอาจารย์มหาวิทยาลัยทั่วโลก หรือทำงานบริษัทระหว่างประเทศสะดวก รวดเร็ว ง่ายกว่าปกติ

*ปริญญาเอก สาขาที่น้อยคน จะเรียนจบและได้รับ ทุกวันนี้ ไม่รับคนเรียนต่อแล้ว
คือบันทึกผลสำเร็จด้านการศึกษา
ทางโลกและทางธรรม
ที่ทำได้จริง ในปี ๒๕๔๔

ที่ยกความสำเร็จมาเล่าสลับกับความล้มเหลว
ให้เห็นความจริงว่า กว่าจะมาถึงวันนี้ ไม่ง่าย
ต้องใช้เวลาเรียนหนังสือทุกระบบ ทั้งทางธรรมและทางโลก
ตั้งแต่ปี ๒๕๒๒ ถึงปี ๒๕๔๔ รวม ๒๒ ปี ค่อนชีวิต
ไม่ได้อะไรมาโดยง่ายดาย ไม่มีปาฏิหาริย์
มีแต่ขยัน ทุ่มเท อดทน ท้อแท้แต่ไม่ท้อถอย
พากเพียร พยายาม จนประสบความสำเร็จ

เล่าเป็นข้อสังเกตว่า
คนเรา ถ้าพัฒนาตนเองด้วยการศึกษาในระบบ
จนประสบความสำเร็จขั้นแรกของชีวิต

จากนั้น จะไปทำการอื่นๆ ก็สำเร็จได้
เป็นความจริง

ดังนั้น ทรัพย์มรดกที่ล้ำค่า เล่อค่าที่สุด
คือการศึกษา มีปริญญาบัตรยืนยันรับรอง
นกไม่มีขน คนไม่มีความรู้
บินขึ้นสูงไม่ได้ เป็นสัจธรรมชีวิต
พ่อแม่ ไม่มีอะไรจะให้ลูก
ก็ต้องให้ด้วยการให้การศึกษา
จะเป็นขุมทรัพย์ ตัวช่วย ติดตัวไปจนวันตาย
เพราะที่ไหนๆ ในไทยและต่างแดน
ต่างต้องการวุฒิที่รับรองถูกต้อง

เลือกได้
อย่าไปอยากได้ วุฒิเถื่อน วุฒิปลอม
เรียนเอาเอง พากเพียร พยายาม
ภูมิใจกว่า แม้จะเสียเวลานาน

———-

เมื่อแลย้อนอดีต นับแต่ปี ๒๕๖๗

ย้อนกลับไปปี ๒๕๔๔

๒๓ปีให้หลัง

ผมอยาก “เขียน” บันทึก “อะไร” ที่ควรเล่า

เป้าหมาย เพื่อระบุ “ปลายทาง” ที่คนรุ่นหลัง

ที่มีแต่ “หยาดเหงื่อแรงงาน”

 “หยาดเลือดหยดน้ำตา”

ไร้คนสนับสนุน ไร้ทุนการศึกษา

ทว่าในหัวใจ ยังมีแรง

ยังมี “มันสมองสองมือ”

จะได้นำ “ข้อมูลและโอกาส”

ไปคิดและทำตาม

เพื่อ “ความสำเร็จ”

ด้านการศึกษา และอื่นๆ ต่อไป

—————————–

ผมใช้ชีวิตทำงานที่นิวยอร์กและรัฐอื่นๆ

ทั่วอเมริกา นาน

เกินกว่า ๑๐ ปี

จนทุกวันนี้ก็ทำกับมหาวิทยาลัยระบบออนไลน์

ที่รัฐมอนทาน่า สหรัฐอเมริกา

ชื่อ Charisma University

ที่สกอ. หน่วยงานรัฐบาลกลางสหรัฐ

รับรองวุฒิทางการ

ตำแหน่งบริหาร รองอธิการบดีฝ่ายวิจัยธุรกิจโลก

ผู้อำนวยการโครงการ

ปริญญาตรี โท เอก สาขาบริหารธุรกิจ

คณะบริหารธุรกิจ

ตำแหน่งวิชาการ ศาสตราจารย์ประจำ

ทางสาขาบริหารธุรกิจ

ผมร่วมงานกับที่นี่มานาน ตั้งแต่สมัยเริ่มก่อตั้ง

ที่เมืองพรอวิเดนเชียลส์ เกาะทีซี ในทวีปอเมริกากลาง

จนขยายมาตั้งแคมปัส ที่เมือง Billings รัฐ Montana

การทำงานระบบมหาวิทยาลัยฝรั่ง

ทำให้ผมได้ประเด็นเป็นแง่คิดการทำงานหลายเรื่อง

อยากเล่าประสบการณ์ให้ฟัง

—————–

ศาสตราจารย์ คริสเตนเช่น ผู้ล่วงลับ

คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด

นิยามคำว่า Disruptor & Disruptive Innovation

จนฮิต ในแวดวงวิทยาการวิจัยชั้นสูง สาขาบริหารธุรกิจ นานาชาติ

อะไรที่ฮาร์วาร์ดคิด

จะมีคนนำไปใช้ ลงมือทำ

และแพร่หลายอัตโนมัติทั่วโลกยอมรับ

วันนี้ ผมจะเล่าถึงแนวคิด Disruptor

เพราะใกล้เคียงและสอดคล้อง

 ชีวิตและประสบการณ์ทำงานของผม

Disruptor สัมพันธ์กันกับ S Curve

ที่คิดค้นโดย Roger

ใน google คลิกคำค้นว่า

Roger’s adoption S-Curve

จะพบ

ผมยังนึกคำแปลตรงตัวไม่ได้

ถ้าจะเลือกใช้คำที่เหมาะกัลป์ Disruptor

ผมชอบคำว่า “เอาตัวรอด” คือ “ปรับตัว”

เข้าได้กับ “การเปลี่ยนแปลง” ทุกสถานการณ์

แต่ส่วนมาก เห็นแปล Disruptor กันว่า “นักพลิกชีวิต”

ส่วนอีกคำ Disruptive Innovation

เห็นแปลกันว่า “นวัตกรรมพลิกกระแส”

=========

ผมเลือกใช้คำง่ายๆ

– Disruptor เอาตัวรอด

-Disruptive Innovation นวัตกรรมเอาตัวรอด

คือคนหรือธุรกิจที่เอาตัวรอด จะปรับตัวรับมือ

สถานการณ์ที่ยากจะคาดการณ์ เดาไม่ได้ แต่สามารถ

ตั้งรับ หรือรุกคืบ แล้วเอาตัวรอดได้ในทุกสถานการณ์

ในทุกวงการ ทั้งที่ตนเอง ไม่ถนัด ไม่คุ้นเคย

ศัพท์เทคนิค เรียก เดินออกจาก comfort zone

ที่จริง ไม่อยากเขียนไทยปนอังกฤษ

แต่บางที ก็หาคำเหมาะไม่ได้

จำต้องเขียน ไทยปนอังกฤษ

———-

ผมนึกถึงกระแสการเปลี่ยนแปลง

นับจากปี ๒๕๔๔ ที่ผมจบ ดร.

จนถึงปี ๒๕๖๗ โลกเปลี่ยนรวดเร็ว และรุนแรง

เราจะเจอการเปลี่ยนแปลงครั้งยิ่งใหญ่ ครั้งแล้วครั้งเล่า

ที่เป็นทั้งวิกฤตและโอกาส

การเข้าใจ S Curve

การเป็นนักปรับตัว

และใช้นวัตกรรมปรับตัว

จะช่วยให้เรามีชัยในที่ทุกสถาน

โชคดีในกาลทุกเมื่อ

ทุกวงการ นำไปปรับใช้ได้

———–

แนวคิดทฤษฎี “ปรับตัว”

กับ “นวัตกรรมปรับตัว” และเส้นกราฟ “S Curve”

ผมว่าสอดคล้องกับแนวคิด “ไตรลักษณ์” ที่ย่นย่อคือ

– หลักอนิจจตา แปลว่า ทุกชีวิต เผชิญการเปลี่ยนแปลง ผันแปร ไม่เที่ยงแท้ ไม่แน่นอน

– หลักทุกขตา แปลว่า ทุกชีวิต เผชิญทุกข์ ทนได้ยาก อยู่ยาก ลำบาก ทุกคน ทุกวงการ

– หลักอนัตตตา แปลว่า ทุกชีวิต เผชิญสภาวะ “ไร้ตัวตน” “ว่างเปล่า” “ไม่ยึดติด” “ไร้อัตตา”

อีกแนวคิดทางหลักธัมมะ

ที่สอดคล้องกับแนวคิดทฤษฎีฝรั่งที่ทันสมัยคือ

หลัก “โลกธรรม ๘”

– มีลาภ เสื่อมลาภ

– มียศ เสื่อมยศ

– มีสุข มีทุกข์

– มีคนนินทา ก็มีคนสรรเสริญ

—————-

ทุกวันนี้ ยังขาดผู้รู้พุทธนิกายเถรวาท

ปรับใช้แนวคิด “บาลี” คำสอนพุทธดั้งเดิม

ให้เข้ากับศาสตร์ทันสมัย เช่น บริหารธุรกิจ

การเงิน การลงทุน การค้าระหว่างประเทศ

การตลาด การบริหารทรัพยากรมนุษย์

ทั้งที่ทุกองค์การ ต้องการ

– คน เคียงข้างกับ ผลิตภัณฑ์

– เงินลงทุน คู่กับ ราคาที่ต้องจ่าย

– ทรัพยากร วัสดุ ครุภัณฑ์ สอดคล้องกับ สถานที่

– วิธีการ สมดุลกับการสนับสนุนส่งเสริมผลิตภัณฑ์

———–

จากการวิจัยธุรกิจทั่วโลก พบว่า คนและองค์กร

ในช่วงแรกของเส้นโค้ง จะปรับตัวช้าๆ

ก่อนเข้าสู่ จุดพลิกผัน tipping point

ที่ก้าวกระโดดเติบโตพุ่งทะยานรวดเร็ว

ไปสู่จุดที่เรียกว่า การเติบโตข้ามขั้น hyper growth

แล้วจบลงที่ 90% อันเป็นจุดสูงสุด

ก่อนที่จะลดลงสู่ระดับ 0%

แล้วค่อยนับ 1 ใหม่

กรณีศึกษาคือ Facebook

ใช้เวลา 4 ปีเพื่อไต่เส้น S Curve

ไปแตะที่ระดับ tipping point จุดพลิกผัน

คือ 10% ของคนทั่วโลก 1,000 ล้านคน = 10%

พอทะยานถึงจุดพลิกผัน ผู้คนบอกต่อปากต่อปาก

4 ปีให้หลัง สถิติผู้ใช้ facebook พุ่งทะยาน

จาก 10% ถึง 80% เศษ

ทะลุถึง 800 ล้านคน จาก 1,000 ล้านคน

——————

มนุษย์ทุกวงการเช่นกัน

จะปรับตัวรับการเปลี่ยนแปลง

พลิกสถานการณ์ จากอนาคตไม่แน่นอน

สู่อนาคตที่จีรังยั่งยืน

จำต้องมี หลักคิด หลักทำ หลักธัมมะ

จึงจะไม่ขาดสติ ไม่ล้มเหลว ไม่ล้มเลิก

ไม่หยุดกลางครัน

วงจรชีวิตคือไตรลักษณ์

อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา และโลกธรรม ๘

เดี๋ยวได้ เดี๋ยวเสีย

เดี๋ยวมีตำแหน่ง เดี๋ยวหลุดจากตำแหน่ง

เดี๋ยวมีความสุข เดี๋ยวก็กลับรู้สึกเป็นทุกข์

วันนี้ คนชม พรุ่งนี้คนด่า

ก็เรียนรู้ได้จากเส้นโค้งตัว S

—————–

แนวคิด เอาตัวรอด

และนวัตกรรมเอาตัวรอด

คล้ายความรู้สึกไปปีนเทือกเขาทักซังที่ภูฏาน

หรือพิชิต “ยอดดอยสุเทพ”

โดยการเดินขึ้นนะ

ไม่ใช่ขับรถขึ้น

ใครเรียนมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

เคยมีประสบการณ์เดินขึ้นดอยทุกคน

หรือตัวอย่างใกล้เคียง

การเดินขึ้นเขาคิชฌกูฏ จันทบุรี

ที่ต้องลงทุนขึ้นรถ เสี่ยงเป็นเสี่ยงตาย

และออกเดินขึ้นด้วยสองเท้าเปล่า

กว่าจะถึง “พระธาตุอินทร์แขวน”

คือตัวอย่าง เส้นโค้ง S

การเดินขึ้นดอย จะทำให้เรารู้สึก

พระธาตุดอยสุเทพ หรือยอดเขาคิชฌกูฏ

สูงชันเหลือเกิน เกินจะเดินขึ้นถึง

แต่สุดท้ายหลายคน ทุกคน

ก็เดินขึ้นไปจนถึงยอดดอย

ทั้งที่ไม่น่าจะเป็นไปได้

ไม่ต่างจากชีวิตจริง

ถ้าเราไม่ล้มเลิกความพยายาม

ในที่สุด เราก็จะได้ดั่งหวัง

แต่ต้องพยายามไปให้ได้สัก 10%

จากนั้น พอเราแตะถึงระดับจุดพลิกผันนี้

สติปัญญาความรู้ความสามารถ

และประสบการณ์ทำซ้ำๆ

ทำผิดซ้ำๆ ซากๆ ลองผิดลองถูก

นับหมื่นครั้งขึ้นไป จะหล่อหลอม หลอมรวม

ความพ่ายแพ้เป็นบทเรียน

นำเราไต่ขึ้นสูง แตะระดับ 90%

ของการปรับตัว เอาตัวรอด

และนั่นคือการไต่เส้นโค้ง S

ไปสู่เส้นชัยที่เรียกว่า

“ความสำเร็จ”

และเราสามารถคว้าชัยคือ “เป้าหมาย”

ที่เราวางแผนและเลือกไว้

ไม่ว่าจะเป็น “บ้าน – รถ – เงินสด –

งานดีๆ – ตำแหน่ง – คำชมเชย”

มีชื่อเสียง

สังคมไทยและสังคมนานาชาติ

ยอมรับ นับถือ

แต่ต้องเลือกอยู่ถูกที่ ถูกวงการ

————

ทว่าต้องรับสัจธรรมชีวิตข้อ “อนัตตา”

คืออย่ายึดติดในความสำเร็จและเป้าหมาย

และข้อว่า “เสื่อม”  คือเสื่อมจากลาภ ยศ สุข สรรเสริญ

ชีวิตไม่ได้ตลอก ไม่ตกต่ำตลอด

พอขึ้นสูง จะตกกลับสู่สภาวะเดิม ติดดิน

ร่วงหล่น สูญเสีย วิมานในฝันพังทลาย

ถ้าเราทำใจให้ยอมรับความว่างเปล่าได้

ว่าถึงเวลาที่เราจำต้องออกแรง พยายาม ค้นหา

เสาะแสวงหา เส้นโค้ง S ครั้งแล้วครั้งเล่า

จนกว่าจะถึงปัจฉิมวัย

ซึ่ง Harvard Business School

หรือโรงเรียนการลงทุนทั้งหลายทั่วโลก

ไม่ได้สอนให้เราบริหารความโลภ

และบริหารความสำเร็จให้ได้

ต้องเรียนรู้เอาเองจากบาลีพระไตรปิฎก

คำสอนพุทธดั้งเดิม

ที่ระบุชัดเจน

หลักไตรลักษณ์ และหลักโลกธรรม ๘

ทุกวงการต้องเผชิญ

นั่นคือ ถึงจุดสูงสุด ทุกคนต้องตกต่ำ

กลับสู่ 0 ถ้าทำใจไม่ได้ ส่วนใหญ่ ฆ่าตัวตาย

อับอาย ขายหน้า ทนต่อไปไม่ได้

แต่ถ้าทำใจได้ ก็จะชิลๆ สบายๆ

เมื่อเรานำหลักการสำคัญ ๒ หลัก

ไปปรับใช้กับหลัก

Disruptor

Disruptive Innovation

S Curve

เราก็จะแพ้ไม่เป็น ชนะตลอดกาล

และทำใจได้ เมื่อวันหนึ่ง ถึงจุดสูงสุด

แล้วชะตาชีวิตพลิกผัน ตกต่ำ กลับมาเริ่มต้นที่ศูนย์ อีกครั้ง

เพราะพอชะตาชีวิต กลับมาที่ “0“

คือ สุญญตา อนัตตา ว่างเปล่า

เมื่อเราเข้าใจจนตกผลึกว่า ทุกชีวิตเป็นเช่นนี้

ก็จะไม่หลงมัวเมา กับสิ่งมอมเมา

ที่กล่อมชีวิตเราให้หลงผิด

จนคิดฆ่าตัวตาย

ไม่ว่าจะเป็นอาการเครียด

โรคซึมเศร้า

Sex Beer หรือ Drink Drank Drunk

อบายมุข ก็จะทำร้ายเราไม่ได้

เมื่อใช้ธัมมะ นำใจ

ข้ออรรถ ข้อธรรม

“๑๑ เมษายน ๒๕๓๗”

อุทิส ศิริวรรณ

เขียน

============

วันนี้ ในอดีต เมื่อ ๓๐ ปีก่อน
ผมเผชิญทางสองแพร่ง
– จะอยู่ต่อไป หรือจะสึกดี
สมัยนี้ เรียกว่า จะเดินออกจาก comfort zone
หรือจะอยู่เป็นพระราชาคณะ เป็นเจ้าอาวาสพระอารามหลวง
วัดใด วัดหนึ่ง

นับแต่กรกฎาคม ๒๕๒๒
ถึง ๓๐ มิถุนายน ๒๕๓๓
ผมทำฝันให้เป็นจริงได้เรื่องแรก
แต่ก็กว่า ๑๑ ปี กว่าจะถึงปลายทางที่ฝัน
“สามเณรเปรียญธรรม ๙ ประโยค”
นาคหลวงในพระบรมราชูปถัมภ์
อุปสมบท ณ พระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม

เป็นฝันเล็กๆ ของชายคนหนึ่ง

จาก ๓๐ มิถุนายน ๒๕๓๓
ถึง ๑๑ เมษายน ๒๕๓๗
ตลอด ๓ ปี ๙ เดือนเศษ
ปลายเดือนมีนาคม ๒๕๓๗
เป็นการเปลี่ยนแปลง ครั้งยิ่งใหญ่
ครั้งสำคัญ ในชีวิต

ผมหารือ “อนาคต” กับ
หลวงพ่อสมเด็จพระมหาธีราจารย์ วัดชนะสงคราม
บอกท่าน อยากไปเรียนต่อปริญญาเอก ที่สหรัฐอเมริกา
ท่านนิ่ง รับฟังเหตุผล คำอธิบายเงียบๆ
ท่านสรุป ไม่เหมาะจะไปเรียนเป็นพระ

ท่านตรวจดูวันเดือนปีเกิด เวลาเกิด คร่าวๆ
บอกสั้น ๆ การเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญในชีวิต
จะสึกต้องดูฤกษ์

ฤกษ์ที่ได้คือ เช้ามืด ๑๑ เมษายน ๒๕๓๗

หลวงพ่อสมเด็จบอก
“ตื่นแต่ดึก สึกแต่หนุ่ม”
ท่านเองสมัยหนุ่ม อยากสึกไปเป็นทหาร
แต่กองทัพบก อนุมัติตำแหน่งแค่ร้อยตรี
ไม่ให้ท่านเริ่มต้นที่ร้อยเอก
ท่านเลยไม่ลาสิกขา
บวชต่อ จนได้เป็นสมเด็จ

เล่าจบ ท่านหัวเราะ ชิลๆ อารมณ์ดี

ไม่ห้าม ไม่ปรามผม

แต่แย้มแผนในใจท่านว่า

ถ้าผมทนอยู่ครบ ๑๐ พรรษา

จะเสนอมหาเถรสมาคม ตั้งเป็นพระราชาคณะ
พร้อมด้วยตำแหน่งเจ้าอาวาสพระอารามหลวง
วัดใดวัดหนึ่ง

แต่เมื่อผมไม่สนใจไปต่อทางธรรม

ท่านก็ไม่ว่าอะไร

ผมลืมนึกไปว่าท่านเป็นถึงสมเด็จเจ้าคณะใหญ่หนกลาง
ท่านสามารถให้ยศ ให้ตำแหน่งที่น่าหมายปอง ไม่ต้องดิ้นรนใดๆ

แต่วาสนาขะตาผม ไม่ไปทางนั้น

ผมรักอิสระ มีวินัย แต่เข้าใจระบบปกครองวัดวาอารามดี

—————-

ผมลาสิกขาที่วัดชนะสงคราม ในพระอุโบสถ
ท่ามกลางสักขีพยาน คือพระเปรียญธรรม ๙ ประโยค ล้วน
เท่าที่จำได้คือ
– พระพรหมกวี (ประกอบ ป.ธ. ๙)  วัดกัลยาณมิตร
– พระเทพสาครมุนี (สมบูรณ์ ป.ธ. ๙) วัดเจษฎาราม สมุทรสาคร
– พระเทพวัชราจารย์ (เทียบ ป.ธ. ๙) วัดพระเชตุพน
– พระศรีสุทธิพงษ์ (สมส่วน ป.ธ. ๙) วัดศรีสุธรรมาราม อำเภอลาดยาว จังหวัดนครสวรรค์
– พระมหาวิโรจน์ คุ้มครอง ป.ธ. ๙ วัดชนะสงคราม ล่าสุดเป็น รองศาสตราจารย์ ดร. วิโรจน์ คุ้มครอง
– พระมหาธานี สุวรรรณประทีป ป.ธ. ๙ ล่าสุดเป็น ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร. ธานี สุวรรณประทีป
ประมาณ ๙ รูป

อีก ๓ รูป เป็นเปรียญ ๙ วัดชนะสงครามล้วนๆ

ผมไม่คุ้นเคย เลยจำชื่อไม่ได้
ทางวัดชนะสงคราม นิมนต์ให้

——————

ดึกดื่นคืนวันที่ ๑๐ เมษายน ๒๕๓๗ นั้น
ผมนึกถึงบทกวี “สุนทรภู่”
“เดือนช่วงดวงเด่นฟ้า ดาดาว
จรูญจรัสรัศมีพราว พร่างพร้อย
ยามดึกนึกหนาวหนาว เขนยแนบ แอบเอย
เย็นฉ่ำน้ำค้างย้อย เยือกฟ้าพาหนาว ฯ “

เช้ามืด นั่งแท็กซี่ออกจากวัดราชบุรณะ
พร้อมกับพระมหาสมส่วน ปฏิภาโณ ป.ธ. ๙ (สมัยนั้น)
คุยกันสัพเพเหระ

ลึกๆ ในใจ ก็กังวล อ้างว้าง
สึกออกไป จะกิน จะอยู่ อย่างไร

คล้ายเทวดาตกสวรรค์ หมดบุญอยู่ทิพยวิมาน แดนสรวง

คำที่ปรากฏในใจ “เหน็บหนาว”
เมื่อต้องเดินออกจาก Comfort Zone

==================

ถึงเวลา หลวงพ่อสมเด็จวัดชนะ
ทำพิธีลาสิกขาเรียบง่าย
เท่าที่จำพิธีกรรมสำคัญได้ คือ “รดน้ำมนต์” ในบาตรมหึมา
อากาศตอนรุ่งสาง ค่อนข้างเยือกเย็น
หน้าพระอุโบสถวัดชนะสงคราม ไม่มีใคร

ท่านให้นั่งพนมมือ เหยียดขาตรง
แล้วอธิษฐาน สิ่งที่ต้องการ สำเร็จ สมหวัง
ระหว่างนั้น ท่านก็จุดเทียน ที่ประจุดวงชะตา
แล้วพรมน้ำพระพุทธมนต์ ที่พระสงฆ์เปรียญ ๙ จำนวน ๙ รูป
เจริญพระปริตรคาถาบทสวดต่างๆ ที่เป็นสิริมงคล

————

วันที่ลาสิกขาพ้นวัด
เหลือแค่ “โยมอุปัฏฐายิกา” กับ “พี่” ที่เสมือน “พี่ชาย”
เพียงแค่ ๒ คน

เสร็จพิธี ก็ต่างแยกย้าย

ยังจำคำพูดโยมที่อุปถัมภ์ได้
บอกเสียดาย ถ้าอยู่เป็นพระราชาคณะ ค่อยลาสิกขา
จะปูนบำเหน็จ ให้เต็มที่

เมื่อผมเลือก “ลาสิกขา”

ขณะเป็นพระมหาอุทิศ อุทิตเมธี ป.ธ. ๙
อายุ ๒๖ พรรษา ๔
สิ่งที่ได้คือ “ความว่างเปล่า”

——————-
เวทีแห่งนี้ ไม่มีพี่เลี้ยง

สิ่งที่ฝึกวันแรกคือ “ผูกเนคไท”
โชคดี ที่กุฏิวัดเลียบ (ชื่อที่ชอบเรียกกัน ชื่อจริง วัดราชบุรณะ
เหมือนวัดพระเชตุพน เรียก วัดโพธิ์ วัดจักรวรรดิ เรียก วัดสามปลื้ม)
มีพระใหม่ จากออสเตรเลีย มาบวช
เลยช่วยสอน “ผูกเนคไท”
นอกนั้น พึ่งพาตัวเอง

————

สิ่งที่ทำ เมื่อลาสิกขาใหม่ๆ

ผมอยู่วัดอีก ๗ วัน
ระหว่างนั้น ก็กวาดลานวัด ทำความสะอาด
เก็บของ เรียกสามเณรทั้งหลาย มาเอาของที่มี
ของกิน ของใช้ ไตรจีวร ทุกสิ่งที่พอมี
แจกจ่าย ถวายพระและสามเณรหมด

ครบ ๗ วัน ที่ขนออกจากวัด คือหนังสือส่วนตัว
ตอนนั้น สะสมได้ ๖๐ ลังเบียร์
สมบัติมีแค่หนังสือ
จนถึงบัดนี้ ก็ไม่ต่างกัน
แต่ปริมาณสะสม ตลอด ๓๐ ปี มากกว่าในอดีต
สมัยนี้ คง ๓,๐๐๐ ลังเบียร์ เป็นอย่างน้อย
ไม่อยากบอกว่าอาจถึง ๓๐,๐๐๐ ลังเบียร์สิงห์

เหลือเงินติดตัวแค่ ๒,๐๐๐ บาท
ถวายสามเณรทั้งหลาย ที่เป็นศิษย์บ้าง
ที่คอยอุปถัมภ์บ้าง
จำได้ว่ามีเงินเหลือจากถวายพระ ๙ รูป
รวม ๖,๐๐๐ บาท

แบ่งถวายสามเณร ๔,๐๐๐ บาท
เหลือติดตัวแค่ ๒,๐๐๐ บาท
พร้อมพระเครื่อง ไม่กี่องค์ ที่มี เช่น

ห่อพระที่มีคนอยุธยา นำมามอบให้ เมื่อหลายปีก่อน
อ้างว่าให้มาวัดเลียบ เจอใครคนแรก คนนั้นแหละ เจ้าของในอดีตชาติ
ไม่ใช่พระมีราคามากมาย เช่น พระปรุหนัง ที่ว่ากันว่าบุรพกษัตริย์องค์หนึ่งสร้างไว้

พระคเณศ เทพเจ้า และพระกรุ อยุธยา ราวแค่ ๔-๕ องค์
นอกนั้นก็เป็น พระวัดปากน้ำ ไม่ใช่รุ่นเก่า แค่รุ่น ๖ รุ่นสร้างพระไตรปิฎก

สมัยนั้น ยังไม่มีพระเครื่องดีๆ ใช้

บุญวาสนา ยังไม่ดีพอ

โชคยังไม่มา

—————-

ชีวิตเรียบง่ายในปีแรก ๒๕๓๗

ปรับตัวอยู่อพาร์ตเมนต์ แถวสะพานพระปิ่นเกล้า
จำได้ว่า ทางพี่ที่นับถือราย
ลงทุนเช่าให้พัก
เพราะตั้งใจกวดวิชาที่ “โรงเรียนเสริมหลักสูตร”
ของอาจารย์สงวน วงศ์สุชาต
กวดวิชาอยู่ราว ๓ เดือน ก็บินไปนิวยอร์ก

ชีวิตช่วงนี้ เหมือนนักศึกษา ไ่ม่มีภาระใดๆ
เช้าสายบ่ายเย็นค่ำ ขลุกอยู่แต่ในโรงเรียนแถวศาลเจ้าพ่อเสือ

ได้เพื่อนใหม่ๆ เพียบ จบจุฬาฯ จบธรรมศาสตร์ จบดีๆ กันทั้งนั้น

————

คนดี มี ๑ ถึงจะน้อยที่คบหา
ดีกว่าคนนับ ๑๐๐ ที่อิจฉาริษยา
ต่อหน้าพูดจาดี  ลับหลังทำอย่าง

สัจธรรมที่ได้คิดคือ
คนดีๆ ที่นับถือชอบพอ
ไม่ต้องมาก มีแค่หลักเดียว คนสองคนสามคนสี่คนห้าคนหกคนเจ็ดคนแปดคนเก้าคน
คนส่วนมาก มีคนรู้จัก ไม่เกิน ๙ คน

เขียนเป็นทฤษฎีได้ เรียกว่า
Theory of At least Single Person
แปลว่า ทฤษฎีมีคนคุ้นเคยอย่างน้อยเพียงแค่คนเดียว

หลักปฏิบัติ ที่ทุกวงการปรับใช้ได้
พยายามโฟกัส อธิษฐาน ให้ชีวิตจริง
เจอคนอย่างน้อยคนเดียว
ที่สนับสนุน ส่งเสริม อุปการะ อุดหนุน อุปถัมภ์
ชี้ช่องทาง เปิดโอกาสให้เรา

ใดๆ อยู่ที่ “มโน”
ต้องใช้ “ใจ” โฟกัส

ผมเล่าความจริงว่า
ตลอด ๓๐ ปี
ผมเจอ คนจริง คนดี เสมอ

แต่ไม่มาก

ส่วนมาก เจอแต่คนอาสัตย์ อาธรรม์

ปากอย่าง ใจอย่าง

แต่ไม่ถือสา ถือว่าได้สอนให้ผมเข้าใจ
และปรับตัว รับภัยจากคนเหล่านี้ให้ได้

คนอาสัตย์ ไม่รับผิดชอบ
มีผลทำให้เรา
-เสียเงิน
-เสียเวลา
-เสียความรู้สึก

เลือกได้ อธิษฐานจิต อย่าเจอคนอาสัตย์ อาธรรม์

————–

Theory of At least Single Person
แปลว่า ทฤษฎีมีคนคุ้นเคยอย่างน้อยเพียงแค่คนเดียว

ประสบการณ์ ๓๐ ปี ที่พ้นวัดวาอารามมา
ผมผ่านการหล่อหลอม หลอมรวม ละลายพฤติกรรม
หลากหลายวงการ

ชีวิตที่ผ่าน สอนผมอยู่ข้อว่า
คนเรา ไม่ว่าจะอยู่ในสถานะใด
ขอให้มีคนคุ้นเคย นับถือ ชอบพอ
เห็นอกเห็นใจ อย่างน้อยเพียงแค่คนเดียว
ที่เข้าใจเรา และตัวตนเรา
ยอมรับเราได้ เพียงแค่คนเดียวก็เกินจะพอ

ที่แน่ๆ การสึก คือการสลายอัตตา
พอปรับตัว ไหว้คนอื่น แทนที่จะให้คนไหว้
ทำใจได้ว่า ต้องยอมรับใช้คนอื่น ติดดินได้
ปรับตัวได้ เข้าสังคมได้ ก็อยู่ได้ง่ายกว่าอยู่ในวัด

—————

อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ

เล่าจากประสบการณ์ตรง
ไม่ว่าจะตอนโกนหัว เข้าวัด นุ่งเหลือง ห่มเหลือง
หรือวันที่เดินออกจากวัด
ไว้ผม นุ่งลาย ห่มลาย
จะคล้ายกันอยู่ข้อ
มาคนเดียว ไปคนเดียว ตัวคนดียว ตายคนเดียว

ดังนั้น ยึดคติ อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ
เมื่อหาใครสักคนเป็นที่พึ่งไม่ได้
ตนแล ต้องเป็นที่พึ่งของตน
ตามที่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าสอน

———-

คิดแบบพระ คิดแบบคนรวย แตกต่างกัน

ผมมี ท่านเจ้าคุณอาจารย์ พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช ป.ธ. ๙, ราชบัณฑิต)
เป็นที่ปรึกษา เป็นผู้คอยให้กำลังใจ คอยให้คำแนะนำ ในการใช้ชีวิต
ท่านสอนผม หลายคำสอน อย่างเช่น
ลาสิกขาพ้นวัด ต้องสร้างฐานะ การเงิน การงานให้มั่นคง
คิดจะมีบ้าน อย่ามีหลังเล็กๆ ให้มีคฤหาสน์อยู่
อย่างน้อย ๒๐๐ ตารางวา กันคนวัดด้วยกัน
ด้อยค่า ดูหมิ่น เหยียดหยาม
เหยียบย่ำ พูดจาให้ช้ำใจ

=====================

ท่านชอบยกตัวอย่าง ท่านประทับใจคำสอน หลวงพ่อสด วัดปากน้ำ ภาษีเจริญ
คำสอนสั้นๆ คือ

“ขุดบ่อ หล่อธารา ให้อุตส่าห์ ขุดร่ำไป

ขุดตื้น น้ำบ่มี ขุดถึงที่ น้ำจึงไหล”

คำสอนนี้ ผมนำมาใช้จนถึงทุกวันนี้

คือทำอะไร ต้องทำให้สุดๆ อย่าหยุดแค่ครึ่งทาง

ยกตัวอย่าง เรียนทางธรรม ก็เรียนให้จบชั้นสูงสุด เปรียญธรรม ๙ ประโยค

เรียนทางโลก ก็เรียนให้จบระดับปริญญาเอก คือ ดร.

ทำงานวิชาการ สอนมหาวิทยาลัย
ก็ทุ่มเท เอาจริงเอาจัง

ทำผลงานวิชาการ
ให้มหาวิทยาลัยที่สังกัด ยกย่องเป็นศาสตราจารย์

ส่วนตำแหน่งราชบัณฑิต
ถ้าคิดจะเอาดี
ต้องจัดเวลาไปประชุม เดือนละ ๒ ครั้ง หมั่นเขียนบทความเสนอ
หาราชบัณฑิต ๒ คน รับรอง

วันหนึ่ง อยากเป็นราชบัณฑิต ก็ได้เป็นสมใจ ถ้าจะเอา

เล่นการเมือง ก็พยายามเดินให้สุดทาง
ให้ได้เป็น ส.ส. หรือ ส.ว. แล้วแต่เส้นทางจะเลือก

ที่แน่ๆ

ทำงาน ก็พยายามสร้างตัว
มีบ้าน มีรถ มีครอบครัว
มีเงิน พอกินพอใช้ ตลอดชีพ

——-

ในโลกแห่งความฝัน
และโลกแห่งความจริง
เรื่องราวทุกสิ่ง แตกต่างกันมากมาย

ออกมาโลดแล่นในวิถีปุถุชน
ที่ต้องหากินเลี้ยงชีพตนเอง

ไม่ง่าย ที่จะบำเพ็ญทานบารมี สังคมสงเคราะห์
หลายราย ส่วนมาก ออกไปแล้วล้มเหลว เลยไม่กล้ากลับมาเยือนวัดเก่า

เอาเข้าจริง เวลาลงสนามจริง หมดเวลา
เวลามีน้อย เวลามีจำกัด
จะทำอะไรทุกอย่างให้สำเร็จตามฝันและหวัง
บอกตามตรง เป็นพระมีเวลาเหลือเยอะกว่า

สังคมเชื่อมั่น ไว้วางใจ นับถือ ศรัทธา เลื่อมใส มากกว่า

เพราะไม่ต้องยุ่งกับการเสียเวลาทำงานทำเงิน
ชาวบ้าน ต้องทำมาหากินเอง ขอเงินใครใช้ไม่ได้

ดังนั้น การคบคน เอาเข้าจริง ต้องคบหลากหลายวงการ

อย่าคบ คนเพียงคนเดียว อย่าอ่าน หนังสือเพียงเล่มเดียว
แม้ความเป็นจริง อาจคบคนน้อย
อาจอ่านหนังสือน้อย

แต่ถ้าเปิดใจ คบคนหลากหลายวงการ แต่ลึกๆ คบจริงเพียงแค่ไม่กี่คน
อ่านหนังสือหลากหลายวงการ แม้ความจริง จะสนใจเพียงแค่ไม่กี่เล่ม

ก็จะพบช่องทางและโอกาสได้
แต่ละคน มีช่องทาง มีโอกาส หลากหลาย
ซึ่งถ้าใจกว้าง จะพบโอกาสอีกมาก

ดังภาษิตคำคม อดีตประธานาธิบดีอินเดีย 
ดร. อับดุล กาลาม เล่าว่า
โอกาส ที่แปลจากอังกฤษว่า
O Opportunity
มี ๓ แบบ
คำอังกฤษว่า yesterday
ให้สังเกต ไม่พบคำ O
คำว่า today จะพบ O โอกาส เพียงแค่ครั้งเดียว
แต่คำว่า tomorrow O โอกาส
พบมากมายถึง ๓ ครั้ง

ต้องขบคิด จนตกผลึกว่า ชีวิตจริง
คนทั่วโลก มี ๒ แบบ
แบบแรก ทฤษฎี-ปฏิบัติ- ประสบการณ์
แบบหลัง ประสบการณ์-ปฏิบัติ-ทฤษฎี

คนทั่วไป แปรความฝันเป็นความจริง ด้วยหยาดเหงื่อแรงงาน

แต่คนไม่กี่ราย แปรความฝันให้กลายเป็นความจริง
ด้วยข้อมูล และโอกาส
ระดับการสร้างตัวของคน มีขั้นมีตอน เริ่มจาก
ขั้นแรก เสื่อผืน หมอนใบ
ขั้นที่ ๒ หยาดเหงื่อ แรงงาน

ขั้นที่ ๓ หยาดเลือด หยดน้ำตา
ขั้นที่ ๔ มันสมอง สองมือ

ขั้นที่ ๕ ข้อมูลและโอกาส

จะรุ่งเรืองก้าวหน้า
ต้องถามตนเอง
ทำงานอยู่ในขั้นตอนใด ?

===================

ภาพสะท้อนความจริงในอดีต

คนไทย เมื่อปี ๒๕๓๗
อยู่ในขั้นที่ ๒ หยาดเหงื่อ แรงงาน
กับขั้นที่ ๓ หยาดเลือด หยดน้ำตา
คือเอาแต่ก้มหนาก้มตาทำงาน
ทำไปทำมา ปี ๒๕๔๐ เมื่อ ๒๗ ปีก่อน
เศรษฐกิจพัง ล้มครืน ล้มดัง
มีแต่คนที่ เจ๊ง-เจ็บ-จน กันเป็นแถบๆ
อนาคตพังยับ ฝันสลาย
หยาดเลือด หยดน้ำตา ทุกหย่อมหญ้า

แต่ยังมีคนที่ยกระดับถึงขั้นที่ ๔ มันสมอง สองมือ
พึ่งพาตนเอง ไม่คิดพึ่งพาใคร ยืนหยัดด้วยลำแข้งตนเอง
ในที่สุด ก็ยกระดับขึ้นสู่ ขั้นสูงสุด
นั่นคือ ข้อมูลและโอกาส
ใช้ข้อมูล แลกเปลี่ยนข้อมูล เจาะช่องทา หาโอกาส

ปัญหาคือ วิถีชาวบ้าน ไม่มีใครให้โอกาส 
ไม่มีคนชี้ช่องทาง

มีแต่เก็บโอกาสดีๆ และช่องทางไว้
เพื่อตนและพวกพ้อง

ที่จะใจกว้าง ใจดี ใจถึง หนุนเต็มร้อย 

บอกตรง หายาก

——————–

คิดเท่าฝรั่ง แต่ทำแบบไทย
คนไทย ใจฝรั่ง

ศาสตร์การจัดการทันสมัย ในและนอกระบบ ที่นิวยอร์ก
สอนผมหลายเรื่อง ที่สำคัญคือ
– หลักใช้ มันสมอง สองมือ
– หลักทำ ลงทุนซื้อข้อมูล แสวงหาโอกาส

ผมทำงานในสหรัฐนาน ทุกวันนี้ก็ยังคงทำผ่านระบบไฮเทค ทันสมัย

ประสบการณ์ทำงาน สอนผมว่า
ให้ใช้ชีวิตและงานแบบ
“คนไทย ใจฝรั่ง”
คือหน้าตาไทยๆ แต่ใจ สมอง ทันสมัย
ใจกว้าง มีเหตุมีผลแบบฝรั่ง

คือคิดและทำแบบ พุทธผสมผสานวิทยาศาสตร์และไฮเทคโนโลยี

จะคิดและทำแบบฝรั่งเลย ไม่ได้ เพราะฝรั่งเอง
ยอมรับกันว่า วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
นำฝรั่งเข้าสู่กับดักแห่งหลุมดำคือ อวิชชา
มีแต่บาลี คำสอนพุทธดั้งเดิมเวลานี้

ที่จะช่วยยกระดับจิตฝรั่ง ให้หลุดพ้นจากความทุกข์
ไฮเทค ไฮทัช  ทันสมัย ใช่ว่าจะนำพาฝรั่งพ้นทุกข์

ทุกวันนี้ เราจึงได้พบสถิติใหม่
คนสำเร็จหลายคน หลงผิดคิดฆ่าตัวตาย เพราะโรคอุบัติใหม่

“โรคซึมเศร้า” “โรคเครียด” “โรคมะเร็ง” สารพัดโรค

ข้อสังเกต หายากที่ฝรั่งจะใจบุญ ทำบุญ ทำทาน

ฝรั่งชอบแค่นั่งสมาธิ บางวัดมีฝรั่งขึ้น นับถือ จำนวนมาก

ปัญหาคณะสงฆ์คือ
ขาดการสนับสนุนส่งเสริม
พระหนุ่มเณรน้อย

ฝากไว้ให้ขบคิด

เพราะถ้าปล่อยให้ต่อสู้ชีวิตแบบผม
น้อยรายจะโขคดี กับจังหวัะและโอกาสทอง
ที่ผ่านเข้ามาในชีวิต

ผมเชื่อคติ กตปุญฺญตา
แปลว่าเคยทำบุญไว้ดีแต่ปางก่อน

=================

หลักธัมมะ ขับเคลื่อนชีวิต
ตลอด ๓๐ ปี

ผมหลุดพ้นจาก “อบายมุข” “อบายภูมิ”
ส่วนสำคัญเพราะผมใช้หลัก “พระธรรมวินัย”

โดยเฉพาะการรักษาใจ ข่มใจ
มิให้ฟุ้งเฟ้อ มัวเมาในกิเลส

ยกตัวอย่าง ศีล ผมไม่ได้สมาทานศีลชั้นสูง
ใช้แค่ ศีล ๕ ไม่ถึงขั้นสมาทานศีล ๘
นุ่งขาว ห่มขาว
แต่รักษาจิตให้สะอาด สงบ สว่าง ตลอดเวลา

พระธรรมคำสอน ผมใช้แค่ “ทาน – ศีล – ภาวนา”
ฝึกจิต ระวัง มิให้ “โลภ/ราคะ โทสะ โมหะ”
ทำลาย อุดมคติ อุดมการณ์ ศีลและธัมมะ ในใจผม

ผมยังคงมีฝันและหวังเพื่อวัดวาอาราม
คือคิดเสมอว่า ได้ดิบได้ดี ถึงจุดหนึ่ง
จะกลับมาช่วยวัด

ในปี ๒๕๕๗ ผมได้ช่วยกันทำ
กองทุนนิตยภัตร อุปถัมภ์
พระสงฆ์สามเณรเรียนบาลีสนามหลวง
น่าชื่นใจว่า ทำต่อเนื่อง จนถึงบัดนี้

ครั้งที่ ๑๒๔ ปีที่ ๑๑
มหาสังฆทาน เดือนเมษายน ๒๕๖๗

ต่อมา ในปี ๒๕๕๙ ผมก็ได้ทำ
โครงการมหาสถูปธัมมเจดีย์
สนับสนุนส่งเสริม การค้นคว้าวิจัยพระไตรปิฎกบาลีเถรวาท
ผลงานที่เกิดมีคือ
-คัมภีร์สัททสังคหะ อุณาทิกัณฑ์ มหาบาลีไวยากรณ์อันยิ่งใหญ่
สาย ๔ ของโลก ต่อจากคัมภีร์กัจจายนะ โมคคัลลานะ สัททนีติ
-พจนานุกรมพระไตรปิฎกบาลีเถรวาท ชุด ๒๓ เล่ม ฉบับเฉลิมพระเกียรติ
รัชกาลที่ ๑๐

————-

แม้ผมจะไฮเทค ทันสมัย
อยู่ในวงการสังคมชนชั้นสูง มีการศึกษาสูง
มั่งมี มีฐานะ ผมก็ไม่เคยละเลย
ลืมเลือน ยังคงเห็นความสำคัญ

ทำบุญทำทาน นำและทำ ตามกำลัง ตลอด ๓๐ ปี
สะสมบุญ บำเพ็ญบุญ ทาน ศีล สมาธิ ภาวนา ประจำ
แต่ผมไม่ได้สร้างภาพ ทำตัวเรียบง่าย ติดดิน
เสมอต้นเสมอปลาย

จะแสดงตัว ปรากฏตัว เมื่อถึงวันเวลาที่จะออกหน้าเวที
ส่วนมาก เก็บตัวเงียบๆ ไม่ยุ่งกับใคร

สิ่งที่ผมลงมือปฏิบัติจนได้ผล
ผมใช้ “หลักธัมมะ” ที่พระพุทธเจ้าตรัสสอน
ขับเคลื่อน “ความสำเร็จ” ในชีวิต
หลายข้อ ผสมผสาน

ยกตัวอย่าง

ผมใช้หลัก “อิทธิบาท ๔”
“พรหมวิหาร ๔”
“สังคหวัตถุ ๔”
“เทวธรรม ๒”

วิถีชีวิตในสังคม
ผมใช้หลัก “มัชฌิมาปฏิปทา”
เดินสายกลาง
กอปรกับ “หลักอริยสัจ”
ไม่เคร่ง ไม่สุดโต่ง ไม่ย่อหย่อน

เข้ากับได้กับชาวพุทธทุกสาย
รวมถึงมีเพื่อนหลากหลายศาสนา ทุกวงการ

ไม่ทำตัวให้คนอึดอัด ชิลๆ สบายๆ

ไม่วิวาทะใคร ไม่สร้างศัตรู
ยึดคติ อย่ามีศัตรูแม้แต่รายเดียว

เอาเข้าจริง ยามดวงตก ดวงไม่ดี
ศัตรู ก็พุ่งเข้าหา มุ่งโจมตีเอง

ที่บอกไม่ยุ่งใคร ไม่มีหลักประกันว่าจะไม่มีใครยุ่ง
ถ้ายังยุ่งเกี่ยวกับ ตำแหน่ง อำนาจ และเงินตรา

ถ้าไม่อยากยุ่งยากใจ วุ่นวายใจ เดือดร้อนใจ
หางานที่คนทั่วไป ไม่อาสา ไม่เข้าใจ ไม่กล้า
งานที่ทำแล้ว ไม่ได้ตำแหน่ง ไม่มีอำนาจ ไม่ได้เงินใช้
เช่น ทำกองทุนนิตยภัตร อุปถัมภ์พระสงฆ์สามเณร ๕๐๐ กว่ารูป
โครงการมหาสถูปธัมมเจดีย์ สนับสนุนการค้นคว้าวิจัยบาลีชั้นสูง

ตลอด ทศวรรษ ไม่มีใครมายุ่ง เพราะยากและกลัวจ่าย

===============

เข้าใจคน เข้าใจงาน เข้าใจชีวิตจริง

ผมอยากเล่าไว้ ให้รุ่นหลังได้ศึกษา เรียนรู้

ผมคลุกคลีอยู่ในแวดวงศาสตร์ทันสมัย
ทำงานในวงการคนทันสมัย ที่ย่านดาวน์ทาวน์นิวยอร์ก
ทำงานกับฝรั่ง นานกว่าทศวรรษ
สิ่งที่ผมพบคือ ฝรั่ง ไม่มีความสุข เอาเข้าจริง มีแต่ลุ่มหลง
ในสิ่งมอมเมา ที่ฝรั่งปรุงแต่ง รูป-เสียง-กลิ่น-รส-แสง-สี-เสียง-สัมผัส
Sex Bar Beer  วันแล้ววันเล่า เป็นแบบนี้ หลายราย

ฝรั่งทุกวันนี้ เผชิญภัยคุกคามรุนแรงทางจิต ยิ่งกว่าชาติใดในโลก
เพราะทันสมัยทางวัตถุ แต่ไม่พัฒนาทางจิต

ฝรั่งที่คิดได้ ปลงตก เปิดใจ ใจกว้าง มีบุญสัมพันธ์

ส่วนมากเวลานี้ หันมาสมาทานศีล ทำสมาธิ เจริญสติ บำเพ็ญภาวนา
แต่ฝรั่งส่วนมาก ไม่ชอบทำ “ทานบารมี”

สิ่งที่ MBA ไม่ได้สอนคือวิธีเอาชนะความทุกข์
หลัก Maximize Wealth ทำความมั่งคั่งสูงสุด
พอมีเงินเยอะแยะมากมาย ฝรั่งที่นิวยอร์กหลายคน

พบว่าบนยอดภูเขาแห่งความสำเร็จ กลวงแท้ ว่างเปล่า
ไม่มีอะไร ไม่มีอะไรจริงๆ มีแต่ต้องเริ่มจากศูนย์ นับหนึ่งใหม่
คล้ายวงจรคอมพิวเตอร์
01 10 01 01 01 10…. วนไปเรื่อยๆ จนกว่าจะหลุดพ้นจากวงจรปฏิจจสมุปบาท
ภาพใหญ่คือ “สังสารวัฏ” ต้องเวียนว่ายตายเกิดในภพชาติ ภพแล้วภพเล่า

ทว่า ถึงที่สุด ความสำเร็จสูงสุดคือ วิมุติ ยกจิตให้พ้นทุกข์
ไม่เกินหลักที่พระพุทธเจ้าสอน

-เกิดเป็นคน ยาก จิตมนุษย์นั้นไซร้ ยากแท้หยั่งถึง ถึงที่สุด

-อย่าทำงานด้วยความโลภ อย่าให้เงินนำ อย่าให้เงินสำคัญ

– อย่าเป็นทาสของเงิน แต่จงใช้เงินให้เกิดคุณค่าและคุณภาพ รวมถึงคุณประโยชน์
– เกิดเป็นคน อย่ายึดติดในยศ ตำแหน่ง เกียรติยศ ชื่อเสียง

เพราะพอยึดติด ก็จะหวงแหน สิ่งที่มี เมื่อกลัวสูญเสีย กลัวพลัดพราก
ก็จะฉุนเฉียว หงุดหงิด หวาดผวา ระแวง บันดาลโทสะ อาฆาตมาดร้าย ผูกใจเจ็บ

คำพูดคน เพียงไม่กี่คำ หมั่นไส้คน เพียงไม่กี่คน โทสะ ทำลายอนาคตคนดับวูบลง
นับไม่ถ้วน เลือกได้ อย่าทำงานที่แก่งแย่งแข่งขันชิงดีชิงเด่นกับคนทั่วไป

-อย่าทำงานด้วยความงมงาย ความลุ่มหลง ความมัวเมา ไม่ว่าจะมัวเมาในอำนาจ
มัวเมาในตำแหน่ง มัวเมาในคำสรรเสริญเยินยอยกยอปอปั้น ยอให้เหลิง

ถ้าจะคิดและทำให้เหนือฝรั่ง ก็ต้องทำงานชิลๆ สบายๆ ไร้อารมณ์ ไร้ความรู้สึก
แต่ทำงานแบบมีสติ มีเป้าหมาย มีขั้น มีตอน

ความสำเร็จแบบพระพุทธเจ้า คือยกระดับ “จิต มโน วิญญาณ”
ให้มี “โลกุตตรปัญญา” ฟัง คิด และภาวนาแล้วเข้าใจสัจจะแห่งชีวิต
เมื่อเห็นแจ้ง จิตก็จะวิมุติ หลุดพ้นจากทุกข์ เข้าถึงปฏิเวธ คือนิพพาน

คิดง่าย แต่ทำยาก 

———–

โฟกัสเป้าหมาย
โฟกัสงาน
โฟกัสเงิน

คนเราไม่ว่าจะอยู่ในวัดหรือนอกวัด ต้อง “โฟกัส”

ผมว่าการโฟกัส คล้ายการอธิษฐาน
ที่แปลตรงตัวว่า วางไว้ยิ่งใหญ่ วางไว้จำเพาะ
วางไว้ข้างหน้า

แต่ไหนแต่ไรมา ผมเป็นคนที่ “โฟกัส” ชัดเจน
และไม่แค่ “โฟกัส” แต่ใครถาม ก็บอกตรงๆ

เช่นอยากเป็น ประโยค ๙ นาคหลวง ก็บอกตรงๆ
อยากจบ ดร. ประเทศพัฒนาแล้ว อย่างสหรัฐอเมริกา
ก็ดิ้นรน ต่อสู้ ขวนขวาย พากเพียร พยายาม
อยากเป็น “ศาสตราจารย์” ก็ทำผลงาน จนได้เป็นตามใจอธิษฐาน

ยึดหลัก อัตตา หิ อัตตโน นาโถ ไม่ขอใคร ไม่รบกวนใคร
แต่ก็มีคนจำนวนอย่างน้อยหนึ่งราย คอยช่วย คอยสนับสนุน
ในลักษณะผลประโยชน์ต่างตอบแทนบ้าง ช่วยด้วยใจบ้าง
ช่วยด้วยบุญสัมพันธ์บ้าง

ของดี ของฟรี ของถูก ในโลกนี้ ไม่มี
แต่ของดี ของสูงค่า ของเลอค่า
อาจได้มา ด้วยการโฟกัส คือการอธิษฐาน

ในรอบ ๓๐ ปี ผมโฟกัส ผมอธิษฐาน เป็นขั้นเป็นตอน
ดังนั้น ผมคิดและทำอะไร ผมจึงทำได้สำเร็จเสมอ

==============
ขั้นตอน “โฟกัส” อธิษฐานเพื่อความสำเร็จ
โดยใช้ “มโน” คือ “ใจ” สั่ง

ให้จำไว้อย่าง คนเรา ไม่ได้อะไร แม้จะทำบุญมากแค่ไหน
ถ้ามัวแต่ “ทำ” แล้วไม่ “โฟกัส”
ลองพิจารณาความดู

ผมค้นคว้าบาลีมามาก ทุกรายที่ถูกยกเป็นกรณีศึกษาเรื่อง “บารมี”
ล้วนประสบความสำเร็จข้ามภพชาติ ด้วยการตั้งความปรารถนา
อธิษฐาน ที่ตรงตัวคือ “โฟกัส”

คำอธิษฐาน ที่ผมคิด ผมเชื่อ ผมโฟกัส
และบอกตรง ยาก ไม่น่าเชื่อ เป็นไปไม่ได้
แต่ผมก็ทำได้ตามที่อธิษฐาน จนสำเร็จ
ลองนำไปใช้กันดู สำหรับคนรุ่นใหม่  ทุกวงการ

ขั้นแรก ระบุเป็น “ตัวเลข” เช่นผมโฟกัส ผมอยากมีเงินสดในมือ ๑ ล้านบาทไทย

ขั้นตอนที่ ๒ ระบุชัดๆ จะเอาเงินสด ๑ ล้านบาท มาทำอะไร

ขั้นตอนที่ ๓ กำหนดระยะเวลา วัน เดือน ปี ระยะสั้น ที่จะได้มาตามที่อธิษฐาน

ขั้นตอนที่ ๔ วางแผน จะทำงานอะไร ให้ได้เงินสด ๑ ล้านบาท
ไม่ใช่ อธิษฐาน ขอพร เชื่อว่าจะได้รับพร แล้วจะได้รับ
เอาเข้าจริง ไม่มีเทพยดาองค์ใด กล้าให้มากมายถึงขนาดนั้น
ถ้าง่ายแบบนั้น ก็คงมีคนสำเร็จสมหวังมากมาย ไม่ใช่ส่วนใหญ่ยังคงย่ำอยู่กับที่เช่นเคย

ขั้นตอนที่ ๕ เขียนฝันไว้ข้างฝา สั้น กระชับ รวบรัด ชัดๆ เงินสด ๑ ล้านแรกในชีวิตที่ต้องการ
ระบุเวลาสั้นๆ และระบุชัดๆ เอาเงินไปทำอะไร รวมถึงระบุวิธีสะสมทรัพย์ที่จำกัด

ขั้นตอนสุดท้าย ภาวนา ท่อง บริกรรม สวดคาถาเงินล้าน

๕ ขั้นตอน ใช้กับ “อะไร” ก็ได้ ที่อยากจะได้ เช่น อยากเป็น ดร. อยากสอบได้ประโยค ๙
อยากเป็นเจ้าฟ้าเจ้าคุณ อยากได้บ้าน อยากได้รถ อยากได้ตำแหน่ง สารพัด ที่อยาก
ทุกอย่าง ต้อง “โฟกัส”

=========================

ที่พึ่งทางใจ กำลังใจ แรงบันดาลใจ 
ครูบาอาจารย์ทางธรรม ทุกคนต้องมี

ผมเองนับถือหลวงพ่อปาน วัดบางนมโค
คาถาที่ผมสวดประจำ สวดจนบัดนี้คือ
“พุทธะมะอะอุ นะโมพุทธายะ
วิระทะโย วิระโคนายัง วิระหิงสา
วิระทาสี  วิระทาสา วิระอิตถิโย
พุทธัสสะ มานีมามะ พุทธัสสะ สะหวาโหม”
สวด สวด สวด ควบคู่กับ
“อิติปิโส ภควา อรหัง สัมมาสัมพุทโธ
วิชชาจรณสัมปันโน สุคโต โลกวิทู
อนุตตโร ปุริสทัมมสารถิ
สัตถา เทวมนุสสานัง พุทโธ ภควาติ”

โต๊ะทำงาน ผมจะมีกระปุกออมสิน
จะหยอดวันละอย่างน้อย ๑ เหรียญ สหรํฐ

๑ ปี ได้ ๔๐๐ เหรียญ แลกเงินสด ๑ หมื่นบาท ทำทานที่เมืองไทย
ตามกำลัง ไม่จำกัด ไม่ระบุ แล้วแต่อยากทำทาน

ตลอด ๓๐ ปี ผมก็ยังทำประจำ 
เพียงแต่ในรอบ ๑๑ ปี 
ผมเปลี่ยนมาออมเงินสด 
เดือนละ ๕ พันบาท
รวบรวมมาถวายมหาสังฆทาน
ทำนุบำรุงพระสงฆ์สามเณร
เล่าเรียนบาลีสนามหลวง
ในนามวัดโมลีโลกยาราม และต่างวัด
ผมทำติดต่อ ต่อเนื่อง ประจำได้นานถึง
๑๒๓ ครั้ง ในรอบ ๑๑ ปี
มีส่วนสนับสนุน สร้างพระ เป็นพระมหา
สร้างสามเณร เป็นสามเณรประโยค ๙
เป็นนโยบายช่วยสร้างความมั่นคงพุทธศาสนา
แบบธรรมชาติ ไม่อิงงบหลวง ช่วยกัน
ตามคติ พวกเราต้องรักกัน 

———–

ที่มาเงินสด ๑ ล้านบาท

แม่ช้อย นางรำ คุณสันติ เศวตวิมล
ดูจะสนใจ ชะตาชีวิตผมเป็นพิเศษ

ลงทุนสัมภาษณ์ผม ทำสกู๊ปพิเศษ

คอลัมน์ชีวิตต้องสู้ หนังสือพิมพ์ชีวิตต้องสู้
ปิดตัวลงนานแล้ว ในเครือหนังสือพิมพ์ผู้จัดการ

ผมประทับใจ ปุจฉา “ทำไมผมถึงอยากรวย?”
ผมวิสัชนาชัดๆ “ถ้าผมรวย ผมจะได้มีโอกาสช่วยคนรุ่นหลัง”

ผมจะบอกตนเองเสมอ ถ้ามีจังหวะดีๆ โอกาสทองผ่านเข้ามา
ผมควรมั่งคั่งร่ำรวย เพราะผมกล้าที่จะให้คนด้อยโอกาส คนรุ่นหลัง
คนที่ยากจน คนที่ขาดแคลน คนที่ยากไร้ คนที่ขัดสน คนที่เดือดร้อนจริงๆ

เสียดาย ปี ๒๕๕๔ น้ำท่วมบ้าน หนังสือหายไป ๒ หมี่นกว่าเล่ม
ผมเลยไม่เหลือหลักฐานบทสัมภาษณ์ สมัยหนุ่มแน่น

===============

เหตุผลที่ผมไม่อยากขอเงินคนใช้ 
ไม่คิดของานคนทำ

มีเหตุมีผลในตัวอยู่ ไม่ใช่ไม่มี

หลังติวอังกฤษเสร็จ จนมีความรู้ TOEFL พอที่จะสอบถึงระดับ 550
ปี ๒๕๓๗ ไตรมาสสุดท้าย พอบินไปนิวยอร์ก
ผมก็ออกหางานทำ และทำตามฝัน ไม่คิดพึ่งพาใคร

ถามว่าไม่คิดจะพึ่งจริงหรือไม่?
ตอบตรง ก็เคยคิดพึ่งแต่พอบากหน้าไปขอ
ที่ผมคิดถึงท่านแรก คือสมเด็จพระพุฒาจารย์
เพราะท่านเคยออกปากบอกผมในที่ประชุมกรรมการตรวจชำระพระไตรปิฎก
ให้ผมไปพบ จะสนับสนุนทุนการศึกษา

เอาเข้าจริง พอไปหา

สมเด็จวัดสระเกศ ท่านบอก ท่านจำไม่ได้จริงๆ ว่า
ท่านเคยรับปากจะให้ทุน ท่านไม่ช่วยสักบาท

ได้แค่พระกริ่งสมเด็จ ๑ องค์เป็นที่ระลึก
ในฐานะเคยช่วยท่าน ทำงานตรวจชำระต้นฉบับพระไตรปิฎก
ฉบับมหาเถรสมาคม ปี ๒๕๓๐

บากหน้าไปพบ พระมหาเถระที่ผมมั่นใจ ได้ทุนแน่นอน ไม่มากก็น้อย
สมเด็จวัดชนะสงคราม ท่านบอก ป.ธ. ๙ คือสูงสุดในอุดมคติท่าน

ออกจากวัด ก็คือเดินออกจากวงการ
ในสายตาท่าน ผมเป็นคนนอกวงการ
ไม่เกี่ยวข้องกับวัดวาอารามแล้ว
เป็นคนอื่น เป็นคนไกลไปแล้ว

ท่านพอทำได้คือฝากเป็นอนุศาสนาจารย์
หรือเป็นพนักงานธนาคารกรุงเทพ ให้เลือกเอา
เมี่อผมไม่เลือกสักอย่าง ก็จงลิขิตชีวิตเอาเอง

เศรษฐีที่เคยนับถือชอบพอกัน พอกลายเป็นนาย
อย่างมากก็เลี้ยงข้าวดีๆ สักมื้อ อย่าคาดหวังอะไรจากนั้น

ทุกคนคาดหวัง อยากห็นเป็นพระราชาคณะ
เมื่อไม่เป็นตามที่คาดหวัง ก็ทางใครทางมัน

เหลือที่พึ่งสุดท้าย พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ วัดไร่ขิง
บากหน้าไปขอ ท่านบอกเคยช่วยทุนเรียนจุฬาฯ แล้ว ๕ หมื่นบาท
อเมริกา ค่าเล่าเรียนแพงมาก ส่งเรียนต่อไม่ไหว

ผมนึกถึงคำว่า
“หวังสิ่งใด ก็ได้แต่สิ้นหวัง
สิ้นแรงพลัง ชีวิตสูญสลาย”

ที่ผมชัดเจนคือ ไม่ตำหนิติติงท่านใดๆ
การที่ท่านจะให้ หรือท่านจะไม่ให้
เป็นความพึงพอใจของท่าน

เสียดายในปี ๒๕๓๗ ผม “โชคร้าย”
ก็ต้องคิดอ่าน  ใช้สติปัญญา ความรู้ ความสามารถ หาทางออก

————-

ทำให้ดีที่สุด แม้ชีวิตจะระทม

คติยามนั้น

ก็ไม่เป็นไรเมื่อเกิดมาอย่างนี้
เมื่อมีเท่าที่มีก็ทำมันให้ดีแลกมันด้วยเหงื่อ
สมองคิดแต่จะทำงานอะไร ทำสักกี่งาน
นิวยอร์กดีกว่าบางกอก ตรงที่ทำงานแล้ว
รายได้รับและนับกันเป็นชั่วโมง
ถ้าผมขยันทำมาก ก็ได้เงินมาก

เมื่อคิดจนตกผลึกว่าจะพึ่งพาลำแข้งตนเอง
ผมก็ชิลๆ สบายๆ ประสาคนคิดดี พื้นฐานจิตใจดี
คือแต่ไหนแต่ไร ผมไม่เคยรับเอาคลื่น พลังงาน
ความยากจน ความลำบาก ความเดือดร้อนเข้าตัว
คิดถึงแต่ โชคดี เฮงๆ รวยๆ ดีงาม แคล้วคลาด ชนะ ชนะ ชนะ
คิดแต่คลื่นพลังงาน ด้านบวก ตลอดเวลา

สมัยนั้น ผมเลยทำได้ตามฝัน
มหาวิทยาลัยที่นิวยอร์ก รับผมเรียนต่อ
ถือว่าโชคดี ได้ตามขั้นตอนที่โฟกัส ตั้งเป้าหมายไว้

จากนั้น ต้องต่อสู้ เอาชนะโชคชะตาให้ได้
อย่าซมซาน ไปขอเงินคนใช้ ไปของานคนทำ
ทำอะไรได้ ให้ทำ

คติคำสอนแปะไว้ข้างฝายามยากคือ

“ยังไม่จน อยู่อย่างคนจน จะไม่มีวันจน
ยังไม่รวย อยู่อย่างคนรวย จะไม่มีวันรวย”

ลูกผู้ชาย เมื่อมีฝันอันยิ่งใหญ่ ฝันยังอยู่ห่างไกล
เมื่อยังอยากสำเร็จ ตามที่ใจฝัน ไม่มีใครช่วยเหลือจริงจัง

ก็ต้องลงมือคิดสิ่งใหม่ๆ ลงมือทำสิ่งใหม่ๆ
ด้วยหลักคิด หลักทำสั้น ๆ เพียงแค่ ๒ ข้อ
ข้อแรก มีเป้าหมายชัดเจน เช่น อยากมีเงิน ๑ ล้านบาท
ข้อ ๒ มีฝันที่ยังหวังแม้ห่างไกล และอาจหมดหวัง อับปางลงกลางครัน

ผมยึดคติ พระโพธิสัตว์ ท่องและทำยามยาก
วายเมเถว ปุริโส ยาว อตฺถสฺส นิปฺปทา
เป็นคน ควรพยายาม จนกว่า จะประสบ ความสำเร็จ

——————-
เป้าหมายชัด
ฝันไกล
พยายามไปให้ถึง

ตลอดปี ๒๕๓๘ จนถึงปัจจุบัน
ผมทำสำเร็จตามฝันได้หลายเรื่อง
เหตุผล ผมฝันในสิ่งที่พอเป็นไปได้

ยกตัวอย่างเงินสดล้านบาทก้อนแรก
อีกผลงานสำเร็จปริญญาโท MBA in Finance & Insurance

Maurice R. Greenberg
School of Risk Management,
Insurance and Actuarial Science
St John’s University
AACSB Accredited

==============

ผมโฟกัส เรื่อง “การจัดการเงินสด”
เพราะสำคัญต่อ “ฝัน” ที่ “คิด” และ “หวัง”
เงินคืองาน งานคือเงิน บันดาลสุข
เป็นเรื่องจริง ที่วัยทำงุาน วัยรุ่น ต้องตระหนัก
ขาดเงิน ฝันก็ล่มสลาย

อยากมีคุณภาพชีวิตที่เปี่ยมสุข
คิดจะทำบุญก็ได้ทำบุญ
คิดจะทำทาน ก็ได้ทำทาน
คิดจะรักษาศีล ก็ได้รักษา
ไม่ต้องเสียเวลาทำมาหากิน
คิดจะภาวนา ก็นั่งสมาธิได้ชิลๆ สบายใจ
ไม่ต้องกังวลเจ้าหนี้ จะส่งหมายศาล หมายเรียก
หมายจับ ครุฑบิน สารพัด

ประสบการณ์นอกวัด ๓๐ ปี ให้แง่คิดชีวิตหลายเรื่อง
ผมเล่าความจริงว่า ประสบการณ์ตรงผม
เงินสด ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย
อย่าตอแหล อย่าหลอกตัวเอง อย่าหลอกคนอี่น
ต้องกล้าเล่าตรงๆ กับทุกวงการว่า
การมีเงินสดใช้ จนเหลือกินเหลือใช้เหลือเฟือ
ย่อมดีกว่าอยู่อย่างหน้าชื่นอกตรม
เก๋งไม่มีขับ ปิ๊กอัพไม่มีขี่
ไม่มีเงิน มีแต่หนี้สะสม ก็มีแต่ทุกข์

ในคัมภีร์ธรรมบท ระบุชัดเจนว่า
“ชิฆจฺฉา ปรมา ทุกฺขา”
แปลว่า
“ความหิว เป็นทุกข์ ในโลก”
ใครที่บอกเงิน ไม่สำคัญ
ให้ลองไปไหน โดยไม่มีเงินติดตัวดู
จะรู้ว่ายากลำบาก แค่ไหน ในวันที่ไม่มีเงินในกระเป๋า

===============

วิธีชำระหนี้ ก็คือทำงานหนัก ทำงานหลากหลาย ทำงานมากขึ้น

ไม่มีอะไรซับซ้อน สำคัญ มี “สัจจะ” และมี “ธัมมะ” ในใจ
ผมจะย้ำชัดเสมอว่า “เงินหายาก” ต้องใช้สอยตามที่จำเป็น

ที่คนส่วนมาก “ล้มเหลว” เหตุผลหลัก
ไม่มีสัจจะ ไม่มีวินัย ใจแตก คิดไปเรื่อย
คิดเพ้อเจ้อ คิดแล้ว ทำแค่ครึ่งๆ กลางๆ
คบคนไม่มีคุณภาพ

การคบคนอย่างน้อย ๑ คนที่มีสมรรถนะ มีศักยภาพ มีคุณภาพ
มีวินัย ให้โอกาสเรา เปิดช่องทาง ให้เราลืมตาอ้าปากได้
เป็นหลักการสำคัญ ที่ควรขบคิด และนำมาใช้
หมดยุคดีคนเดียว เก่งคนเดียว
ความสำเร็จ ต้องทำงานยกทีม 

ผมจะยกตัวอย่าง การทำฝันให้กลายเป็นจริง สัก ๑ เรื่องสำคัญ
การพยายามมีเงินสด ๑ ล้านบาท ในครอบครองขณะอายุยังน้อย
ไม่ถึง ๓๐ ปี ผมว่าสำคัญและจำเป็นต่อทฤษฎี “เงินต่อเงิน”

คือพอมีเงินสดในมือ โครงการต่างๆ จะเกิดมีตามมาเอง

คนเรา ขาดเงิน ขาดรัก ขาดคนคบหาจริงจัง

ไม่มีใครอยากคบ คนจน ให้จำไว้ เป็นเรื่องจริง เป็นความจริง

มีเงิน คนก็นับหน้าถือตา ดังบทกวีว่า

“เมื่อมั่งมี มากมาย มิตรหมายมอง
เมื่อมัวหมอง มิตรมอง เหมือนหมูหมา
เมื่อไม่มี หมดมิตร มุ่งมองมา
เมื่อมอดม้วย แม้นหมูหมา ไม่มามอง”

ปกติ ยุคผม ชาววัดวาอารามด้วยกัน
ชอบด้อยค่าชาววัด เชื่อว่า ทุกวันนี้ ก็ยังเป็น

ผมสังเกต ชาววัดจะไม่ดัอยค่า คนที่ลาสิกขาพ้นวัดเมื่อ

• มีการศึกษาสูงๆ

• มีตำแหน่งหน้าที่การงานดีๆ

• มีรถเก๋งขับ

• มึบ้านอยู่

• มีงานเป็นหลักแหล่ง สนใจเฉพาะอาชีพข้าราชการ

  (อาจเป็นความคิดกลัวความไม่มั่นคง แต่ไม่ได้คลุกคลีข้าราชการจริงๆ
  ที่ควรทราบ ข้าราชการชั้นผู้น้อยและกลางส่วนมาก ต่างมีความรู้สึก “เท่แต่ไม่มีจะแดก” แต่เล่าเผยความในใจไม่ได้ ผมมีคนคุ้นเคยรับราชการจำนวนมาก ตำแหน่งต่ำๆ ถึงตำแหน่งสูงๆ เลยหยั่งรู้ความในใจดี การจ่ายค่าตอบแทนไม่สอดคล้องสภาวะเศรษฐกิจ เลยเกิดปัญหาทุจริตและศาลอาญาทุจริตสำหรับข้าราชการโดยเฉพาะ )

กรณีผม ลาสิกขา พ้นวัด ไปอยู่นิวยอร์กเลย จึงเป็นอะไรที่ “แปลก” “ใหม่”
กอปรกับผมมีผลงานเชิงประจักษ์ เลยไม่เคยถูก “ด้อยค่า” ออกพ้นวัดมา
ทำงานวงการใดๆ ก็ยกย่องนับถือ เพราะผมเอง มี “การศึกษาดี” และ “ผลงานเชิงประจักษ์”
ที่ทำสะสมต่อเนื่องยาวนาน จึงเล่าไว้เป็นอุทาหรณ์ว่า ถ้าเราไม่สามารถเป็น

“นายพล เจ้าสัว ส.ส. ส.ว. “ ก็ต้องเลือกทางที่เราถนัด และพอทำได้ นั่นคือ
เลือกเรียนสูงสุด จนจบ ดร.

พอเป็น ดร. จากสหรัฐอเมริกา ไม่ใช่ห้องแถว หรือประเทศที่คนไทยรัองยี้
เมื่อถูกตรวจสอบ และจบจริง สังคมไทย และนานาชาติ ก็ยอมรับและอยากเอาตัวไปทำงาน

ดังนั้น อย่าทำอะไรครึ่งๆ กลางๆ ที่เรียกกันว่า “ทำอะไรไม่สุด”

คนทำอะไรไม่สุด เจอปัญหาชีวิตเยอะแยะมากมาย
ผมมีอาจารย์สอนผม เป็นคนถ้าไม่คุยด้วย จะไม่รู้ ท่านเป็นคนอัธยาศัยดี มีเมตตา

แต่ความที่ท่านรักการเรียน ได้ทุน ก.พ. ไปเรียนโทควบเอกที่มหาวิทยาลัยเพนซิลวาเนีย
เรียนรายวิชา ๑๖ ปริญญาโท-เอก แต่ไม่ยอมเขียนดุษฎีนิพนธ์ สุดท้าย กลับไทย
มีแค่วุฒิ ธ.บ. ธรรมศาสตรบัณฑิต รับราชการ จนเกษียณ ผ่อนบ้านไม่หมด
สุดท้ายต้องกลืนเลือด ยอมเป็นราชบัณฑิต หลังเกษียณ เพื่อรับเงินสดเพิ่ม ๓ หมื่นบาท
เอามาผ่อนบ้าน ได้ตำแหน่งทรงเกียรติ  ไม่นาน ก็วายชนม์

ท่านเคยบอกผมเมื่อปี ๒๕๓๕ ขณะสอนว่า เลือกได้ อย่าทำอะไรไม่สุด แบบท่าน
ชีวิตจะลำบากตอนแก่   ท่านเป็นทั้ง ศาสตราจารย์พิเศษ และราชบัณฑิต
แต่ทว่า “เท่แต่ไม่มีจะแดก”

ความข้อนี้ สอดคล้องกับอาจารย์ผมอีกคน ศาสตราจารย์พิเศษ
และราชบัณฑิต เกษียณ ก็ยังผ่อนบ้านไม่หมด ละร่างก่อนกาลอันควร ท่านก็พูดตรงกัน

ยกเว้น บ้านมีฐานะร่ำรวย จะคิดรับราชการ ก็เป็นเหตุผลที่เหมาะสม
แต่เด็กยุคใหม่ รักอิสระ เสรี ส่วนมาก เลือกค้าขายออนไลน์กัน
หาเงินได้มากกว่าข้าราชการรุ่นเก่า สิบเท่า ร้อยเท่า พันเท่า
ที่หลงผิด ติดคุก ก็มากมาย เพราะเจอคนไม่ดี ตามที่ผมเล่าในตอนต้น
ต้องสกรีนและคัดกรอง คนที่จะคุย คนที่จะคบ

——————–
ทุกความสำเร็จ

ทุกความร่ำรวย
เริ่มต้นที่ “มโน”

ผมจำคาถาบาลีไว้ และสอนตนเสมอ
ชั่วชีวิตผม แค่ 0.0001% พระไตรปิฎกที่เรียน
บอกตรง ธัมมปทัฏฐกถา เป็นคัมภีร์เปลี่ยนชีวิตผมตลอดกาล

คาถาว่า

มโนปุพฺพงฺคมา ธมฺมา
ทุกสรรพสิ่ง ใจนำ

ตอนนี้
ผมสาธก กรณีศึกษา วิธีได้เงินล้านบาทแรก ในปี ๒๕๓๗-๒๕๓๘
งานที่ทำ ที่นิวยอร์ก ทุก ๑ เหรียญสหรัฐ ทบทวีคูณ พหุคุณถึง ๒๕ เท่า

ผมเลือกงานช่วยวิจัยอาจารย์ ได้อาทิตย์ละ ๒๐๐ เหรียญสหรัฐ ราว ๕ พันบาท
ภายใน ๑ ปี ผมได้เงิน ๕๐ สัปดาห์ เป็นเงินไทย ๑ เหรียญสหรัฐ

งานแรก
ผมได้ปีละ ๒๕๐,๐๐๐ บาท

เลือกงานถ่ายเอกสารที่ถนนบรอดเวย์ โน้ตดนตรี ได้ชั่วโมงละ ๕ เหรียญสหรัฐ
วันละ ๕๐ เหรียญ ทำอาทิตย์ละ ๒ วัน ได้อาทิตย์ละ ๑๐๐ เหรียญ

งานที่ ๒
ผมได้ปีละ ๑๒๕,๐๐๐ บาท

เลือกงานคีย์บิล ออกใบเสร็จ ร้านอาหาร ได้วันละ ๑๐๐ เหรียญ
ทำอาทิตย์ละ ๒ วัน ได้อาทิตย์ละ ๑๐๐ เหรียญ

งานที่ ๓
ผมได้ปีละ ๑๒๕,๐๐๐ บาท

งานเมืองไทย ผมรับส่งแฟกซ์
เลือกงานเขียนบทความส่งมาตีพิมพ์เมืองไทย
ได้ค่าเขียน ครั้งละ ๒,๐๐๐ บาท
อาทิตย์ละครั้ง ปีหนึ่งมี ๕๐ สัปดาห์

งานที่ ๔
ผมได้เงิน ปีละ ๑๐๐,๐๐๐ บาท

สมัยหนุ่ม ๆ อายุแค่ ๒๖-๒๗ ปี

รวมรายรับ ทำงานคนเดียว ปีละ ๖ แสนบาท
เดือนละ ๕๐,๐๐๐ บาท

ปี ๒๕๓๗
ถ้าผมใช้วุฒิปริญญาโท
สอนมหาวิทยาลัยชั้นนำ คือจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ซึ่งครูบาอาจารย์ผม อยากให้ผมสอนมาก
และมีทุนให้เรียนต่อมหาวิทยาลัยระดับโลก
แต่ผมปฏิเสธ “โอกาสทอง”
และไม่เคยเสียดาย ไม่นึกเสียใจ

เพราะถ้าเลือก
ผมก็คงได้แค่
“ศาสตราจารย์ + ราชบัณฑิต”
แต่โลกิยทรัพย์อื่นๆ
เช่น คฤหาสน์ รถเบนซ์
เดินทางชั้นธุรกิจ
พักโรงแรมห้าดาว

ใช้ชีวิตหรูหรา โอ่อ่า ภาคภูมิใจ
ชื่อเสียงที่คนเล่าขาน

ก็คงยาก

ในปี ๒๕๓๗ ผมจึงไม่รับราชการ

เงินเดือนราว ๔,๗๐๐ บาท

ปีละ ๕๖,๔๐๐ บาท
และ ดิสรัปชัน เปลี่ยนแปลงเส้นทางชีวิตและงาน
ไปทางบริหารธุรกิจระหว่างประเทศ ศาสตร์ทันสมัย
ซึ่งลงทุนเรียนแล้ว แม้จะแพงระยับ แต่ก็คุ้มค่า คุ้มการลงทุน
เพราะผมมีทางเลือก มีโอกาส มีช่องทางดีกว่า

ผมเล่าเพื่อบอกว่า รุ่นหลัง พยายามแสวงหาโอกาส ทางเลือก
โดยการ upgrade และ update ตนเอง
ให้เป็นคนใหม่ ในร่างเก่า
ต้องกล้าลงทุนซื้อความรู้
เลือกคบคนอย่างน้อย ๑คนที่ใจดี ใจบุญ ใจกว้าง
คนที่ยอม เปิดช่องทาง เปิดจังหวะ เปิดโอกาส
สนับสนุนเรา ส่งเสริมเรา ด้วยลงมือช่วยจริง
มิใช่แค่ใช้ลมปาก หลอกเราไปวันๆ

——————–

อโจรหรโณ นิธิ
ขุมทรัพย์ที่โจรลักไปไม่ได้  จำไว้ คือ บุญ

ชีวิตที่นิวยอร์ก
ผมไม่แค่หยุดค้นคว้าคัมภีร์ธรรมบท มงคล
สามนต์ วิสุทธิมรรค และอภิธัมมัตถวิภาวินี
แต่ยามว่าง ผมเปิดอ่าน ตั้งแต่พระไตรบาลี
จนถึงคัมภีร์สัททาวิเสส ในชั้นอรรถกถา
ให้ความรู้ผมว่า
ที่พระพุทธเจ้าตรัสสอน
หลักการ “ออมทรัพย์” สมัยนี้เรียก “สะสมทรัพย์”
ที่มนุษยควรมี ควรได้ ควรเป็น ควรทำ น่าสนใจ

ผมจะนำมาเล่าโดยย่อให้อ่านง่ายๆ

นิธิ ที่แปลว่าขุมทรัพย์ มี ๔ อย่าง ประกอบด้วย
ถาวรนิธิ ชังคมนิธิ อังคสมนิธิ อนุคามิกนิธิ
๑. ถาวรนิธิ เช่น เงิน ทอง ที่ดิน บ้าน ไร่ นา
๒. ชังคมนิธิ ได้แก่ บริวาร หญิงชาย สัตว์เลี้ยง เช่น ช้าง ม้า วัว ควาย
๓. อังคสมนิธิ คือ ปริญญาบัตร วุฒิบัตร วิชาชีพ ความรู้ที่ติดตัว เลี้ยงชีพได้จนวันตาย
๔. อนุคามิกนิธิ เป็นขุมทรัพย์คือบุญ บุญที่สำเร็จด้วยทาน ที่สำเร็จด้วยศีล ที่สำเร็จด้วยภาวนา ที่สำเร็จด้วยการฟังธรรม สำเร็จด้วยการแสดงธรรม

____________________________

๑- ขุ. สุ. ๒๕/๓๑๑/๓๖๑

มาคิดทบทวน ผมสะสม ๓ นิธิ คือ ถาวรนิธิ อังคสมนิธิ และอนุคามิกนิธิ
ชังคมนิธิ ไม่มี เพราะลำพังตัวเอง ยังเอาตัวแทบไม่รอด

ข้อสังเกต

ผมทำงานเมืองนอก รายได้มากกว่า
เพื่อนที่สอนเมืองไทย เกือบสิบเท่า

รายจ่ายหลักมีแค่

หักค่าเช่าอพาร์ตเมนต์ เดือนละ ๔๐๐ เหรียญ
ค่ากิน เดือนละ ๓๐๐ เหรียญ รวม ๗๐๐ เหรียญ
รายจ่าย ๒๑๐,๐๐๐ บาท

ทำงานที่นิวยอร์กเพลินๆ
แค่ปีกว่า ๆ อายุยังไม่ถึงสามสิบ

ก็พอมีเงินเหลือ จ่ายค่าเทอม

ผมมีโอกาสได้เข้าเรียน ระดับปริญญาโท ทางบริหารธุรกิจ
ในปี ๒๕๓๘ เรียน ๑ ปี ก็จบ  รับปริญญาโทอีกใบ
สาขาทันสมัย การเงินการประกันภัย
ที่นิวยอร์ก ใบที่ ๒ ในชีวิต
ต่อจากปริญญาโทใบแรก สาขาบาลี-สันสฤต ที่จุฬาฯ

—————

ขุดตื้นน้ำบ่มี ขุดถึงที่ น้ำจึงไหล

ที่เล่าเรื่องนี้ ยาวๆ เพราะวันนี้ เป็นวันที่ผมเปลี่ยนแปลงตนเอง

เริ่มจากศูนย์

คาถาธรรมบท สอนว่า
อตฺตทตฺถํ ปรตฺเถน พหุนาปิ น หาปเย
อตฺตทตฺถมภิญฺญาย สทตฺถปฺปสุโต สิยา
แปลว่า
บุคคล อย่าทำให้ประโยชน์ส่วนตนเสียหาย
เพราะผลประโยชน์ผู้อื่น แม้มาก
บุคคล ทราบชัดประโยชน์ตนแล้ว
ต้องดิ้นรนขวนขวายในประโยชน์ตน

———————————-

๑๑ เมษายน ๒๕๖๗

ผ่านเรื่องราว ผ่านคน ผ่านงาน
วันนี้ เลยอยากเล่า ย้อนอดีต

ข้อค้นพบ
ผมเป็นคน “โฟกัส” ชัดเจน แต่ไหนแต่ไรมา
ที่ได้ ที่ดี ที่มี ที่เป็น
ผมอนุมาน อนุโลม คิดเป็นเหตุ เป็นผลว่า
เพราะชะตาชีวิตผม ถูกใจผม ขับเคลื่อนด้วย

อิทธิปาฏิหาริย์ ฤทธิ์ที่ผมนับถือเลื่อมใส พุทธานุภาพ พุทธคุณ พุทธานุสติ เป็นต้น
อาเทสนาปาฏิหาริย์ ดวงชะตา โชคชะตา ที่จำต้องอาศัยโหราพยากรณ์ทำนายชีวิตในอนาคต
การรู้พื้นดวงตนเองล่วงหน้า การตรวจเช็คดวงเป็นระยะๆ เป็นสิ่งที่ควรทำ
และต้องทำเพื่อใช้ชีวิตไม่ประมาท ไม่ต้องเช็คดวง ตรวจดวงเลย เมื่อไม่อยากได้ไม่อยากดีไม่อยากมี
ไม่อยากเป็นอะไร ไม่เหลือความหวังอะไรเลย ก็ไม่ต้องสนใจดวงชะตา โชคชะตา
อนุสาสนีปาฏิหาริย์ สุดยอดแห่งปาฏิหาริย์ คำสอนเปลี่ยนชีวิต
บาลี คือหลักคำสอนพุทธดั้งเดิม ที่ควรเรียน มี ๓ ส่วนสำคัญ
วินัย สูตร อภิธรรม คือสัจธรรมชีวิต เกิด แก่ เจ็บ ตาย พลัดพราก ทุกข์ และการพ้นทุกข์

-อิทธิปาฏิหาริย์ ไม่คิดว่าตัวเก่ง ยังต้องพึ่งพา “ฤทธิ์”
แม้ไม่มีใครรู้ ใครเห็น แต่ผม “ปัจจัตตัง เวทิตัพโพ”
คือรู้เฉพาะตนเองว่า พระแก้วมรกต หลวงพ่อโสธร
พระธาตุดอยสุเทพ หลวงพ่อปาน วัดบางนมโค
หลวงพ่อทวด สมเด็จโต สมเด็จขุน หลวงพ่อสด
บุรพมหากษัตริย์ ที่ลือนาม หลายพระองค์ ช่วยผม ตลอดเวลา
ผมไม่เคยเดียวดาย โดยเฉพาะ “พระพุทธเจ้า” แสดงฤทธิ์ให้ผมประจักษ์
ตลอดเวลาว่า ไม่เคยใช้ผมทำงานให้พระองค์ท่านฟรี รวมถึงเทพยดา
อย่างพระคเณศ พระนารายณ์ พระพรหม พระอินทร์ รวมถึงเทวดาชั้นต่างๆ

เทวดา ฝ่ายมาร ก็ทำให้ผมประสบภาวะ ผจญมาร เป็นอุปสรรคต่อชีวิตและงานเหมือนกัน

ไม่จำเป็น ผมถึงไม่เล่า รองานเสร็จ จึงค่อยเล่า เพราะมารรอบตัวมีเยอะ

ในพระไตรบาลี พบว่ามาร ที่ตัดรอนมิให้เราทำอะไรได้สำเร็จ
ทำไปๆ แทนที่จะเฮงๆ รวยๆ ทว่ากลับพบเจอสภาวะ เจ๊ง-เจ็บ-จน มี ๕ มาร
๑.กิเลสมาร  ๒.ขันธมาร  ๓.อภิสังขารมาร ๔.เทวดามาร (ฝ่ายมิจฉาทิฏฐิ) ๕. มัจจุมาร

ประโยชน์ตรง นักสร้างบารมีทุกราย จะได้ระมัดระวัง ๕ มารผจญ

-อาเทสนาปาฏิหาริย์  ความสำเร็จแท้จริง ต้องหมั่นเช็คดวง ตรวจสอบดวงชะตา
ว่าช่วงใด ขาขึ้น ช่วงใดขาลง แต่รายที่ไม่มีรายละเอียด ก็ฝากธนาคารบุญ
ด้วยนิธิ ที่แปลว่าขุมทรัพย์ มี ๔ อย่าง ประกอบด้วย
ถาวรนิธิ ชังคมนิธิ อังคสมนิธิ อนุคามิกนิธิ
๑. ถาวรนิธิ เช่น เงิน ทอง ที่ดิน บ้าน ไร่ นา
๒. ชังคมนิธิ ได้แก่ บริวาร หญิงชาย สัตว์เลี้ยง เช่น ช้าง ม้า วัว ควาย
๓. อังคสมนิธิ คือ ปริญญาบัตร วุฒิบัตร วิชาชีพ ความรู้ที่ติดตัว เลี้ยงชีพได้จนวันตาย
๔. อนุคามิกนิธิ เป็นขุมทรัพย์คือบุญ บุญที่สำเร็จด้วยทาน ที่สำเร็จด้วยศีล ที่สำเร็จด้วยภาวนา ที่สำเร็จด้วยการฟังธรรม สำเร็จด้วยการแสดงธรรม

-อนุสาสนีปาฏิหาริย์ ผมใช้คำคมบ่มชีวิต คำสอนจากพระไตร และภูมิปัญญาตะวันออก รวมถึงภูมิปัญญาสากล ด้านพัฒนาตนเอง จิตวิทยา และการจัดการ สมดุล ปรับใช้ให้เหมาะแก่บริบทงาน ณ ห้วงเวลานั้นๆ

———————————

ชีวิตชับเคลื่อนด้วยไตรลักษณ์

ให้ยอมรับความจริงว่า ทุกชีวิต
ต่อให้โฟกัส อธิษฐาน วางแผน
เป้าหมายชัดเจนแค่ไหน
สุดท้าย ต้องพบพานสัจธรรม
-อนิจจัง ผันแปร ไม่แน่นอน พลัดพราก สูญเสีย
-ทุกขัง ที่เราคิดว่าคนที่รวย ตำแหน่งสูง ฐานันดรชั้นยอด
จะไม่มีทุกข์ เอาเข้าจริง ทุกวงการ มีทุกข์ในใจทั้งนั้น
อยู่ในวัด เป็นพระ เทศน์สอนคน หลักการดี
ชีวิตจริง ในกุฏิ ก็ทุกข์
รัฐมนตรี ทั้งหลาย เอาเข้าจริง ก็ทนทุกข์ ทนทนมาน แสนสาหัส
-อนัตตา ทำอะไรใดๆ อย่าเล็งผลเลิศ อย่าคาดหวังคน และผลงาน
แค่ไหน แค่นั้น ไม่ต้องคิดอะไรมาก
เลือกคนที่ใช่ คือคนที่พูดจริง ทำจริง

คนที่อาสัตย์ อาธรรม์ ตระบัดสัตย์ อย่าคบหา

คนที่นิสัยเห็นแก่ตัว เอาเปรียบ ก็อย่าไปเสียเวลาคบ
เลือกคบคนที่ธาตุเดียวกัน เข้ากับเราได้

—————-

หลักโลกธรรม ๘ ประการ
ผมชอบคำสอนพระพุทธเจ้า
ที่สอนว่า

• ได้ลาภ วันหนึ่งก็เสื่อมจากลาภ
• ได้ยศ วันหนึ่งก็เสื่อมยศ
• แต่ละวัน กิเลส ๑๐๘ สรุปย่อ ๓ คือ โลภ/ราคะ โทสะ โมหะ
  ขับเคลื่อนกระทบจิตตลอดเวลา พยายามฝึกควบคุมจิตด้วยวินัย
• คนที่มีวินัย ฝึกกายวาจาใจ จะประเสริฐที่สุด ในหมู่มนุษย์
• วันวานคนนินทา วันนี้คนสรรเสริญ วันพรุ่งนี้ คนกลับมาด่าเราอีก

————————–

บทสรุป

ตลอด ๓๐ ปี ที่จริง มีอะไรจะเล่าอีกมากกว่านี้
แต่ผมเลือกเล่า เชิง ข้ออรรถ ข้อธรรม

เป็น ธัมมะ แบบอกาลิโก ทันสมัย ไม่ล้าหลัง

มุ่งให้รุ่นหลัง ได้ทฤษฎีจริง ที่นำไปปฏิบัติไปใช้ได้จริง

และจะนำไปสู่ปฏิเวธ คือระงับดับทุกข์

——–

สะท้อนความจริงว่า

ไม่มีอะไร ได้มาง่ายดาย
ความสำเร็จ ไม่มีคำว่าบังเอิญ

ต้องผสมผสาน วิธีคิด วิธีปฏิบัติ ที่หลากหลาย

ที่คล้ายกัน คือ ต้องสมดุล

ปริยัติ-ปฏิบัติ-ปฏิเวธ

ทฤษฎี-ปฏิบัติ-ประสบการณ์

ทุกคน บุญทำ กรรมแต่ง ไม่เท่ากัน
บางคน มืดมา มืดไป
บางคน มืดมา สว่างไป
บางคน สว่างมา มืดไป
บางคน สว่างมา สว่างไป

บางคน ปฏิบัติสบายๆ บรรลุธรรมก็สะดวกสบาย
บางคน ปฏิบัติสบายๆ แต่บรรลุธรรมช้า
บางคน ปฏิบัติยากลำบาก บรรลุธรรมก็ยาก
บางคน ปฏิบัติยากลำบาก บรรลุธรรมง่ายดาย 

ความเห็นผม เราเลือกได้ที่จะ “สว่าง” หรือ “สบาย”
ใดๆ อยู่ที่ตัวเรา
– ตาถึง
– มือถึง
– ใจถึง
– ทุนถึง
ที่สำคัญที่สุด
-บุญถึง
คนบุญถึง ทำอะไรก็ง่าย สำเร็จอะไรก็สะดวกสบาย
เลือกได้ โฟกัส อธิษฐาน ปรารถนา ขอให้ทำอะไรก็ได้มาโดยง่าย
อย่าล่าช้า อย่าชักช้า อย่าเสียเวลา อย่าเสียโอกาสเลย

เวลาในโลกมีจำกัด อะไรทำได้ รีบลงมือทำทันที ทำทันใด ทำทันใจ